Alan Turing Kimdir?

Çocukluğu ve gençliği

Alan Mathison Turing, 23 Haziran 1912'de Londra'nın Maida Vale semtinde doğdu ve 7 Haziran 1954'te öldü. İngiliz matematikçi, bilgisayar bilimci ve kriptologdur; bilgisayar biliminin kurucusu sayılır. Babası Britanya Hindistan'ında devlet memuru Julius Mathison Turing, annesi Sara'ydı; John adlı bir ağabeyi vardı. Çocukluk yıllarında ailesi Hindistan ile İngiltere arasında gidip geldiği için iki oğlunu Hastings'teki arkadaşlarına bıraktı. Erken yaşta zekâ belirtileri gösterdi. 6 yaşında St. Michael's okuluna yazıldı. 1926'da 14 yaşında Dorset'teki Sherborne Okulu'na girdi; okulun ilk günü genel grev nedeniyle trenler işlemeyince Southampton'dan okula 60 milden uzun yolu bisikletle gitti. Matematik ve bilime eğilimi, klasik dillere odaklanan okulda öğretmenlerinin saygısını kazandırmadı. 16 yaşında Einstein'ın çalışmasını kavradı. Okulda yakın arkadaşı Christopher Morcom'un ölümü dini inancını sarstı ve ateist oldu.

Akademik çalışmaları

Karar Verme Problemi'nin çözülemeyeceğini gösterdi; çalışmasında Evrensel (Turing) Makinesi kavramını, yani herhangi bir makinenin işlerini yapabilecek bir makine fikrini ortaya koydu. Eylül 1936'dan Temmuz 1938'e kadar Princeton Üniversitesi'nde Alonzo Church ile çalıştı ve Haziran 1938'de doktorasını aldı. Cambridge'e dönüp Wittgenstein'ın matematiğin temelleri üzerine derslerine katıldı. Church-Turing Hipotezi adını Church ile geliştirdiği çalışmadan alır. Turing testi ile makinelerin düşünme yetisine sahip olup olamayacağına dair bir kriter önerdi. Gelişim biyolojisinde reaksiyon-difüzyon modelini formüle etti.

Bletchley Park

Eylül 1938'den itibaren Hükûmet Kod ve Şifre Okulu'nda yarı zamanlı çalıştı; 4 Eylül 1939'da savaş zamanı üssü Bletchley Park'a katıldı. Alman Enigma şifrelerinin kırılmasında baş katılımcılardan biri oldu ve Polonyalı Marian Rejewski, Jerzy Różycki ve Henryk Zygalski'nin çalışmalarına eklemeler yaptı. Gordon Welchman'ın önerileriyle geliştirilen Bombe makinesini tasarladı; ilk Bombe 18 Mart 1940'ta kuruldu ve savaş sonunda iki yüzün üzerinde Bombe çalışıyordu. 8 Numaralı Kulübe'de Alman Deniz Kuvvetleri şifreli iletişimini çözen bölüme başkanlık etti. Aralık 1940'ta deniz Enigması'nı çözdü ve "Banburismus" adlı Bayes tipi istatistik tekniğini geliştirdi. Savaşın kahramanlarından sayılır.

Yargılanması ve ölümü

1952'de şantaj şikâyetiyle polise başvurunca eşcinsel olduğunu açıkladı; eşcinsellik suçlamasıyla yargılandı ve bir yıl boyunca kimyasal hadım etme yöntemi olarak kullanılan östrojen enjeksiyonuna mahkûm edildi. 1954'te potasyum siyanür zehirlenmesinden öldü; polis soruşturması yediği elma ile siyanür alarak intihar ettiği sonucuna vardı, ancak başkalarının parmağı olduğu iddiaları da öne sürüldü. Anısına verilen Turing Ödülü bilgisayar biliminin Nobel'i sayılır.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Alan Turing maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.