Yusuf Aslan, 1947'de Yozgat'ın Aydıncık ilçesine bağlı Kuşsaray köyünde doğan Türk Marksist-Leninist öğrenci lideridir. Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu'nun kurucuları arasında yer aldı. 6 Mayıs 1972'de Ankara'da Ulucanlar'da, Deniz Gezmiş ve Hüseyin İnan ile birlikte idam edildi.
Öğrencilik yılları ve siyasi faaliyetleri
1966'da Orta Doğu Teknik Üniversitesi'ne girdi. Burada ODTÜ Sosyalist Fikir Kulübü'nün üyesi oldu ve Dev-Genç içinde çalışmaya başladı. Hazırlık okulunda ve ardından mühendislik fakültesinde ortaya çıkan boykotların, hemen sonrasındaki ODTÜ işgalinin önde gelen örgütçülerinden biri oldu. 6 Ocak 1969'da ABD'nin Ankara Büyükelçisi Robert Komer'in arabasının yakılması eylemine katıldı. Aynı yıl arkadaşlarıyla birlikte Filistin'e gitti; orada silah eğitimi aldı, helikopter ve uçak pilotluğunu öğrendi.
Şarkışla çatışması ve yargılanma
16 Mart 1971 Salı günü, Deniz Gezmiş ile birlikte Nurhak'taki gerilla grubuna katılmak üzere yola çıktı. Sivas'ın Şarkışla ilçesinde kolluk kuvvetleriyle girdikleri çatışmada mesanesinden vuruldu ve Sivas Numune Hastanesi'ne kaldırıldı. Kendisini vuran kişinin Hamit Orhan adlı bir uzman çavuş olduğu aktarılır. Tedavi süreci, sonrasındaki yargılamanın başlangıç noktası oldu. Yaklaşık bir hafta tedavi gördükten sonra Sıkıyönetim Mahkemeleri'nde yargılandı ve idam cezasına çarptırıldı.
İdam
İdamların önlenmesi için hem mecliste hem kamuoyunda hem de örgüt arkadaşları tarafından çeşitli girişimlerde bulunuldu. Buna rağmen üç isim de aynı gün idam edildi: Yusuf Aslan, 6 Mayıs 1972'de Deniz Gezmiş ve Hüseyin İnan ile birlikte asılarak idam edildi. Aktarılan son sözlerinde ülkesinin bağımsızlığı ve halkının mutluluğu için bir kez öleceğini söyledi, kendisini asanlara seslenerek onların Amerika'nın hizmetinde olduğunu, kendilerinin ise halkın hizmetinde bulunduğunu dile getirdi. Mezarı Ankara'daki Karşıyaka Mezarlığı'ndadır.
Kültürdeki izleri
Yusuf Aslan, ölümünden sonra da çeşitli sanat ve yayın çalışmalarına konu oldu. Hakkında yayımlanan kitaplar arasında bunların Atilla Keskin'in Acılara Yenilmeyen Gülümseyişler, Nihat Behram'ın Darağacında Üç Fidan, Veli Yılmaz'ın Emirle Gelen İdam Kararı, Erdal Öz'ün Gülünün Solduğu Akşam ve Halit Çelenk'in İdam Gecesi Anıları adlı eserleri bulunur. Hoşçakal Yarın filminde Yusuf Aslan rolünü Mazlum Çimen, Hatırla Sevgili dizisinde ise Murat Zubi canlandırdı. Zülfü Livaneli'nin Şarkışla adlı ağıtında Deniz Gezmiş ile Yusuf Aslan'ın adları anılır.
Benzer kişiler
- Gülten Savaşçı (Devrimci)
- Che Guevara (Devrimci)
- Grigori Zinoviyev (Devrimci)
- Rosa Luxemburg (Devrimci)
- Achmed Sukarno (Devrimci)
- Emiliano Zapata (Devrimci)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Yusuf Aslan maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.