Türk sinema tarihinin en uzun süre kameranın arkasında yer almış isimlerinden biri olan görüntü yönetmeni Kriton İlyadis, 16 Ocak 1916 tarihinde Sakarya'da dünyaya geldi. Rum kökenli sanatçı, sinema kariyerine adım atmadan önce babasının yanında çalışarak fotoğrafçılık ve film çekiminin temel unsurlarını kavradı. 1 Eylül 1980'de İstanbul'da yaşamını yitiren İlyadis, meslek yaşamı boyunca yüzlerce filme hayat vermiş ve sinemamızın görsel dilinin oluşmasında kritik bir rol oynamıştır.
Babasının Yanında Başlayan Sinema Yolculuğu
İstanbul'da Saint Michel Fransız Lisesi'nin orta bölümünü bitiren usta isim, görsel sanatlara olan merakını aile ortamında besledi. Onun bu alandaki ilk rehberi babasıydı. Babasının yanında çalışirken hem fotoğraf çekimini hem de film banyosu tekniklerini derinlemesine öğrendi. Daha sonra bir süre profesyonel fotoğrafçılık yaptı. Aynı zamanda film laboratuvarlarında görev alarak teknik bilgisini pekiştirdi. Bu süreç, onun sinemadaki vizyonunu şekillendiren en önemli aşamalardan biri oldu.
Kameranın Arkasında Geçen On Yıllar ve Başarıları
Kriton İlyadis, profesyonel görüntü yönetmenliği serüvenine 1944 yapımı Deniz Kızı filmi ile adım attı. Baha Gelenbevi'nin yönettiği bu film, onun kariyerinin ilk resmi basamağıydı. Usta isim, 1944 ve 1976 yılları arasında tam 133 film yöneterek büyük bir çalışkanlık örneği sergiledi. Ayrıca 1977 yılına kadar geçen süreçte yüzlerce farklı yapımın da görüntülerini kaydetti. Aynı zamanda Yorgo İlyadis'in kardeşi olan usta sanatçı, 1944 ve 1977 yılları arasında yüzlerce filmde bilfiil çalışarak Türkiye'de kameranın arkasında en uzun süre görev yapan sinema insanlarından biri haline gelmiştir.
Uzun meslek hayatı boyunca imza attığı projelerle pek çok festivalde takdir topladı. Yaptığı başarılı çalışmalarla en iyi kameraman unvanına layık görüldü. Sanatçının ödüllendirilen çalışmaları arasında, Türk sinemasının klasikleşmiş eserleri bulunuyor. Kriton İlyadis; Öldüren Şehir (1954), Beraber Ölelim (1958), Ahtapotun Kolları (1964) ve Kınalı Yapıncak (1969) filmlerindeki üstün performansi sayesinde farklı organizasyonlardan ödüllerle döndü. Kriton İlyadis'in ardında bıraktığı bu zengin görsel miras ve sinemaya adanmış ömrü, bugün de Türk sinemasının kuruluş yıllarını ve en nadide dönemlerini aydınlatan en temel kaynaklar arasında yer almaktadır.