William Godwin Kimdir?

Genel Bakış

William Godwin, 3 Mart 1756'da doğan ve 7 Nisan 1836'da ölen İngiliz gazeteci, politik filozof ve yazardır. Faydacılığın ilk taraftarlarından ve felsefi anarşizmin ilk modern destekçilerinden biri olarak kabul edilir. En çok bir yıl arayla yazdığı iki kitabıyla ünlüdür: Politik kuramlara bir saldırı olan Politik Adalet Üzerine Bir İnceleme ve aristokratik ayrıcalıklara karşı çıkan Oldukları Gibi Şeyler ya da Caleb Williams'ın Maceraları. Bu kitapların başarısı üzerine 1790'larda Londra'daki radikal çevrelerde önemli biri hâline geldi.

Yaşamı

Büyük Britanya Krallığı'nda Cambridgeshire'ın Wisbech kentinde doğdu. Babası sıkı bir Kalvinistti ve yerleşmiş kurallara karşı çıkan bir Protestan rahibiydi. Kalvinist bir yetiştirmeyle büyüyen Godwin da vaiz olmaya hazırlanıyordu. 1778'den başlayarak 1782'ye kadar Ware, Stowmarket ve Beaconsfield bölgelerinde rahip olarak görev yaptı. Bu sırada Jean-Jacques Rousseau ve Gabriel Bonnet de Mably gibi Fransız filozoflarla tanıştı. 1787'de tamamen ateist bir felsefeyi benimsedi ve hayatının son yirmi yılında siyasi gazetecilik yaptı.

Politik Adalet

Fransız Devrimi'nden esinlenerek 1793'te Politik Adalet Üzerine Bir İnceleme'yi yazdı. Geliştirdiği düşüncelere anarşizm adını vermemiş olsa da, anarşizmin siyasal ve ekonomik kavramlarını ilk kez formüle eden isim Godwin'dir. Bu eserde yasaların atalarımıza ait bilgeliğin ürünü değil, tutkuların, korkaklıkların, kıskançlıkların ve hırsların ürünü olduğunu söyledi. Birçok önerisinin yanı sıra devletin ortadan kaldırılmasını da dile getirdi. Mülkiyet hakkındaki görüşleriyle birlikte bütün bu fikirlerin varacağı nokta komünizmdi. Ancak Godwin bu düşünceleri sürdürme cesaretini göstermedi: 1796'da Politik Adalet'in ikinci baskısında mülkiyet bölümünü tamamen yeniden yazdı ve komünist görüşlerini yumuşattı. 1794'te Caleb Williams adlı romanı yazdı. İki eser de ona büyük bir ün kazandırdı.

Sonraki Yılları ve Mirası

Fransız Devrimi'ne karşı tepkilerin artması nedeniyle Godwin, İngiliz radikalizmine karşı ortaya çıkan muhafazakâr tepkilerin hedefi hâline geldi. Bu tepkiler kısmen öncü feminist yazar Mary Wollstonecraft ile olan evliliğinden ve onun ölümünden sonra yazdığı dürüst biyografiden kaynaklanıyordu. Kızı Mary (sonradan Mary Shelley) Frankenstein'ı yazdı ve şair Percy Bysshe Shelley ile evlendi. Godwin hayatı boyunca çeşitli türde romanlar, tarih ve demografi üzerine kitaplar, oyunlar ve makaleler yazdı. Mary Jane Clairmont ile yaptığı ikinci evlilikten itibaren, Shakespeare'den Hikâyeler ile birlikte yayımladığı çocuklar için İncil'e ve klasik tarihe giriş kitapları kaleme aldı. Pek çok eser vermesine rağmen eski şöhretine bir daha kavuşamadı ve 1836'da öldü. İngiliz edebiyatına ve edebiyat kültürüne önemli etkileri oldu.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki William Godwin maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.