Türkiye'nin idari yapısında önemli görevlerde bulunmuş olan Ahmet Cengiz, kaymakamlıktan valiliğe uzanan uzun bürokrasi kariyeriyle tanınan eski bir devlet adamıdır. İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi ile Polis Akademisi'nden mezun olduktan sonra ülkenin çeşitli bölgelerinde mülki idare amirliği yapmıştır. Sinop ve Mardin illerinde vali olarak üst düzey yöneticilik görevlerini üstlenen Cengiz, bu süreçte pek çok idari reforma imza atmıştır. Kendisi aynı zamanda evli ve üç çocuk babasıdır. Eski vali, 2016 yılındaki olağanüstü dönemde yaşanan hukuki süreçlerin ardından aktif görevinden ayrılmıştır.
Eğitim Hayatı ve Taşradaki İlk Görevleri
Mülki idare amirliği mesleğine başlamadan önce aldığı nitelikli eğitimle dikkat çeken Cengiz, akademik olarak da donanımlı bir geçmişe sahiptir. 1986 yılında İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi bünyesindeki eğitimini başarıyla tamamlamıştır. İdari bilimler alanındaki bu eğitiminin hemen ardından güvenlik ve yönetim alanında derinleşmek amacıyla Polis Akademisi'ne adım atmıştır. 1988 yılında ise Polis Akademisi'nden başarıyla mezun olmuştur. Ayrıca eğitim hayatındaki bu çok yönlülük, onun kamu yönetiminde daha esnek adımlar atmasına zemin hazırlamıştır.
Bürokrasinin mutfağı olarak kabul edilen taşra teşkilatlarında uzun yıllar emek veren Cengiz, kariyer basamaklarını adım adım tırmanmıştır. İlk olarak Sultanhisar ve Cihanbeyli ilçelerinde kaymakam vekili olarak idari tecrübe kazanmıştır. Bu geçici görevlerinin ardından, Türkiye'nin farklı coğrafi bölgelerinde asil kaymakam olarak hizmet sunmuştur. Ahmet Cengiz'in kaymakamlık yaptığı başlıca ilçeler şunlardır:
- Ağaçören Kaymakamlığı
- Çatalpınar Kaymakamlığı
- Edremit Kaymakamlığı
- Kulu Kaymakamlığı
- Pursaklar Kaymakamlığı
Farklı sosyo-ekonomik yapılara sahip bu ilçelerde yürüttüğü başarılı çalışmalar, onun devlet kademelerinde daha yüksek sorumluluklar almasının önünü açmıştır. İlçelerdeki idari başarısının ardından Ankara Vali Yardımcılığı görevine atanarak başkent bürokrasisinde aktif bir rol oynamıştır.
Valilik Yılları: Sinop ve Mardin Dönemi
Ankara'daki başarılı çalışmalarından sonra Ahmet Cengiz, mülki idare kariyerinin zirve noktalarından biri olan valilik makamına terfi etmiştir. 13 Aralık 2010 tarihli resmi kararnameyle Sinop Valisi olarak atanmıştır. Karadeniz'in bu huzurlu liman kentinde yerel kalkınma projelerine odaklanan Cengiz, halkla devlet arasındaki bağları güçlendirmeye yönelik adımlar atmıştır. Sinop'ta yaklaşık iki buçuk yıl süren bu görevi süresince bölgenin ihtiyaçlarını yakından analiz ederek çözümler üretmiştır.
Sinop'tan sonraki yeni durağı ise Mardin olmuştur. Bakanlar Kurulu tarafından onaylanan 2013/4699 sayılı atama kararının 9 Mayıs 2013 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanmasıyla birlikte Mardin Valiliği görevine getirilmiştir. Mardin'in çok kültürlü sosyal yapısını başarıyla yönetmeye gayret eden Cengiz, burada da kamu yatırımlarının takibini hassasiyetle sürdürmüştür. Yaklaşık bir yıl süren bu yoğun mesainin ardından, 23 Mayıs 2014 tarihli valiler kararnamesiyle mülki idare amirliğinin merkez teşkilatında yer alan Merkez Valiliği görevine atanarak Ankara'ya geri dönmüştür.
Hukuki İncelemeler ve Meslekten İhraç Süreci
15 Temmuz 2016 tarihindeki darbe girişiminin sonrasında, Türkiye genelinde kamu kurumlarında geniş çaplı soruşturmalar başlatılmıştır. 19 Temmuz 2016'da ise İçişleri Bakanlığı tarafından görevinden uzaklaştırılmıştır. Hemen ardından, Mardin Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen terör soruşturmaları çerçevesinde adı geçen eski vali hakkında adli süreç işletilmiştir. Cengiz, 25 Temmuz 2016 günü düzenlenen 'Şehit Emniyet Amiri Gaffari Güneş Operasyonu' kapsamında gözaltına alınmıştır. Emniyet birimlerindeki sorgusunun tamamlanmasının hemen ardından adliyeye sevk edilen bürokrat, ilk etapta 9 Ağustos tarihinde denetimli serbestlik hükümlerinden yararlansa da savcılığın yaptığı itirazla ertesi gün tutuklanmıştır.
Hukuki süreç devam ederken, olağanüstü hal (OHAL) kararları doğrultusunda yayımlanan 672 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile 1 Eylül 2016 tarihinde meslekten ihraç edilmiştir. Bu karar, onun kamu hizmetindeki unvanlarını sonlandırmıştır. Mahkeme aşamasında tutuklu olarak yargılanan eski vali, davanın ilerleyen safhalarında mahkeme heyetinin kararıyla tahliye edilmiş ve tutuksuz olarak yargılanmasına karar verilmiştir. Ahmet Cengiz, tutuklu olarak yürütülen yargılama sürecinin nihayete ermesiyle birlikte tamamen serbest kalmıştır.