Gençlik yılları
Kıbrıslı Mehmed Kâmil Paşa, kaynaklara göre 1832 veya 1833'te Lefkoşa'da doğdu ve 14 Kasım 1913'te Lefkoşa'da öldü. Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde dört kez sadrazamlık yapmış bir devlet adamıdır. Babası Lefkoşa'ya bağlı Gâziler köyünden topçu yüzbaşı Sâlih Ağa, annesi Pembe Hanım'dır. On üç yaşına kadar Kıbrıs'ta eğitim gördü; Arapça, Farsça, Fransızca ve Rumca öğrendi. 1845'te küçük kardeşiyle birlikte Mısır'a götürüldü ve Elsine Medresesi'nde öğrenim gördü; medrese kısa süre sonra Harbiye Mektebi'ne dönüşünce askerî bilimleri öğrendi ve okulu süvari mülâzımı olarak tamamladı. Öğrenimi sırasında Mısır Hıdivi Abbas Paşa'nın hizmetine girdi. 1851'deki Londra Dünya Fuarı sırasında Hidiv'in oğullarından birine eşlik ederek İngiltere'yi ziyaret etti ve çok iyi derecede İngilizce öğrendi. 1854'te İstanbul'a gönderilen bir siyasi heyette yer aldı; Abbas Paşa'nın öldürülmesi üzerine Mısır'dan ayrılıp İstanbul'a yerleşti.
Osmanlı hizmetinde
1860'ta Osmanlı Devleti hizmetine girdi. 1885'te ilk kez sadrazam olarak atanıncaya kadar 25 yıl boyunca ufak memuriyetlerden nazırlığa kadar çeşitli görevlerde bulundu. Doğu Rumeli, Hersek, Kosova, İzmir (ismen Aydın) ve memleketi Kıbrıs gibi birçok vilayette valilik yaptı. 1879 ve 1882'de iki kez Evkaf-ı Hümâyun Nazırlığı, 1880-1881 arasında Maarif Nazırlığı yaptı.
Sadrazamlıkları
II. Abdülhamid döneminde 25 Eylül 1885 - 4 Eylül 1891, 2 Ekim 1895 - 7 Kasım 1895 ve 5 Ağustos 1908 - 14 Şubat 1909 tarihleri arasında, V. Mehmed döneminde ise 29 Ekim 1912 - 23 Ocak 1913 tarihleri arasında sadrazamlık yaptı; toplam görev süresi altı yıl dokuz ay yirmi gündür. İlk sadrazamlığında azınlıkların isyanlarını önlemeye çalıştı ve yeni eğitim kurumlarının açılmasına önem verdi; Ziraat Bankası'nın kuruluşu bu dönemde gerçekleşti. 1895'te Avrupa devletlerinin ıslahat talebi üzerine ikinci kez sadrazam oldu. 1908'de Said Paşa'nın istifasının ardından üçüncü kez sadârete getirildi; Osmanlı Meclis-i Mebûsan'ının toplanması ve açılışı için çalıştı, ancak İttihat ve Terakkî içindeki anlaşmazlıklar yüzünden zor duruma düştü. Mecliste güvensizlik oyu aldı ve 15 Şubat 1909'da görevinden çekildi. 22 Temmuz 1912'de Ahmed Muhtar Paşa kabinesinde Şûrâ-yı Devlet reisi olarak yer aldı; 29 Ekim 1912'de dördüncü kez sadrazam oldu. Bu dönemde Balkan Savaşı çıktı, Edirne Bulgarlar tarafından işgal edildi ve Bâb-ı Âli Baskını yaşandı; Enver Paşa'nın kendisini tabancayla tehdit etmesi üzerine istifa etti.
Kıbrıs'taki son yılları
İstifasından sonra Lord Kitchener'ın daveti üzerine Kahire'de üç ay kaldı, ardından memleketi Kıbrıs'a yerleşti. Ailesi de sonradan yanına geldi. İngiltere'ye gitmeye hazırlanırken 14 Kasım 1913'te öldü ve Lefkoşa'da Arabahmet Camii haziresine gömüldü.
Benzer kişiler
- Lala Mustafa Paşa (Devlet Adamı)
- Köprülü Fazıl Ahmet Paşa (Devlet Adamı)
- Nevşehirli Damat İbrahim Paşa (Devlet Adamı)
- Veli Mahmud Paşa (Devlet Adamı)
- Koca Mustafa Reşid Paşa (Devlet Adamı)
- Ahmet Tevfik Okday (Devlet Adamı)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Kıbrıslı Mehmet Kamil Paşa maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.