Ailesi ve gençliği
Simón José Antonio de la Santísima Trinidad Bolívar y Palacios, 24 Temmuz 1783'te Venezuela Genel Kaptanlığı'na bağlı Caracas'ta, Amerika doğumlu İspanyol (criollo) varlıklı bir ailenin çocuğu olarak doğdu; küçük yaşta anne ve babasını kaybetti. Zamanının üst sınıf ailelerinde yaygın olduğu gibi yurtdışında eğitim gördü ve İspanya'da yaşadı. 1800-1802 arasında Madrid'de bulunurken Aydınlanma felsefesiyle tanıştı ve 1803'te María Teresa Rodríguez del Toro y Alaysa ile evlendi; eşi aynı yıl Venezuela'da sarı hummadan öldü. 1803-1805 arasında Roma'da sona eren bir Büyük Tur'a çıktı ve orada Amerika'daki İspanyol egemenliğine son vermeye yemin etti. 1807'de Venezuela'ya dönüp bağımsızlık düşüncesini diğer zengin kreollere tanıttı.
Bağımsızlık savaşları
Napolyon'un Yarımada Savaşı nedeniyle Amerika'daki İspanyol otoritesi zayıflayınca Bolívar gayretli bir savaşçı ve politikacı oldu. Askerî kariyerine 1810'da Venezuela Bağımsızlık Savaşı'nda milis subayı olarak başladı; birinci ve ikinci Venezuela cumhuriyetleri ile Yeni Granada Birleşik Eyaletleri için Kralcı güçlerle savaştı. İspanyol güçleri 1815'te Yeni Granada'yı ele geçirince Jamaika'ya sürgüne gitti. Haiti'de devrimci lider Alexandre Pétion ile tanışıp arkadaş oldu; İspanyol Amerikası'nda köleliği kaldırma sözü verdikten sonra Pétion'dan askerî destek aldı ve Venezuela'ya döndü. 1817'de üçüncü cumhuriyeti kurdu, 1819'da Yeni Granada'yı kurtarmak için And Dağları'nı geçti. Bolívar ve müttefikleri İspanyolları 1819'da Yeni Granada'da, 1821'de Venezuela ve Panama'da, 1822'de Ekvador'da, 1824'te Peru'da ve 1825'te Bolivya'da yendi.
Gran Colombia ve son yılları
Venezuela, Yeni Granada, Ekvador ve Panama, Bolívar'ın başkan olduğu Kolombiya Cumhuriyeti'nde (Gran Colombia) birleştirildi; Bolívar ayrıca Peru ve Bolivya'da da başkanlık yaptı. Bolivya'nın anayasası bizzat onun tarafından yazıldı, ancak hiç uygulanamadı. Generaller arasındaki kişisel çatışmalar iç savaşa dönüştü ve 1827'den itibaren Büyük Kolombiya dağılmaya başladı. Bolívar son yıllarında Güney Amerika cumhuriyetlerinden hayal kırıklığına uğradı, merkeziyetçi görüşü nedeniyle onlardan uzaklaştı ve art arda görevlerinden alındı. Kolombiya başkanlığından istifa etti ve 17 Aralık 1830'da Santa Marta'da tüberkülozdan öldü.
Mirası
Latin Amerika'nın her yerinde bir kahraman ve ulusal, kültürel bir ikon olarak kabul edilir. Bolivya ve Venezuela (Bolivarcı Venezuela Cumhuriyeti) onun adını taşır; adı dünyada sokak adlarında, kamusal sanatta ve popüler kültürde yaşar. Gabriel García Márquez'in "Labirentindeki General" romanı hayatının son dönemini konu alır; Ankara'nın Çankaya ilçesinde bir bulvara adı verilmiştir. 2013 yapımı Libertador filminde onu Édgar Ramírez canlandırdı.
Benzer kişiler
- Maria Corina Machado (Siyasetçi · Caracas)
- Nicolas Maduro (Siyasetçi · Caracas)
- Mehmet Sait Değer (Asker)
- Fethi Okyar (Asker)
- Hasan Akçalıoğlu (Asker)
- Kâzım Dirik (Asker)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Simon Bolivar maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.