İçeriğe Atla
Anasayfa Varlık

Hayri İpar Kimdir?

Hayri İpar, Mudanya'da 1882'de doğan ve şeker sanayisinin kurucularından olan Türk iş insanıdır. Atatürk'ün müteahhidi unvanıyla büyük bir servet edinmiştir.

Diğer adlar: Mehmet Hayri Rüştü, Mehmet Hayri Bey, Şeker Kralı, Atatürk'ün Müteahhidi

Bu Konuda Neler Var?

💡 Başlıklara tıklayarak sayfa içinde hızlı gezinebilirsiniz.

Hayri İpar Hakkında

Cumhuriyet döneminin öncü girişimcilerinden biri olan Hayri İpar, 1882 yılında Mudanya'da dünyaya geldi.

Ülkenin ilk şeker fabrikalarının kurulmasına öncülük eden başarılı şahsiyet, Atatürk'ün müteahhidi ve şeker kralı unvanlarıyla tanındı.

Askerlikten emekli olduktan sonra iş dünyasına adım atan İpar, kurduğu üretim tesisleri ve satın aldığı eşsiz mülklerle 11 Haziran 1966 yılındaki vefatına değin en zengin Türk vatandaşlarından biri oldu.

Askerlikten İş Hayatına Geçiş

Mehmet Hayri Bey, Dağıstan kökenli telgraf müdürü Ahmet Rüştü Efendinin oğludur.

Annesi ise şehrin tanınmış ailelerinden Sümbülzadelerin kızı Şaziye Hanım'dır.

Kasabasındaki orta öğreniminin ardından, 1896'da yüksek eğitim amacıyla İstanbul'a doğru yola çıktı.

Topçu Harbiyesi'nde yetişerek orduya katılırken, diğer taraftan Darülfünun'da hukuk deryasına dalıp mezuniyet hakkı kazandı.

Fransızca bilgisi son derece yüksekti.

Bu yeteneği sayesinde Soğukçeşme Askeri Rüştiyesi sınıflarında lisan öğretmenliği de üstlendi.

Osmanlı sarayının yetkililerinden İmrahor Mehmet Faik Paşa'nın kızı Emine Tevhide Hanım ile evlendi.

Hayri Bey'in saray mensubu aileden gelen eşiyle kurduğu mutlu yuvadan Şaziye (1908), Muazzez (1918), Ali (1921), Muzaffer (1921), Selma (1923) ve Mehmet (1926) isimli altı evlat dünyaya geldi.

Birinci Dünya Savaşı sonrasında yüzbaşı rütbesiyle askeri kariyerini noktalandıran Hayri Bey, ticaret hayatına adım attı.

Şeker Sanayi ve Büyük Girişimler

Yeni kurulan Cumhuriyet rejiminde büyük bir atılım gösteren girişimci, kısa sürede ülkenin en önemli iş insanları arasına girmeyi başardı.

1925 yılında Kazım Taşkent ve Şakir Kesebir ile güç birliği yaparak İstanbul ve Trakya Şeker Fabrikaları T.A.Ş. firmasını hayata geçirdi.

Ortaklarıyla birlikte ülke için hayati önem taşıyan Alpullu Şeker Fabrikası'nın temellerini 22 Aralık 1925 günü attılar.

Bu üretim tesisi, 26 Kasım 1926'da kapılarını açarak faaliyete başladı.

Alpullu, Türkiye Cumhuriyeti topraklarında şeker imalatı gerçekleştiren ilk sanayi kuruluşu unvanını alarak tarihe geçti.

Alpullu'daki bu devasa yatırım hamlesi, Hayri Bey'e kamuoyunda şeker kralı lakabını kazandırmakla kalmamış, Cumhuriyet'in ilk yıllarında akıllara durgunluk veren bir servetin kapılarını da ardına kadar aralamıştır.

Lüks Yaşamı, Mülkleri ve Soyadı Kanunu

Edindiği muazzam servetin ardından Hayri Bey, İstanbul'un en seçkin bölgelerindeki gösterişli gayrimenkulleri birer birer portföyüne eklemeye yöneldi.

Beyoğlu'nda yükselen tarihi Mısır Apartmanı'nı 1930 senesinde bünyesine kattı.

Hemen ardından, 1931'de eski İstanbul Belediye Başkanı Cemil Topuzlu Bey'e ait olan Çiftehavuzlar'daki görkemli köşkün yeni sahibi oldu.

Teşvikiye semtinin meşhur yapılarından Park Apartmanı ile Bebek civarındaki seksen dönümlük geniş koruyu da kısa sürede satın aldı.

Sahip olduğu sayısız konak, köşk ve yalıda ailesiyle beraber son derece görkemli bir yaşam sürdü.

İpar ailesi, o dönem Türkiye'sinin refah düzeyi en yüksek hanelerinden biri olarak adından sıkça söz ettirdi.

Başarılı iş insanı, ülkede 1934 yılında yürürlüğe giren Soyadı Kanunu kapsamında kendisine İpar soyadını seçti.

Hayri İpar'ın dönemin lüks yaşamını simgeleyen İstanbul'daki başlıca gayrimenkulleri şunlardır:

  • Beyoğlu'nda konumlanan tarihi Mısır Apartmanı
  • Çiftehavuzlar semtindeki görkemli Cemil Topuzlu köşkü
  • Teşvikiye bölgesinde yer alan Park Apartmanı
  • Bebek sırtlarında yer alan seksen dönümlük ünlü koru

Sıkça Sorulan Sorular

Hayri İpar kimdir?

Hayri İpar, Mudanya'da 1882'de doğan ve şeker sanayisinin kurucularından olan Türk iş insanıdır. Atatürk'ün müteahhidi unvanıyla büyük bir servet edinmiştir.

Hayri İpar ne zaman doğdu?

Hayri İpar, 1882 tarihinde doğdu.

Hayri İpar nerede doğdu?

Hayri İpar Mudanya, Türkiye doğumludur.

Hayri İpar ne zaman vefat etti?

Hayri İpar 11 Haziran 1966 tarihinde hayatını kaybetti.

Hayri İpar hangi alanda tanınır?

Hayri İpar, iş insanı olarak tanınır.