Taner Barlas, 1947 yılında Burdur'da dünyaya gelen, Türk sinema ve tiyatrosunun gelişimine yön veren usta bir sanatçı, yönetmen ve yazardır. Türkiye'de ilk profesyonel pandomim topluluğunu kurarak sahne sanatlarında çığır açan Barlas, yarım asrı aşan kariyeri boyunca hem beyaz perdede hem de tiyatro sahnelerinde çok sayıda unutulmaz karaktere hayat vermiştir. Lise eğitimini tamamladığı Burdur'dan ayrılıp İstanbul'da hukuk ve tiyatro eğitimleri alan usta isim, yurt dışında edindiği birikimlerle yerli sanat ortamını zenginleştirmiştir. Günümüzde de aktif sanat yaşamını sürdüren Barlas, hem oyuncu hem de yönetmen olarak ulusal sahneye katkı sunmaya devam etmektedir.
Eğitim Hayatı ve Sahne Sanatlarına İlk Adımlar
Dâhiliye mütehassısı Doktor Enver Barlas'ın oğlu olarak dünyaya gelen Taner Barlas, ilk, orta ve lise öğrenimini doğup büyüdüğü Burdur kentinde başarıyla tamamlamıştır. Yükseköğrenimini gerçekleştirmek üzere İstanbul'a giderek 1964 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ne kaydoldu. Buradan 1971 yılında mezun oldu. Hukuk eğitimini sürdürürken aynı zamanda tiyatroya olan tutkusunun peşinden giden sanatçı, 1965 yılında Muhsin Ertuğrul yönetimindeki LCC Tiyatro Okulu'na başladı. Üç yıl süren bu eğitimi 1968 yılında başarıyla bitirdi. Okul bünyesinde sahnelenen Marat-Sade oyununda rol aldı. Sanatçı, eğitimini geliştirmek amacıyla İngiltere ve Polonya'da pandomim çalışmaları yaptı. 1971 yılında İngiltere'deki Bournemouth Bale Okulu'nda vücut eğitimi dersleri verdi ve bale dersleri aldı. 1972 yılında ise Polonya'da Wroclaw Pandomim Tiyatrosu'nun çalışmalarını yerinde inceledi. Yurt dışındaki bu çalışmaları sırasında Türkiye'deki sahne faaliyetlerini de aksatmadı. Bakırköy Halkevi bünyesinde 1970 ve 1971 yıllarında sahnelenen, Beklan Algan'ın yönettişi Hamlet 70 oyununda başrolde sahneye çıkan Barlas, canlandırdığı Hamlet karakteriyle o dönem büyük beğeni toplamıştır.
Türkiye'de Pandomimin Öncüsü ve Şehir Tiyatroları Yılları
Taner Barlas, edindiği uluslararası birikimi Türkiye'ye taşıyarak ülkemizde pandomim sanatçıları yetiştirilmesinde ve bu sanatın kurumsallaşmasında öncü bir rol üstlenmiştir. 1985 yılında İstanbul'da düzenlediği pandomim kurslarında yetiştirdiği oyuncularla birlikte Taner Barlas Pantomim Tiyatrosu'nu hayata geçirdi. Beş yıl boyunca bu topluluğun sanat yönetmenliğini yürüttü. 1974 yılında Muhsin Ertuğrul'un sanat yönetmenliğindeki İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatroları kadrosuna katıldı. Gültepe Tiyatrosu'nun yönetmenliğini üstlenen Barlas, ertesi yıl Yugoslavya'da Aziz Nesin'in Gol Kralı adlı eserini başarıyla sahneledi. Şehir Tiyatroları'nda 1976-1977 sezonunda Sırtımızdakiler adlı pandomim oyununu sergiledi. Çocuklar için yazdığı Birlikten Kuvvet Doğar adlı mim oyununda ise hem yönetmen hem de oyuncu olarak görev aldı.
