Tarih Boyunca Farklı Kültürlerin İzi: Varthel'den Meşeköy'e
Artvin ilinin Ardanuç ilçesine bağlı olan Meşeköy, tarihsel olarak Klarceti bölgesinde yer alan köklü bir yerleşimdir. Eski adı Gürcüce Vartheli (ვართხელი) olan ve Osmanlı kayıtlarında Varthel olarak geçen köy, yüzyıllar boyunca farklı medeniyetlerin egemenliğine sahne olmuştur. Tarihsel Gürcistan'ın güneybatı topraklarında bulunan yerleşim, 16. yüzyılın ortalarında birleşik Gürcistan Krallığı'ndan sonra bölgeye hâkim olan ve Gürcü atabeglerin yönettiği Samtshe Atabeyliği'nden Osmanlı İmparatorluğu'nun kontrolüne geçmiştir.
Osmanlı ve Rus İdaresi Dönemlerindeki Nüfus Yapısı
1574 tarihli Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan isimli Osmanlı tahrir defterine göre köyde tamamı Hristiyan olan 24 hane (yaklaşık 120 kişi) yaşarken, 1595 yılına gelindiğinde hanelerin 18'inin Hristiyan, 6'sının ise Müslüman olduğu kaydedilmiştir. 1835 yılındaki nüfus tespitinde 20 hanede 39 erkeğin (yaklaşık 78 kişi) yaşadığı köy, 93 Harbi sonrasında Rus egemenliğine girmiştir. Rus idaresi altındaki 1886 yılı kayıtlarında nüfusu 153 kişiye ulaşan köy sakinlerinin tamamı 'Türk' olarak kaydedilmiştir. 1918-1921 yılları arasında bağımsız Gürcistan sınırlarında kalan yerleşim, 16 Mart 1921 tarihli Moskova Antlaşması ile Türkiye'ye bırakılmıştır. 1922 yılındaki nüfus tespitinde 3 hanede yalnızca 6 kişinin yaşadığı belirlenen köyün adı, 1925 yılında Türkçe olmadığı gerekçesiyle Meşeköy olarak değiştirilmiştir.
Vartheli Kilisesi ve Günümüze Ulaşan Tarihi Miras
Meşeköy sınırları içerisinde varlığı belgelenen tek tarihi yapı, köyün yaklaşık 400 metre güneyinde yer alan Vartheli Kilisesi'dir. Bir köy kilisesi olarak inşa edilmiş olan bu tarihi yapı, zaman içerisinde tamamen yıkılmış durumdadır. Günümüze ulaşan kalıntılar incelendiğinde, kilisenin inşasında kesme taş ve moloz taş kullanıldığı açıkça görülmektedir. Tarihe ilgi duyan seyahatseverler için bu kalıntılar, köyün çok kültürlü geçmişine ışık tutan önemli birer vesika niteliğindedir.
Coğrafi Konum ve Ulaşım Bilgileri
Deniz seviyesinden 1624 metre rakımda konumlanan Meşeköy, doğası ve yüksek rakımlı coğrafyasıyla tipik bir Karadeniz dağ köyüdür. Artvin il merkezine yaklaşık 60 kilometre, bağlı olduğu Ardanuç ilçe merkezine ise 18 kilometre uzaklıkta bulunan bu tarihi yerleşim yeri, bölgenin geçmişine tanıklık etmek ve eski bir yerleşimin izlerini sürmek isteyen gezginler için keşfedilmeyi bekleyen bir duraktır.