Cumhuriyet'in ilk yıllarında, modern Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün manevi kızı olarak tanınan Nebile İrdelp, 1910 yılında İstanbul'da dünyaya gözlerini açtı. Genç yaşta Dolmabahçe Sarayı'nın kapılarını aralayarak Atatürk'ün himayesine giren Nebile Hanım, aldığı eğitim ve katıldığı prestijli davetlerle yeni kurulan devletin modern çehresini simgeleyen önemli simalardan biri haline geldi. Henüz on sekiz yaşındayken adım attığı sarayda hayatı tamamen değişen genç kadın, cumhuriyetin sosyal yaşamına damga vuran balolarda ve liderin çıktığı yurt gezilerinde ona sadakatle refakat etti.
Dolmabahçe Sarayı'na Adım Atış ve Karşılaşma
İstanbul'un köklü ailelerinden birine mensup olan Nebile Hanım, Osmanlı dönemi hukukçularından Mehmed Nesîb Bey'in kızıydı. Genç kızın amcası ise o dönemin İzmit Valisi Eşref Bey'di. Onun Dolmabahçe Sarayı'na adım atış hikayesi farklı tanıklıklarla günümüze ulaştı. Dönemin saray çalışanlarından Cemal Granda, Temmuz 1927 tarihinde ilginç bir olay anlatır. Çapa Öğretmen Okulu'ndan gelen üç kız öğrenciden biri olan Nebile, sarayda manevi evlat olarak kalmıştı. Buna karşın Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun eşi Leyla Karaosmanoğlu ise tamamen farklı bir iddia ortaya koyar. Onun anlatımına göre Nebile, evinden kaçarak saraya gizlice sızmayı başarmıştı. Yakalandığında ise alt katta hizmetçi olarak çalışmaya başladı. Cesur genç kız, bir gün üst kata çıkarak kendisini liderle tanıştırdı. Böylece Atatürk'ün sevgisini ve güvenini kazandı. Saray hayatının ardından Çankaya Köşkü'nde yaklaşık bir yıl geçiren Nebile Hanım, Arnavutköy Amerikan Koleji'nde eğitim gördü.
Farklı Dünyalarda İki Evlilik ve Sosyal Yaşam
Genç kadının ilk evliliği, 1929 yılında diplomat Tahsin Rüştü Baç ile gerçekleşti. Viyana Büyükelçiliğinde görevli olan Tahsin Bey ile yapılan nikah, başkentte büyük yankı uyandırdı. Ankara Palas'ta 17 Ocak 1929 günü düzenlenen görkemli törene Atatürk bizzat katıldı. Ancak bu evlilik uzun ömürlü olmadı. Çift, iki yıl sonra yollarını ayırdı. Boşanmanın ardından tekrar Atatürk'ün yanına dönen Nebile Hanım, aktif sosyal yaşama yeniden adım attı. Özellikle 1934 ve 1935 yıllarında cumhuriyet balolarında ve yurt gezilerinde Ata'ya eşlik etti. İkinci evliliğini ise 1937 yılında gerçekleştirdi. Eşi, Atatürk'ün özel hekimi Ömer Bey'in yeğeni olan Sabahattin İrdelp'ti. İzmit Kağıt Fabrikası'nda görev yapan mühendis Sabahattin Bey ile olan nikahları Dolmabahçe Sarayı'nda kıyıldı. Mustafa Kemal Paşa bu mutlu günde de manevi kızının yanındaydı. Bu evlilikle birlikte Nebile Hanım, İrdelp soyadını taşıyarak yaşamını sürdürdü.
Genç Yaşta Veda ve Vasiyetname Mirası
Nebile Hanım, Atatürk'ün en yakınındaki isimlerden biri olmanın gururunu her zaman yaşadı. Cumhuriyetin kurucu lideri, hazırladığı vasiyetnamesinde manevi kızını unutmamıştı. Atatürk, kendisine aylık bir miras bırakarak vefatından sonra da onu güvence altına aldı. Genç kadın, bu anlamı mirasla yaşamını sürdürmeye devam etti.
Nebile İrdelp, kısa yaşamında cumhuriyetin sosyal dönüşümüne şu katkıları sağladı:
- Cumhuriyet balolarında sergilediği zarafetle modern Türk kadınını başarıyla temsil etti.
- Atatürk'ün yurt gezilerinde ona refakat ederek halkla kurulan bağda rol oynadı.
- Liderin vasiyetnamesine girmeyi başararak cumhuriyet tarihinin en özel mirasçılarından biri oldu.
Ancak Nebile İrdelp, henüz 33 yaşındayken 1943 yılında İstanbul'da hayatını kaybetti. Kısa ömrüne sığdırdığı anılar ve cumhuriyetin kuruluş yıllarına ait tanıklıklar, onu tarihin unutulmaz simaları arasına yerleştirdi.