Sanatla Dolu Yarım Asırlık Sinema ve Tiyatro Kariyeri
1979 yılı usta sanatçının kariyerinde önemli dönüm noktalarından biri oldu. Fakir Baykurt'tan uyarladığı Tırpan oyunuyla üç ödül birden kazandı. Aynı yıl Oben Güney'in tek kişilik mim-tiyatro eseri Yük'ü yönetti ve oynadı. 1980 yılında Şehir Tiyatroları Fatih Sahnesi'nde ekip sanat yönetmeni olarak çalıştı. Bu görevinden 1982 yılında ayrıldı. Ertesi yıl Gülriz Sururi - Engin Cezzar Tiyatrosu'nda sergilenen Kabare oyununun koreografisini hazırlayarak sahneye çıktı. 1984-1985 sanat sezonunda Hodri Meydan Kültür Merkezi bünyesinde yetiştirdiği otuz beş kişilik geniş oyuncu kadrosuyla birlikte Richard Bach'ın ünlü eserinden oyunlaştırdığı Bir Martı oyununu başarıyla sahneye koydu ve başrolde kendisi yer aldı. 1985 yılında kurduğu Taner Barlas Mim-Tiyatro topluluğuyla sanat üretmeye devam etti. Ertesi yıl Metin Deniz'in John Arden'dan uyarlayıp yönettişi Sanat Uzun, Hayat Kısa oyununu sergiledi. Topluluğuyla 1985 ve 1986'da İstanbul festivallerine katılarak pandomim gösterileri yaptı. Franz Kafka'nın Değişim adlı öyküsü üzerine kurulan oyunda koreograf ve oyuncu olarak çalıştı.
Kurumsal Başarıları, Evliliği ve Öne Çıkan Eserleri
Tiyatrodaki kurucu adımlarını sürdüren usta sanatçı, 1989 yılında Bakırköy Belediye Tiyatrosu'nun kuruluşunu gerçekleştirdi. 1990 senesinde ise yeniden Şehir Tiyatroları'na dönüş yaptı. 1994 yılında bu kurumda Genel Sanat Yönetmeni Yardımcılığı görevini üstlendi. Yaşamı boyunca tiyatro alanında yedi, pandomim dalında ise üç ödül kazandı. 2009 yılında Maskeliler oyunuyla 14. Sadri Alışık Ödülleri'nde "Yılın En Başarılı Yapımının Yönetmeni" seçildi. Özel yaşamında 25 Haziran 2015'te Gülşah Kıray ile evlenen sanatçı, 13 Kasım 2020'de anlaşmalı boşanma davası açtı. Çift, 9 Aralık 2020 tarihinde resmen boşandı.
Yarım asrı aşan tiyatro, sinema ve pandomim yolculuğunda Taner Barlas, yazar, yönetmen ve oyuncu olarak sayısız esere imzasını atmıştır. Sanatçının kaleme aldığı veya sahnelediği önemli eserler ile yer aldığı televizyon dizileri ve sinema filmlerinden bazıları şunlardır:
Yazdığı ve Sahnelediği Pandomim Oyunları
- Ali'nin Öyküsü
- Sırtımızdakiler
- Çeşitlemeler
Rol Aldığı Bazı Önemli Tiyatro Oyunları
- Güneyli Bayan (2020 - Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu)
- 1984 - Büyük Gözaltı (2018 - Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu)
- Adalet Sizsiniz (2012 - Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu)
- Godot'yu Beklerken (1996 - İstanbul Şehir Tiyatrosu)
- Kral Lear (1993 - İstanbul Şehir Tiyatrosu)
- Hamlet 70 (1970-1971 - Bakırköy Halkevi)
Yönettiği Bazı Tiyatro Oyunları
- Sevgili Doktor (2011 - İstanbul Şehir Tiyatrosu)
- Maskeliler (2008 - İstanbul Şehir Tiyatrosu)
- Aydınlanma Ateşi (1998 - İstanbul Şehir Tiyatrosu)
- Gol Kralı (1975 - Yugoslavya / 1991 - Üsküp Halklar Tiyatrosu)