Tarık Gürcan, Türk radyo ve televizyon yayıncılığının kurucu döneminde kendine has ses tonuyla derin izler bırakmış Konya doğumlu bir spikerdir. 1928 senesinde Konya'da dünyaya gözlerini açan usta isim, dublaj sanatçısı ve seslendirme yönetmeni olarak da büyük başarılar kazandı. Yükseköğrenimini İstanbul'da hukuk okuyarak tamamlayan sanatçı, yaşamını mikrofon başında şekillendirdi. Yarım asra yaklaşan meslek hayatı boyunca Türkçenin en zarif halini geniş kitlelere ulaştırdı. 1949'da kapısından girdiği İstanbul Radyosu'nda sayısız yayına imza attı. Aynı zamanda Yeşilçam'ın unutulmaz aktörlerine sesiyle can vererek sinema tarihimizin de gizli kahramanlarından biri oldu.
Hukuk Fakültesinden İstanbul Radyosuna Uzanan Yolculuk
Konya'da geçen lise eğitiminin ardından yükseköğrenimini tamamlamak üzere yola çıkan Tarık Gürcan, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu. Onun yaşam çizgisi, mahkeme salonlarında değil, mikrofonların bulunduğu stüdyolarda şekillenecekti. Dönemin en önemli yayıncılık adımı olan ve 1949 yılında faaliyete geçen yeni İstanbul Radyosu'na giren Gürcan, bu kurumun ilk spiker kadrolarında yer aldı. Radyodaki görevi boyunca sadece haber ve anonslar sunmadı. Çok sayıda radyo programının altına imzasını atarak bu yapımların hazırlanmasında ve yönetilmesinde de aktif roller üstlendi. Mikrofondaki karizmatik duruşu ve kelimeleri telaffuz ederken gösterdiği üstün özen, onun kısa sürede geniş kitleler tarafından takdir edilmesini sağladı. Bu büyük başarısı, Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından da tescillendi. Kurum, ünlü radyocuyu 'Türkçeyi En Güzel Konuşan Spiker' ödülüne layık buldu.
Yeşilçam'da Bir Ses Efsanesi ve Seslendirme Yönetmenliği
Radyo stüdyolarındaki yoğun mesaisinin yanı sıra Tarık Gürcan, sinemanın altın çağı olan Yeşilçam döneminde seslendirme stüdyolarının en çok aranan isimlerindendi. Özellikle ünlü aktör Orhan Günşiray ile adeta özdeşleşen sesi, sinemaseverlerin zihnine kazandı. Sanatçı, ünlü aktörün başrollerini üstlendiği birçok filmde ona sesiyle hayat verdi. Bununla birlikte sinemanın unutulmaz yıldızları Ayhan Işık, Tanju Gürsu, Eşref Kolçak, Nazım İnan ve Ahmet Mekin gibi pek çok yerli oyuncuyu da başarıyla seslendirdi. Sadece yerli aktörleri değil, ekranlara gelen yabancı sanatçıları da mikrofon arkasında konuştu. Türk sinema tarihinin dev yapımlarından 'Çağrı' filminde anlatıcı, 'Nemrud' çalışmasında ise anlatan olarak yer aldı. Yalnızca mikrofonun önünde durmayan sanatçı, mutfakta da hünerlerini sergileyerek seslendirme yönetmenliği koltuğuna oturdu. Çeşitli sinema filmlerinin seslendirme yönetimini üstlenerek Yeşilçam'ın teknik kadrolarında da gücünü gösterdi.
Tarık Gürcan'ın seslendirme kadrosunda ve seslendirme yönetmeni olarak görev aldığı yapıtlar şunlardır:
- 1979 - Nemrud (Anlatan) (Sinema Filmi)
- 1977 - Çağrı (Anlatıcı) (Sinema Filmi)
- 1971 - Vurguncular (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1966 - Bu Şehrin Belalısı (Tanju Gürsu Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1965 - Oğlum Oğlum (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1963 - Yarın Bizimdir (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1963 - Bir Hizmetçi Kızın Hatıra Defteri (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1962 - Çam Sakızı (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1962 - Kadın Ve Tabanca (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1962 - Fosforlu Oyuna Gelmez (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1962 - Aşka Kinim Var (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1961 - Tatlı Bela (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1961 - Aşk Ve Yumruk (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1960 - Vatan ve Namus (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1960 - Gece Kuşu (Eşref Kolçak Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1960 - Civanmert (Orhan Günşiray Seslendirmesi ve Seslendirme Yönetmeni) (Sinema Filmi)
- 1960 - Aslan Yavrusu (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1959 - Kıtipiyoz'a Tuzak / Fosforlu'nun Hikayesi (Orhan Günşiray Seslendirmesi ve Seslendirme Yönetmeni) (Sinema Filmi)
- 1959 - Fosforlu Cevriye (Orhan Günşiray Seslendirmesi ve Seslendirme Yönetmeni) (Sinema Filmi)
- 1959 - Ben Kahpe Değilim (Nazım İnan Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1958 - Kederli Yıllar (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1958 - Hayat Cehennemi (Orhan Günşiray Seslendirmesi) (Sinema Filmi)
- 1958 - Dikenli Yol (Ahmet Mekin Seslendirmesi ve Seslendirme Yönetmeni) (Sinema Filmi)
Radyo Tiyatrosundan Televizyon Ekranlarına ve Aile Yaşamı
Özel yaşamı da mesleği gibi sanatla iç içe şekillenecekti. 1952 yılında kendisi gibi değerli bir seslendirme sanatçısı ve spiker olan Nevin Akkaya ile evlendi. Bu evlilik, sadece bir hayat ortaklığı değil, radyo tarihine damga vuracak bir iş ortaklığının da başlangıcıydı. Çift, radyo dinleyicilerinin sabırsızlıkla beklediği 'Arkası Yarın' ve 'Bir Hikâyemiz Var' radyo programlarını senelerce birlikte hazırlayıp sundu. Mikrofon ortaklıklarını stüdyolara da taşıyan ikili, ikinci bir iş olarak birlikte film seslendirmeleri yaptı. Usta spikerin daha sonraki yıllarda Ayce Onat ile yaptığı ikinci evliliğinden Ahmet isminde bir oğlu oldu. Bugün oğlu Ahmet Gürcan, Kanada'da yer alan bir üniversitede öğretim görevlisi olarak çalışmalarını sürdürmektedir.
Teknolojinin gelişmesiyle radyonun yanına eklenen televizyon çağında da kendine yer bulan Gürcan, musiki dünyasına da hizmet etti. 1970'lerin ortalarından itibaren 1980'li yıllar boyunca televizyonda yayınlanan Devlet Klasik Türk Müziği konserlerinin değişmez sunucusu oldu. Ağırbaşlı sunumuyla ekran başındakilerin beğenisini kazanan Türk yayımcılık tarihinin bu ulu çınarı, 1 Eylül 1999 tarihinde tedavi gördüğü İstanbul Çapa Tıp Fakültesi bünyesinde, 71 yaşında hayata gözlerini yumdu.