Türk tiyatro sahnesinin, sinemasının ve televizyon dünyasının saygın isimlerinden biri olan Enis Fosforoğlu, sanatla yoğrulmuş yaşamına 14 Haziran 1948 tarihinde İstanbul'da gözlerini açmıştır. Kendisi, Türk kültür hayatına oyuncu, yönetmen ve eğitmen olarak çok yönlü katkılar sunmuş, ömrünün son demlerine kadar sahne tozunu yutmaya devam etmiştir. Hayata 22 Haziran 2019 günü yine doğduğu şehirde, İstanbul'a bağlı Büyükada'daki evinde veda eden usta sanatçı, arkasında derin bir sanatsal miras ve yetiştirdiği yüzlerce öğrenci bırakmıştır. Peki, Türk oyunculuk tarihinin bu üretken çınarı, kariyer basamaklarını nasıl tırmandı ve hangi dönüm noktalarından geçti?
Sanat Dolu Bir Aileden Devlet Tiyatrolarına Uzanan Yol
Sanatçı bir aile ortamında büyüyen Enis Fosforoğlu, oyuncu bir anne ve babanın evladıdır. Babası tanınan aktör Renan Fosforoğlu, annesi ise oyuncu Mualla Kavur'dur. Aile üyelerinin neredeyse tamamı sanatçıdır. Teyzesi Belkıs Dilligil, eniştesi Avni Dilligil ve eniştesinin kız kardeşi olan Türk sinemasının dev ismi Aliye Rona, onun çocukluk yıllından itibaren soluduğu sanatsal havanın mimarları arasındadır. Ayrıca dublaj ve tiyatro sanatçısı Ferdi Merter ile kardeş olan Fosforoğlu'nun ilerleyen yıllarda kendi kızı Seren Fosforoğlu da babasının izinden giderek tiyatro sahnesini meslek olarak seçecektir.
Eğitim hayatına İstanbul'un en köklü eğitim kurumlarından biri olan Galatasaray Lisesi'nde başlayan usta isim, burayı başarıyla tamamladıktan sonra yönünü Ankara'ya çevirdi. Ankara'da konservatuvar sınavlarını kazandı. Beş yıllık yoğun bir akademik sürecin ardından 1970 senesinde Ankara Devlet Tiyatrosu yüksek bölümünden mezuniyetini aldı. Hemen ardından Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü bünyesinde profesyonel oyunculuk hayatına adım atan sanatçı, 1970 ile 1976 yılları arasında bu kurumda çeşitli roller üstlenerek sahne deneyimini pekiştirdi.
İstanbul'a Dönüş ve Kendi Tiyatrosunun Kuruluşu
Takvimler 1977 yılını gösterdiğinde, televizyon ekranlarında yakaladığı büyük popülaritenin de etkisiyle Devlet Tiyatroları'ndaki görevinden istifa etme kararı aldı. Bu radikal kararın ardından rotayı yeniden doğduğu kent olan İstanbul'a kıran Fosforoğlu, sonraki iki yıllık dönemde müzikhollerde sahne aldı ve farklı tiyatro gruplarıyla çalşarak izleyicinin karşısına çıktı. Sahne bağımsızlığını kazanmak ve kendi sanatsal vizyonunu hayata geçirmek amacıyla 1980 yılında kendi adını taşıyan özel tiyatrosunu kurdu. Bu kurumda birçok oyuncu yetiştirdi. Bu çatı altında uzun yıllar boyunca hem oyunlar sahneledi hem de sektöre yeni adım atan genç yeteneklerin eğitilmesine, pişmesine önayak oldu.
Kariyeri boyunca sadece tiyatro sahneleriyle sınırlı kalmayan sanatçı, beyaz perdede boy göstererek çeşitli sinema filmlerinde rol üstlendi. Oyunculuğun ötesine geçerek senaryo yazarlığı yaptı ve yönetmenlik koltuğuna oturarak farklı deneyimler elde etti. Sesini kitlelere ulaştırmak adına mikrofon arkasına da geçen Fosforoğlu, TRT FM ve Halk TV Radyo kanallarında radyo programları hazırlayıp sundu. Ayrıca tiyatro üzerine dersler vermekteydi.
Büyükada'da Sonlanan Yaşam Yolculuşu
Sanatçının sağlık durumu, yaşamının son döneminde bazı ciddi sinyaller vermeye başlamıştı. Daha önceki yıllarda bypass ameliyatı geçiren ve kalbine stent takılan oyuncu, bu rahatsızlıkları nedeniyle düzenli tedavi görüyordu. 11 Haziran 2019 tarihinde ikamet ettiği Büyükada'da aniden geçirdiği kalp krizi sebebiyle acilen hastaneye kaldırıldı. Yapılan anjiyo tetkiklerinde iki kalp damarında daralma tespit edilmesi üzerine uzman hekimler tarafından yeni bir stent müdahalesi gerçekleştirildi. Durumu kontrol altına alınıp stabil hale gelince, tedavisinin evde sürdürülmesi uygun görülerek 15 Haziran 2019'da taburcu edildi. Ancak bu taburculuktan kısa süre sonra, 22 Haziran 2019 tarihinde Büyükada'daki evinde yeniden kalp krizi geçiren değerli sanatçı kurtarılamayarak aramızdan ayrıldı.
Enis Fosforoğlu'nun Sanat Hayatından Satır Başları
- Galatasaray Lisesi ve ardından Ankara Devlet Konservatuvarı eğitimi almıştır.
- Uzun yıllar Ankara Devlet Tiyatrosu kadrosunda sahne almıştır.
- Kendi kurduğu Enis Fosforoğlu Tiyatrosu bünyesinde çok sayıda yeni oyuncu yetiştirmiştir.
- Radyo yayıncılığı alanında TRT FM ve Halk TV Radyo'da başarılı programlar yapmıştır.