1953 senesinde Trabzon'da dünyaya gözlerini açan şair, yazar, çevirmen ve yayıncı Yaşar Miraç, Karadeniz bölgesinin zengin halk kültürünü modern Türk şiirine sentezleyerek edebiyat dünyamızda oldukça özgün bir iz bırakmıştır. Behice ve kamyon şoförü Dursun Çolak çiftinin çocuğu olan sanatçının nüfustaki asıl ismi Miraç Çolak'tır. Eğitim hayatına memleketinde başladı. İlk edebi denemelerini henüz ilkokul sıralarındayken kaleme alan yazar, ortaokul yıllarında Trabzon'un yerel basınında şiirlerini yayımlatarak yazı dünyasına erken bir adım attı. Onun basılı ilk eseri, 8 Ağustos 1968 tarihinde Bayraktar gazetesinde okurla buluşan "Trabzonspor" isimli şiiridir. Lise sıralarında da durmaksızın üreten genç kalem, doğup büyüdüğü toprakların masallarını, ezgilerini ve yerel söyleyiş biçimlerini kendi dizelerine başarıyla aktarmayı başardı. Bu dönemde çok üreti.
Karadeniz'den Almanya'ya ve Ankara DTCF Yılları
Trabzon Lisesi'nden 1971 yılında mezuniyetini alan genç edebiyatçı, hem çalışmak hem de eğitimini sürdürmek gayesiyle Almanya yolunu tuttu. Gurbette geçen on beş aylık sürecin ardından Türkiye'ye geri dönerek Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'ne kaydoldu. Üniversite sıralarında öğrenim görürken bir yandan da şiirleri Militan ve Türk Dili gibi dönemin prestijli dergilerinde neşredildi. Yükseköğrenimini 1981 yılında tamamlayan Miraç, bu süreçte sadece şiirle sınırlı kalmadı. Sanatçının hazırladığı "Kemençenin Türküsü" adlı yapıt, 1978 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı Yarı Belgesel Kısa Film Senaryosu Ödülü'ne layık görüldü. Aynı sene nisan ayında Yeni Türkü Sanat Gazetesi'ni kurdu. Sendikal kanallar vasıtasıyla emekçilere ulaştırılan bu aylık yayının ömrü kısa sürdü ve gazete üçüncü sayısının ardından kapandı.
Yeni Türkü'nün İsim Babası ve Edebi Başarıları
Yaşar Miraç, yakın dostları Selim Atakan, Zerrin Atakan ve Derya Köroğlu tarafından kurulan efsanevi müzik topluluğuna "Yeni Türkü" adını vererek grubun isim babalığını üstlendi. Bu iş birliği sadece isimle de sınırlı kalmadı. Grubun müzikseverlerle buluşan ilk albümündeki şu popüler şarkıların sözleri bizzat sanatçının dizelerinden bestelenmiştir:
- Bekçi Kâzım Türküsü
- Özgürlük Türküsü
- Bir Ölü Daha Geçti
Şiirleri notalarla hayat buldu. Şairin edebiyat dünyasında büyük ses getiren ilk şiir kitabı "Trabzonlu Delikanlı", 1979 senesinde kitapçılardaki yerini aldı. Bu başarılı çıkış eseri, genç yazara aynı yıl Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü'nü kazandırdı. Şiir serüvenine hız kesmeden devam eden sanatçı, aynı dönemde sırasıyla "Şili ile Söyleşi", "Gül Ekmek" ve "Taliplerin Ağıdı" isimli kitaplarını okuyucunun beğenisine sundu.
12 Eylül Baskıları, Yasaklar ve Yeni Türkü Yayınevi
Ülkenin üzerinden geçen 12 Eylül 1980 askeri darbesi, Yaşar Miraç'ın edebi üretimine ve kitaplarına da ağır bir darbe vurdu. Sıkıyönetim Koordinasyon Kurulu, şairin ödüllü eseri "Trabzonlu Delikanlı" da dahil olmak üzere üç kitabını Aralık 1980'de tamamen yasakladı. Bu eserlerden "Taliplerin Ağıdı", 1979 yılı kasım ayında katledilen öğretmen Talip Öztürk ve diğer kayıplar için yazılmış hüzünlü dizeleri barındırıyordu. Bu eseri nedeniyle hakkında davalar açıldı. Dönemin askeri lideri Kenan Evren ve bazı basın kuruluşları, Türk Dil Kurumu'nu terör destekçisi bir şaire ödül vermekle itham etti. Miraç, uzun süren yargılamalar neticesinde tüm suçlamalardan aklanmayı başarsa da kitaplarının üzerindeki sansür tam yedi sene boyunca devam etti. Tüm bu zorlu siyasi iklime rağmen üretmeyi bırakmayan sanatçı, 1981 senesinde üç yeni şiir kitabını daha edebiyat dünyasına kazandırdı. O yıl okurla buluşan "Trabzon'dan Çıktım Yola", "İçli Şarkılar" ve "Can Deresi Türküleri", şairin yaratıcı gücünü bir kez daha ortaya koydu. Aynı dönemde kurduğu Yeni Türkü Şiir Yayınevi çatısı altında Türk edebiyatının geleceğini inşa edecek pek çok genç şairin ilk yapıtlarını yayımlayarak onlara geniş kitlelere ulaşma fırsatı sundu. Yayınevinin yayımladığı "İlk Yapıtlar" dizisiyle şu önemli isimler edebiyat sahnesine ilk adımlarını attılar:
- Ahmet Erhan
- Haydar Ergülen
- Behçet Aysan
- Adnan Azar
- Turgay Fişekçi