Vasfi Rıza Zobu, 5 Aralık 1902'de İstanbul'da dünyaya geldi. Asıl adı Mehmed Vasfi Rıza olan sanatçı, Türk tiyatrosunun en uzun soluklu isimlerinden biri olarak tanındı. Doksan yıllık yaşamını büyük ölçüde sahneye ve sinemaya adayan Zobu, Şehir Tiyatroları'nda oyuncu, yönetmen ve genel sanat yönetmeni olarak görev yaptı; 1987'de Devlet Sanatçısı unvanıyla onurlandırıldı.
Eğitim ve Tiyatroya İlk Adımlar
Beyazıt Rüştiyesi'ni tamamlayan Zobu, ardından Kuleli Askerî Lisesi'ne başladı; ancak bu yolu yarıda keserek Alman Ticaret Mektebi'ne geçti ve diplomasını oradan aldı. Sanata olan ilgisini daha ileri taşımak amacıyla Sanayi-i Nefise Mektebi'nde (bugünkü İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi) iki yıl okudu. 1917'de Dârülbedayi Tiyatro Okulu'na kaydoldu; bu tercih, yaşamının seyrini kalıcı biçimde değiştirdi. Altı yıl sonra, 1923'te, Şehir Tiyatrosu sahnesine profesyonel oyuncu olarak çıktı.
Sahne Kariyeri
Osmanlı toplum kurumlarını nükteli bir dille hicveden Musahipzade Celal'in oyunları, Zobu'nun repertuvarının merkezinde yer aldı. Aynaroz Kadısı ve Bir Kavuk Devrildi başta olmak üzere pek çok güldürüde belirleyici roller üstlendi. Güldürü ve vodvil türündeki ustalığının yanı sıra çok sayıda çeviri ve uyarlama oyuna da imza attı. Şehir Tiyatroları bünyesinde onlarca yıl boyunca sahne alan Zobu, 1972'de Cevat Fehmi Başkut'un Buzlar Çözülmeden adlı yapıtıyla son kez seyircinin karşısına geçti.
Sahne kariyerinde yer verdiği başlıca tiyatro oyunları arasında şunlar sayılabilir:
- Aynaroz Kadısı — Musahipzade Celal
- Bir Kavuk Devrildi — Musahipzade Celal
- Kafatası — Nazım Hikmet
- Lüküs Hayat — Ekrem Reşit Rey
- İki Efendinin Uşağı — Carlo Goldoni
- Paydos — Cevat Fehmi Başkut
- Buzlar Çözülmeden — Cevat Fehmi Başkut
Sinema ve Yöneticilik Yılları
1921'de kısa filmlerle başladığı sinema serüveninde Muhsin Ertuğrul'un yönettiği yapımlar öne çıktı. Bican Efendi Vekilharç, Ateşten Gömlek, Karım Beni Aldatırsa, Tosun Paşa ve Kızılırmak — Karakoyun bu filmlerin en bilinenleri arasında yer alır. 1952 yapımı Edi ile Büdü ise filmografisindeki son halka oldu.
Tiyatro ve sinema çalışmalarının yanı sıra 1923'ten itibaren çeşitli gazete ve dergilerde tiyatro üzerine yazılar kaleme aldı. Şehir Tiyatroları genel sanat yönetmenliğine getirilen Zobu, 1975'te yaş haddinden emekliye ayrıldı; 1981'de aynı göreve yeniden atandı ve 1984'e kadar bu konumda kaldı. Tiyatrocu Bilge Zobu'nun amcası olan Vasfi Rıza Zobu, 23 Kasım 1992'de İstanbul'da hayatını kaybetti.