İstanbul'da 25 Mart 1871 tarihinde esnaf bir babanın oğlu olarak dünyaya gelen Nikola Taptas, tıp dünyasında çığır açan kulak-burun-boğaz çalışmaları ve Cumhuriyet tarihindeki milletvekilliğiyle tanınan çok yönlü bir hekimdir. Türkiye'de başladığı başarılı tıp eğitiminin ardından Avrupa'nın önemli başkentlerinde uzmanlaşan Rum asıllı bilim insanı, geliştirdiği özgün tedavi metotları ve cerrahi aletlerle uluslararası alanda büyük başarılar kazanmıştır. Hem Osmanlı sarayında hem de genç Türkiye Cumhuriyeti'nin yönetim kadrolarında özel doktorluk görevleri üstlenen Taptas, tıp literatürüne kazandırdığı yenilikçi yöntemlerle adını duyurmuştur.
Tıp Dünyasında Bir Öncü ve Tonsillektomi Devrimi
Hekimlik eğitimine Türkiye'de adım attı. Bu başarılı dönemin ardından uzmanlığını ilerletmek amacıyla 19. yüzyılın sonlarında Viyana, Berlin ve Paris'e giderek buralarda çalıştı. İstanbul'a döndüğünde Sankt-George Hastanesi bünyesinde görev yapan hekim, kısa sürede Avrupa'da tanınan bir KBB uzmanı haline geldi. Çok sayıda uluslararası yayın yapan hekim, geliştirdiği aletler ve yeni ameliyat yöntemleriyle haklı bir ün kazandı. 20. yüzyılın başlarında, dünyada ilk kez Enükleasyon Tonsillektomisi (Total Tonsillektomi) yöntemini tarif ederek büyük bir başarı elde etti. Bu operasyon için özel cerrahi aletler ve hastaya kolaylık sağlayan özgün bir sandalye geliştirdi. Deneyimlerini 1910'lu yıllarda Viyana'da toplanan Uluslararası Tıp Kongresinde sundu. Bu sunumun ardından çalışmaları Fransa ve Almanya'nın önde gelen tıp dergilerinde yayımlandı.
Saraydan Çankaya'ya Uzanan Hekimlik Kariyeri
Mesleki başarıları sayesinde devlet kademelerinde kabul gören Taptas, kariyeri boyunca tarihi şahsiyetlerin sağlığıyla yakından ilgilendi. Bu süreçte hekimin hizmet verdiği önemli isimlerden bazıları şunlardır:
- Osmanlı padişahı Sultan V. Mehmed
- Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu ve ilk Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk
- Kronik işitme problemleri yaşayan Cumhurbaşkanı İsmet İnönü
Devlet adamlarına sunduğu bu sağlık hizmetleri, onun mesleki dehasının en büyük kanıtı oldu.
Parlamentodaki Temsilcilik Yılları ve Mirası
Nikola Taptas, hekimlikteki başarılarının yanı sıra siyasi alanda da aktif rol oynadı. Atatürk'ün gayrimüslim vatandaşlar için ayırdığı kontenjandan yararlanarak TBMM 5. ve 6. dönemlerinde Ankara milletvekilliği yaptı. 1935 ile 1943 yılları arasında sürdürdüğü bu görevle azınlıkların meclisteki sesi oldu. Babası Tanas Taptas gibi esnaf bir aileden yetişen bu değerli bilim insanı, ömrünü tıp ve siyasete adadı. Mayıs 1955'te 84 yaşındayken İstanbul'da öldü.