Türk tiyatrosunun ve sinemasının değerli isimlerinden biri olan Birsen Kaplangı, 15 Eylül 1938 tarihinde İstanbul'da dünyaya gözlerini açmış, aldığı bale eğitiminin ardından adım attığı sahnelerde yaklaşık yarım asır boyunca canlandırdığı karakterlerle izleyicilerin gönlünde taht kurmuştur. Atatürk Kız Lisesi'ndeki eğitimini tamamladıktan sonra İstanbul Belediye Konservatuvarı Bale Bölümü'nden mezun olan sanatçı, henüz gencecik bir filizken, 1950 senesinde Şehir Tiyatroları bünyesinde sanat hayatına profesyonel bir başlangıç yapmıştır. Sanatla örülü ömrünü oyunculukla sınırlamayan Kaplangı, aynı zamanda seslendirme stüdyolarında ve radyo mikrofonları arkasında da Türk kültürüne çok önemli katkılar sunmuştur.
Şehir Tiyatroları'nda Sahne İle Dolu Yıllar
Sanatçının sahne tutkusu, adım attığı andan itibaren Şehir Tiyatroları'nın sahnelerinde devleşen bir kariyere dönüşmüştür. Sahne serüveninde yüz civarında farklı tiyatro oyununda başarıyla rol alırken, tiyatronun efsaneleşmiş yönetmenleri ve ustalarıyla omuz omuza çalışarak ustalığını pekiştirmiştir. Birlikte üretim yaptığı kıymetli sahne insanları arasında şunlar yer alır:
- Oyun yazarı ve yönetmen Ferih Egemen,
- Türk sahnesinin kurucu mimarlarından Muhsin Ertuğrul,
- Sahne sanatlarının öncü ismi Vasfi Rıza Zobu,
- Yabancı yönetmen Max Meinecke,
- Tiyatroya getirdiği yeniliklerle tanınan duayen Haldun Dormen.
Bu dev isimlerle çalışarak mesleki olgunluğa erişen Kaplangı, yıllar süren emeğin ardından Şehir Tiyatroları'nden emekliye ayrılmıştır. Ancak sahne sevgisi onun için sadece oynamaktan ibaret kalmamıştır. Kurumun bünyesinde faaliyet gösteren Sanatçı Yetiştirme Birimi'nde eğitmenlik görevi üstlenerek yeni nesil oyuncuların yetişmesine de büyük öncülük etmiştir.
Şehir Tiyatroları çatısı altında sadece kariyerini inşa etmekle kalmayan Birsen Kaplangı, hayatının aşkını da yine bu sahnelerde bulmuştur. Kurumun bir diğer değerli sanatçısı olan Saltuk Kaplangı ile yaşamını birleştirmiş ve bu evlilikten iki evlat sahibi olmuştur.
Ayşecik'in Sesi ve Lüküs Hayat'ın Sevgilisi
Birsen Kaplangı, tiyatro sahnesindeki canlandırmalarının yanı sıra seslendirme sanatındaki yeteneğiyle de kitlelerin hafızasında unutulmaz izler bırakmıştır. Özellikle 1960'lı yılların Türk sinemasına damgasını vuran minik yıldızlar Ayşecik ve Ömercik gibi karakterlere ses vererek onlara hayat katmıştır. Yeşilçam'ın bu sevimli çocuk kahramanlarının arkasındaki cana yakın ve neşeli ses, sanatçının büyük başarısıdır. Ayrıca TRT bünyesinde yer alan Radyo Tiyatrosu çalışmalarında da uzun dönemler görev alarak dinleyicilerin evlerine konuk olmuştur.
Sinema filmleri ve televizyon dizilerinde de roller üstlenen oyuncu, asıl büyük ününü ise Türk sahne tarihinin en önemli yapıtlarından birinde elde etmiştir. Tam 17 yıl boyunca kesintisiz biçimde sahnelenen efsanevi Lüküs Hayat operetinde sevimli hizmetçi rolüyle sahne almış ve bu performansıyla devleşmiştir. Canlandırdığı bu tatlı hizmetçi karakteri, onun yüksek oyunculuk gücünü geniş kitlelere tanıtan en belirgin ünvanı hâline gelmiştir.
Muğla'da Sessizliğe Gömülen Bir Çınar
Sanat yaşamını başarılarla ve sürekli alkışlarla donatan duayen oyuncu, yaşamının son dönemlerinde dinlenmeye çekilmiştir. Takvimler 30 Eylül 2002 tarihini gösterdiğinde, yerleştiği Muğla'da ansızın geçirdiği beyin kanaması neticesinde yaşama veda etmiştir. 64 yaşında aramızdan ayrılan sanatçının naaşı İstanbul'a getirilerek Feriköy Mezarlığı'nda ebedi istirahatgâhına tevdi edilmiştir. Geride bıraktığı yüzlerce tiyatro sahnesi, yönlendirdiği genç tiyatrocular ve dillerden düşmeyen o hoş ses tonuyla sanat dünyamızda yaşamaya devam etmektedir.