Kimdir?
Lev Davidoviç Bronştayn, yaygın bilinen adıyla Lev Troçki, 7 Kasım 1879'da doğan ve 21 Ağustos 1940'ta ölen Rus devrimci, Sovyet siyasetçi ve siyasi teorisyendir. 1905 Devrimi, 1917 Ekim Devrimi, Rus İç Savaşı ve Sovyetler Birliği'nin kurulmasında önemli rol oynamıştır. Marksist ve Leninist olan Troçki'nin fikirleri, Troçkizm adıyla bilinen bir Marksizm düşüncesine ilham vermiştir.
Çocukluğu ve Gençliği
Güney Ukrayna'daki Kerson bölgesinde doğdu. Ailesi Yahudiydi, ancak evde Rusça ve Ukraynaca konuşuluyordu. Annesi Anna Bronstein, babası David Leontyevich Bronstein'dir. Kız kardeşi Olga, Bolşevik Parti'nin ileri gelenlerinden Lev Kamenev ile evlendi. Dokuz yaşlarında eğitim görmek için Odessa'daki teyzesinin yanına gitti, sonra Nikolayev'e geçti.
1898'de gizli bir devrimci örgüte üyeliği nedeniyle Çarlık polisi tarafından yakalanıp iki yıl tutuklu kaldı, ardından Sibirya'ya sürüldü. Sürgünde Marksist felsefe öğrencisi Aleksandra Sokolovskaya ile evlendi. Troçki takma adını bu dönemde, Odessa Cezaevi'ndeki bir gardiyandan alarak kullanmaya başladı. 1902'de Sibirya'dan kaçarak önce Viyana'ya, sonra Londra'ya gitti ve Georgy Plekhanov, Lenin ve Julius Martov'un yer aldığı Iskra dergisinin editör grubuna katıldı.
Devrim Yılları
1903'te Londra'daki Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi kongresinde parti Bolşevikler ve Menşevikler olarak ikiye bölününce Menşeviklerin yanında yer aldı, bir yıl sonra onlardan da ayrıldı. 1905 Devrimi sırasında Saint Petersburg Sovyeti'nin başkanlığına seçildi, yeniden Sibirya'ya sürüldü ancak 1907'de kaçıp yurt dışında yaşadı. 1917 Şubat Devrimi'nin ardından Bolşeviklere katıldı ve Petrograd Sovyeti'nin başkanı oldu. Ekim Devrimi'nin liderlerinden biri olarak devrimin örgütlenmesinde ve yönetiminde etkin rol aldı.
Devrimden sonra önce Dışişleri Halk Komiseri oldu ve Brest-Litovsk Antlaşması'nı müzakere etti; bu antlaşmayla Rusya I. Dünya Savaşı'ndan çekildi. 1918'den 1925'e kadar Askerî İşler Halk Komiseri olarak görev yaptı, Kızıl Ordu'yu kurdu ve iç savaşta zafere ulaştırdı. Komünist Enternasyonal'in kuruluşunda da önemli rol oynadı.
Stalin ile Mücadelesi ve Sürgün
Lenin'in 1924'teki ölümünün ardından Stalin'in önde gelen eleştirmenlerinden biri oldu. 1926'da Politbüro'dan, 1927'de partiden ihraç edildi, 1928'de Almatı'ya sürüldü ve 1929'da sınır dışı edildi. 1937'de Meksika'ya yerleşmeden önce Türkiye, Fransa ve Norveç'te yaşadı. İhanete Uğrayan Devrim (1936) adlı eserinde Sovyetler Birliği'nin yozlaşmış bir işçi devleti hâline geldiğini savundu ve 1938'de Dördüncü Enternasyonal'i kurdu. 1936'daki Moskova yargılamalarında gıyaben ölüm cezasına çarptırıldı. 21 Ağustos 1940'ta Meksiko'da Stalinist ajan Ramón Mercader tarafından öldürüldü.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Lev Troçki maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.