Kimliği
Amos Oz, asıl adıyla Amos Klausner, 4 Mayıs 1939'da Kudüs'te doğdu ve 28 Aralık 2018'de Tel Aviv'de öldü. İsrailli romancı, gazeteci, yazar ve barış yanlısı aktivisttir. Çağdaş İsrail edebiyatının önemli yazarlarından biridir ve hayatı boyunca İsrail'in önde gelen yaşayan yazarlarından sayıldı. Üniversite yıllarından beri İsrail-Filistin süreci üzerine barışçıl çözüm önerileriyle tanınır.
Yaşamı
15 yaşında evinden ayrılıp bir kibbutzda yaşamaya başladı. İbrani Üniversitesi'nde felsefe ve edebiyat okudu. İlk öyküleri 20 yaşındayken yayımlandı. Üniversiteden sonra kibbutza döndü ve yaşamını yazarlık, çiftçilik ve kibbutzdaki lisede öğretmenlikle geçirdi. 1966'da yayımladığı Başka Yerde, Belki adlı romanıyla adını duyurdu. 1967'deki Altı Gün Savaşı sırasında Sina yarımadasında Mısırlılara karşı, 1973'teki Yom Kippur Savaşı'nda Golan Tepeleri'nde Suriyelilere karşı ihtiyat subayı olarak savaştı. 1980'lerde ülkesinin en sevilen yazarlarından biriydi. 1986'da kibbutzdan ayrılıp Arad şehrine yerleşti; yaşamının geri kalanında yazdı ve Ben Gurion Üniversitesi'nde ders verdi. 1965-2011 arasında 35 kitap ve çeşitli konularda 480 makale yayımladı; kitapları 42 dile çevrildi.
Barış aktivizmi
1977'den itibaren, toprak yerine barışa ve iki ayrı devlete dayalı çözüme inanan parlamento dışı sol hareket Barış Şimdi'de mücadele etti ve hareketin kurucuları arasında yer aldı. Hareket, İsrail devletinin yayılmacı siyasetten vazgeçerek güvence altına alınabileceğine inanır, Filistinlilerle müzakereyi önemser ve Filistin Devleti'ne sıcak bakar. Oz, iki devletli çözüm planının İsrail'deki ilk savunucularındandı. Siyonist Sol görüşlü olduğunu belirten Oz, Siyonist olmayan sol harekete yönelik eleştirileriyle de tanınır. Aralık 2008'de Dökme Kurşun Harekâtı'ndan birkaç gün önce Yediot Aharonot'ta yayımlanan ve Hamas'a karşı askerî harekâta çağıran bir beyanı imzaladı; iki hafta sonra aynı gazetede Hamas ile ateşkesi destekleyen bir yazı yazdı.
Ödülleri
1997'de Jacques Chirac tarafından Şeref Nişanı ile ödüllendirildi. 1998'de İsrail'in en prestijli edebiyat ödülü olan İsrail Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü. 2002'de Norveç Yazarlar Birliği'nin İfade Özgürlüğü Ödülü'nü aldı. 2005'ten bu yana Nobel Edebiyat Ödülü'ne aday gösterilmekteydi. 2008'de Geçmişin Yaratıcı Çevirisi nedeniyle Dan David Ödülü'ne layık görüldü. 28 Aralık 2018'de Tel Aviv'de kanserden öldü.
Benzer kişiler
- Gabriel Garcia Marquez (Romancı)
- Guy de Maupassant (Romancı)
- Aleksandr Soljenitsin (Romancı)
- Emile Zola (Romancı)
- George Orwell (Romancı)
- Salman Rüşdi (Romancı)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Amos Oz maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.