Cumhuriyet dönemi modern Türk mimarlığının en üretken isimlerinden biri olarak tanınan yüksek mimar Doğan Tekeli, 1929 yılında Isparta'da dünyaya geldi. Sanatçı, meslek hayatı boyunca ortağı Sami Sisa ile birlikte kurduğu ortaklık çatısı altında tasarladığı ikonik yapılarla ülkenin mimari çehresini kökten değiştirdi. İstanbul Manifaturacılar Çarşısı (İMÇ) ve Sabiha Gökçen Havalimanı gibi devasa projeleri hayata geçiren Tekeli, ulusal ve uluslararası alanda kazandığı onlarca ödülle adını altın harflerle yazdırdı.
Çocukluk Yılları ve Eğitim Hayatı
Maliye memuru bir baba ile ev hanımı bir annenin evladı olan Tekeli, babasının görev yeri değişiklikleri sebebiyle çocukluğunu farklı şehirlerde geçirdi. Ailesiyle beraber sırasıyla Ankara, İstanbul ve son olarak İzmir'e göç etti. Kardeşi İlhan Tekeli de bu süreçte İzmir'de dünyaya gözlerini açtı. İlk ve orta öğrenimini İzmir'de tamamlayan Doğan Tekeli, İzmir Atatürk Lisesi'nden mezun oldu. Yükseköğrenim için İstanbul Teknik Üniversitesi Mimarlık Bölümü'nü tercih etti. Burada Türk mimarisinin efsanevi isimlerinden Emin Onat'ın öğrencisi olma şansını yakaladı. Henüz üniversite üçüncü sınıftayken arkadaşı Ergun Unaran ile birlikte ilk büyük başarısına imza attı. İkili, Merkez Bankası İzmir Şubesi için açılan ulusal yarışmada birinci oldu. Resmi imza yetkileri bulunmadığı için yarışmaya hocaları Orhan Bolak'ın imzasıyla katılan iki genç, akademide büyük ses getirdi. 1952 senesinde yüksek mimar unvanıyla mezun olan Tekeli, askerlik görevine kadar İzmir Belediyesi'nin proje ofisinde çalıştı.
Tekeli-Sisa Ortaklığı ve İkonik Projeler
Vatani görevi sırasında tanıştığı arkadaşı Sami Sisa ile yolları, profesyonel yaşamda da kesişti. İkili, 1954 yılında İstiklal Caddesi'ndeki tarihi Hidivyal Palas'ın çatı katında Site Mimarlık adını verdikleri büroyu kurdu. On sene boyunca aralıksız olarak mimari yarışmalara katılarak çok sayıda derece ve birincilik elde ettiler. 1957 ile 1961 yılları arasında Metin Hepgüler'in de dahil olduğu bu ortaklık, Türk modern mimari mirasının en kıymetli eserlerinden biri olan İstanbul Manifaturacılar Çarşısı (İMÇ) projesini bu dönemde tasarladı. Ortaklık yapısı 1965 yılında Tekeli-Sisa Mimarlık Ortaklığı ismiyle yeniden yapılandırıldı. Bu yeni dönemde sanayi tesislerinin inşasına ağırlık veren ortaklar, aynı zamanda prestijli yarışmalara katılmayı sürdürdü. Doğan Tekeli, meslek hayatı boyunca Sami Sisa ile birlikte girdiği yarışmalarda 28'i birincilik olmak üzere 60'tan fazla ödül kazanarak kırılması güç bir rekor kırdı.
Portföyünde yer alan önemli tasarımlardan bazıları şunlardır:
- İstanbul Manifaturacılar Çarşısı (İMÇ)
- Sabiha Gökçen Havalimanı Yeni Terminali
- Antalya Havalimanı 1. ve 2. Terminal Binaları
- Antalya Bölge Müzesi
- Rumeli Hisarı Çevre Düzenlemesi
- Emin Onat Mezarı
- İş Bankası Genel Müdürlüğü Kompleksi
- Oyak-Renault, Eczacıbaşı, Lassa ve Sanovel İlaç Fabrikaları
- Habertürk TV Stüdyoları ve Hizmet Binaları
Akademik Çalışmaları ve Kurumsal Görevleri
Tekeli, yalnızca çizim masasında değil, akademi ve sivil toplum alanında da aktif bir rol üstlendi. 1956 yılında Güzel Sanatlar Akademisi'nde asistanlık yaparak başladığı eğitimcilik kariyerini, 1961-1971 yılları arasında İTÜ Maçka Teknik Okulu Mimarlık Bölümü'nde sürdürdü. Ayrıca 1957 yılında Mimarlar Odası'nın başkanlığını üstlenerek meslek örgütüne yön verdi. Mesleki birikimini yazılı alana da taşıyan ünlü mimar, ortağıyla geçen ilk yirmi yıllık dönemini anlattığı "D. Tekeli - S. Sisa, Projeler, Uygulamalar, 1954-1974" adlı eseri 1976 yılında yayımladı. Eserlerinden seçkiler 1982'de Venedik Bienali'nde sergilenerek uluslararası arenada yer buldu. Tekeli, 1985-1989 yılları arasında İstanbul Büyükşehir Belediyesi bünyesinde proje danışmanlığı görevini yürüttü. 1988 senesinde Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Milli Komite üyeliğine seçilen usta mimar, 1993 yılında bu görevinden istifa yoluyla ayrıldı.