Türkiye'nin yakın siyasi tarihinin en çok konuşulan simalarından biri olan Yusuf Aslan, 1947 yılında Yozgat'ın Aydıncık ilçesine bağlı Kuşsaray köyünde dünyaya gözlerini açtı. Genç yaşta adım attığı sosyalist hareketin Türkiye'deki en önemli öğrenci liderlerinden biri haline gelen Aslan, Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu'nun (THKO) kurucu kadrosunda yer alarak dönemin gençlik eylemlerine yön verdi. Henüz yirmi beş yaşındayken, arkadaşları Deniz Gezmiş ve Hüseyin İnan ile birlikte Ankara'daki Ulucanlar Cezaevi'nde 6 Mayıs 1972 tarihinde asılarak idam edildi.
ODTÜ Yılları ve Gençlik Hareketinin Öncüsü Oluşu
Eğitim hayatındaki başarısıyla dikkat çeken Yusuf Aslan, 1966 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi'ne (ODTÜ) adım attı. Üniversiteye girmesiyle birlikte dönemin hareketli siyasi atmosferine dahil olan genç öğrenci, ODTÜ Sosyalist Fikir Kulübü'nün aktif bir üyesi haline geldi. Dev-Genç çatısı altında aktif mücadeleye katıldı. Üniversitedeki hazırlık okulunda başlayan ve ardından mühendislik fakültesinde devam eden büyük boykotların örgütlenmesinde başrolü oynadı. Aynı zamanda ODTÜ'nün öğrenciler tarafından işgal edilmesi sürecinde de ön saflarda yer alarak liderlik yeteneklerini gösterdi. Amerikan Büyükelçisi Robert Komer'in makam aracının 6 Ocak 1969'da ODTÜ rektörlük binası önünde yakılması eylemine katılarak adını geniş kitlelere duyurdu.
Filistin Süreci ve Silahlı Mücadeleye Geçiş
Siyasi mücadelesini farklı bir boyuta taşımak isteyen Yusuf Aslan, 1969 yılında arkadaş grubuyla birlikte gizlice Filistin topraklarına gitti. Ortadoğu'nun bu sıcak bölgesindeki kamplarda kapsamlı askeri ve silahlı eğitimlerden geçti. Buradaki günleri oldukça zorluydu. Aldığı eğitimler sadece kara çatışmalarıyla sınırlı kalmadı; burada ayrıca helikopter ve uçak pilotluğu konusunda da uzmanlaştı. Türkiye'ye döndükten sonra devrimci faaliyetlerini daha da radikalleştiren Aslan, Nurhak bölgesindeki gerilla birliklerine katılmak üzere yola koyuldu. Tarihler 16 Mart 1971 Salı gününü gösterdiğinde, dava arkadaşı Deniz Gezmiş ile birlikte Sivas'ın Şarkışla ilçesinde kolluk kuvvetleri tarafından kıskaca alındı. Yaşanan şiddetli çatışmada uzman çavuş Hamit Orhan tarafından mesanesinden vurularak yaralı ele geçirildi.
Yargılanması, İdamı ve Bıraktığı İzler
Ağır yaralı olarak kaldırıldığı Sivas Numune Hastanesi'nde bir haftalık yoğun bir tedavi sürecinden geçen Yusuf Aslan, iyileşmesinin hemen ardından apar topar Sıkıyönetim Mahkemeleri karşısına çıkarıldı. Mahkeme sürecinde kararlı duruşundan taviz vermeyen genç lider, kısa sürede en ağır ceza olan idam hükmüne çarpıtıldı. Bu idam kararının durdurulması için Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında yoğun tartışmalar yaşandı, kamuoyunda imza kampanyaları düzenlendi ve örgüt arkadaşları kararı engellemek adına çeşitli eylemlerde bulundu. Tüm bu çabalar ve toplumsal muhalefet sonuçsuz kaldı. 6 Mayıs 1972 sabahı Ankara Ulucanlar Cezaevi'nde, Deniz Gezmiş ve Hüseyin İnan ile birlikte darağacına çıkarıldı. Son nefesini vermeden önce haykırdığı şu sözler tarihe geçti:
"Ben ülkemin bağımsızlığı ve halkımın mutluluğu için bir defa ölüyorum. Sizler, bizi asanlar, şerefsizliğinizle her gün öleceksiniz. Biz halkımın hizmetindeyiz. Sizler Amerika'nın hizmetindesiniz. Yaşasın devrimciler! Kahrolsun faşizim!"
Kabri Ankara'daki Karşıyaka Mezarlığı'nda yer almaktadır. Bu trajik yaşam öyküsü, Türkiye'de birçok edebi esere ve sinema filmine esin kaynağı oldu. Mazlum Çimen'in kendisini canlandırdığı 'Hoşçakal Yarın' adlı sinema filminin yanı sıra, hayatını ve yargılanma sürecini ele alan çok sayıda önemli kitap kaleme alındı.
Yusuf Aslan ve Mücadelesini Konu Alan Önemli Kitaplar
- Atilla Keskin tarafından yazılan Acılara Yenilmeyen Gülümseyişler
- Nihat Behram'ın kaleme aldığı efsanevi eser Darağacında Üç Fidan
- Veli Yılmaz imzalı Emirle Gelen İdam Kararı
- Erdal Öz'ün tarihe ışık tutan anlatısı Gülünün Solduğu Akşam
- Türey Köse'nin derlediği İdam Tarih Oldu, Utancı Kaldı (Ölüme Oy Vermek...)
- Yargı sürecinin tanığı avukat Halit Çelenk'in kaleme aldığı İdam Gecesi Anıları