Hasan Basri Gürses, 1949 yılında İstanbul sınırları içinde dünyaya gelmiş ve 18 Mart 2009 tarihinde yine bu kadim şehirde hayata gözlerini yummuş üretken bir sosyolog, yayıncı ile düşünürdür. Edebiyat ve sosyoloji alanındaki çalışmalarıyla Türk entelektüel dünyasında yer edinen Gürses, gençlik araştırmaları ve yayıncılık faaliyetleriyle toplumsal meselelere ışık tutmuştur. Gazetecilik ve sosyoloji disiplinlerini harmanlayarak ürettiği eserler, döneminin sosyokültürel yapısının anlamlandırma çabasının somut birer göstergesidir.
Akademik Yaşamı ve Eğitim Yılları
Gençlik yıllarında eğitime büyük önem veren Gürses, orta öğrenimini 1968 senesinde Bakırköy Lisesi'nde başarıyla bitirdi. İstanbul Üniversitesi'nde yüksek öğrenim gördü. Üniversitenin Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü'nden 1974 yılında mezun olarak mesleki altyapısını kurdu. Eğitim hayatını burada sonlandırmayan araştırmacı, 1977-1978 döneminde İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi, Gazetecilik Enstitüsü bünyesinde yüksek lisans yaptı. Akademik merakını sürdürerek bir sonraki dönem olan 1978-1979 yıllarında da aynı üniversitenin İktisat Fakültesi'nde lisansüstü eğitimine devam etti.
Yunus Nadi Birinciliği ve Gençlik çalışması
Hasan Basri Gürses, 1978 yılında hayat arkadaşı Fulya Gürses ile birlikte önemli bir çalışmaya imza attı. Çiftin ortaklaşa hazırladığı Dünya'da ve Türkiye'de Gençlik başlıklı kapsamlı araştırma dosyası, o dönemin son derece prestijli basın mecralarından Cumhuriyet gazetesinin düzenlediği Yunus Nadi Ödülü kapsamında birinciliğe layık görüldü. "Cumhuriyet Döneminde Gençlik" temalı bu yarışmada birincilik kürsüsüne çıkan eser, sosyoloji çevrelerinde ses getirdi. Söz konusu başarılı çalışma, ödülün hemen ertesi yılı olan 1979'da Der Yayınları tarafından basılarak okurlarla buluştu.
Çalışma Hayatı ve Yayıncılık Serüveni
Düşünürün çalışma hayatı oldukça erken yaşlarda başladı. 1964 ile 1971 yılları arasında çeşitli kitapçılarda, yayınevlerinde ve dağıtım şirketlerinde görev alarak sektörü yakından tanıdı. Bu süreç ona yayıncılığın mutfağını sundu. 1972 ve 1974 yılları arasında ise farklı sendikaların eğitim ve yayın birimlerinde sorumluluklar üstlendi.
Askerlikten sonra kamu hizmetine yöneldi. 1976 yılında İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatroları Müdürlüğü bünyesinde memuriyet hayatına başladı. Buradaki çalışmasının ardından, 1977 ve 1980 yılları arasında aynı belediyenin Basın-Yayın ve Turizm Müdürlüğü'nde müdür yardımcılığı görevini yürüttü.
Gürses, edindiği birikimlerle girişimcilik dünyasına adım attı. 1985 yılında kurduğu Bizim Ofset isimli matbaada hem iş yeri sahibi hem de usta olarak 1990 yılına dek bilfiil çalıştı. Bu matbaa deneyiminin ardından yayıncılığa daha fazla odaklanmak istedi ve Bizim Ofset'i kapatma kararı aldı. Hemen sonrasında Sosyalist Yayınlar yayınevini kurarak entelektüel üretimini bağımsız bir yayıncı kimliğiyle sürdürdü.
Gürses'in kariyeri boyunca görev aldığı bazı önemli kurum ve kuruluşlar şunlardır:
- İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatroları Müdürlüğü (Memur)
- İstanbul Belediyesi Basın-Yayın ve Turizm Müdürlüğü (Müdür Yardımcısı)
- Bizim Ofset Matbaası (Kurucu ve Usta)
- Sosyalist Yayınlar (Kurucu Yayıncı)