Öğdem'in Konumu ve Genel Bilgileri
Öğdem, Artvin ilinin Yusufeli ilçesine bağlı tarihi bir köydür. Karadeniz Bölgesi'nde yer alan köy, deniz seviyesinden 1607 metre yükseklikte konumlanmıştır. Artvin il merkezine 128 kilometre, Yusufeli ilçe merkezine ise 23 kilometre uzaklıkta bulunmaktadır. Nüfus verilerine göre 2021 yılında köyün toplam nüfusu 95 kişidir.
Tarihsel Geçmişi ve Tao Dönemi
Köyün eski adı tarihi kayıtlarda Okdem veya Ögdem olarak geçmektedir. Gürcüce kaynaklarda ise Okdemi (ოკდემი) olarak adlandırılır. Köy, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan tarihi bölgelerden biri olan Tao sınırları içerisinde yer almaktaydı. Bölge, 16. yüzyılda Osmanlılar tarafından Gürcülerden ele geçirilmiştir. Köyde günümüzde yer alan yıkık kilise kalıntısının da bu Orta Çağ döneminden kalmış olduğu tahmin edilmektedir. 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesinde Okdem / Ögdem köyünün nüfusu, Gürcücede "yeni tepe" anlamına gelen Ahalta / Ahalmta adından türeyen Ahalt (Alaht) yerleşimiyle birlikte 10 hane ve 27 erkek nüfus (toplam tahmini 52 kişi) olarak kaydedilmiştir.
Kumluk Toprağın Mirası: Kuşnara Mahallesi
Günümüzde Öğdem köyünün bir mahallesi olan Kuşnara (Küşnara), geçmişte bağımsız bir köy olup adı Gürcüce "kumlu toprak" anlamına gelen Kvişnari (ქვიშნარი) kelimesinden değişime uğramıştır. 1835 tarihli Osmanlı nüfus defterine göre Çıldır Eyaleti içindeki Livana-i Ulya sancağının Kavkaseti nahiyesine bağlı olan Kuşnara köyü, 63 haneden oluşmaktaydı ve 193 erkek nüfusa (toplam tahmini 386 kişi) sahipti. Nüfus defterinde Okdem yer almadığı için bu dönemde Okdem'in Kuşnara köyünün bir mahallesi olduğu tahmin edilmektedir. 1876 Trabzon vilayeti salnamesinde ise Kuşnara'nın nüfusu 65 hane ve 196 erkek (tahmini 392 kişi) olarak belirtilmiştir.
Rusya Yönetimi ve Cumhuriyet Dönemi İdari Yapısı
1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması ile Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakılan Livana kazası sonrasında Okdem ve Kuşnara köyleri Kiskim kazasına bağlanmıştır. Cumhuriyet döneminde, 1928 tarihli köy listesinde "Okdem Ahalt" adıyla Artvin vilayetinin Yusufeli kazasının merkez nahiyesine bağlı bir köy olarak kaydedilmiştir. 1926 yılında Yusufeli kazasının merkezi haline getirilen yerleşim, bu idari konumunu 1950 yılına kadar korumuştur. Bu nedenle 1950 yılına kadar yapılan genel nüfus sayımlarında Okdem veya Öğdem ismi müstakil bir köy olarak geçmemiş, Yusufeli kaza merkezinin nüfusu olarak kaydedilmiştir. 1950 sayımında yeniden köy statüsünde sayılan Öğdem'in nüfusu 512 kişi olarak tespit edilmiş, 1965 yılında ise nüfusu 626 kişiye yükselmiştir.