Mehmet Semih Sancar, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin 16. Genelkurmay Başkanı olarak görev yapmış, Kıbrıs Harekâtı'ndaki komutasıyla bilinen Türk askeridir. Kendisi, Erzurum'un İspir ilçesinde dünyaya gözlerini açmıştır. Yetimlikten başlayıp ülkenin en üst askeri makamına kadar uzanan hayat hikayesi başarılarla doludur.
Yetimhaneden Askeri Dehaya Uzanan Yol
Mehmet Semih Sancar, 7 Mart 1911 tarihinde Erzurum'un İspir kazasına bağlı Tepecik köyünde doğmuştur. Anne ve babasını küçük yaşta kaybetmiştir. Bu acı kaybın ardından Erzurum'daki bir yetimhaneye verilmiştir. Daha sonra hayırsever bir asker tarafından evlatlık alınarak onun yanında büyümüştür. Asker babasının yanında disiplinli bir şekilde yetişmiştir. Eğitim hayatına askeri okullarda devam eden Sancar, 1930 yılında Kuleli Askerî Lisesi'nden mezun olmuştur. İki yıl geçtikten sonra, 1932'de topçu asteğmen rütbesiyle Harp Okulu'nu başarıyla bitirmiştir. 1934 yılında ise Topçu Sınıf Okulu'nu tamamlamıştır. Sancar, 1939 yılına kadar geçen sürede çeşitli topçu birliklerinde batarya takım komutanı olarak görev yapmıştır.
Karargah Görevleri ve Yükseliş Dönemi
Kariyer basamaklarını hızla tırmanan Sancar, 1939 yılında girdiği Harp Akademisi'ni 1942'de kurmay olarak bitirmiştir. Ardından askeri teşkilat bünyesinde çok sayıda önemli görevi üstlenmiştir. Genelkurmay karargahında proje subaylığı yaptıktan sonra üstlendiği kritik görevlerden bazıları şunlardır:
- 3. Uçaksavar Alayı batarya komutanlığı
- Hava Savunma Genel Komutanlığı karargah subaylığı
- 9. Kolordu Motorlu Topçu Alayı tabur komutanlığı
Tecrübeli subay, sahadaki başarısının ardından 3. Ordu Harekât Şubesi bünyesinde kısım amirliği ve şube müdürlüğü yapmıştır. Ayrıca Kara Harp Akademisi bünyesinde öğretim üyeliği vazifesini yerine getiren tecrübeli asker, 2. Kolordu bünyesinde topçu komutan yardımcılığı görevlerini de büyük bir başarıyla yürütmüştür. 27 Mayıs askeri müdahalesinin akabinde kısa bir süreliğine Gelibolu Kaymakamlığı görevine atanmıştır. Sancar, bu sivil idare görevinde çok kısa süre kalmıştır.
General Unvanı ve Komuta Kademesi
Sancar, 1960 senesinde tuğgeneral rütbesine terfi ederek generallik makamına resmen adım atmıştır. Bu rütbeyle 4. Tümen Komutanlığı, Genelkurmay Personel Başkanlığı ve Genelkurmay Harekât Başkanlığı görevlerinde bulunmuştur. 1963 yılında tümgeneral rütbesine terfi etmiştir. Tümgeneral rütbesiyle Harp Akademileri Komutan Vekilliği ve 5. Kolordu Komutan Vekilliği yapan Sancar, aynı zamanda Kara Kuvvetleri bünyesinde Harekât Kurmay Yarbaşkanlığı sorumluluğunu da üstlenmiştir. 1966 yılında korgeneral rütbesine atanan Sancar, Kara Kuvvetleri Eğitim Kolordusu Komutanlığı yapmıştır. Ayrıca 9. Kolordu Komutanlığı görevini de yerine getirmiştir. Sancar, 1969 yılında orgeneral rütbesine ulaşmıştır. Orgeneral rütbesinde 29 Ağustos 1969 ile 29 Ağustos 1970 tarihleri arasında Jandarma Genel Komutanlığı yapmıştır. Bu görevden sonra ise 28 Ağustos 1972 tarihine kadar 2. Ordu Komutanlığı yapmıştır. Sancar, üstün başarılarla dolu hizmetlerinin ardından 28 Ağustos 1972 tarihinde Kara Kuvvetleri Komutanlığına atanmıştır.
Kıbrıs Harekâtı ve Genelkurmay Başkanlığı
Semih Sancar, 6 Mart 1973 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetleri'nin en üst makamı olan Genelkurmay Başkanlığına getirilmiştir. Kendisi, 20 Temmuz 1974 günü başlayan Kıbrıs Barış Harekâtı sırasında Genelkurmay Başkanı olarak görev yapmaktaydı. Harekâtın sevk ve idaresindeki üstün başarısından ötürü kendisine mareşallik rütbesine terfi ettirilmesi resmi olarak teklif edilmiştir. Dönemin Başbakan Yardımcısı Necmettin Erbakan tarafından sunulan bu unvanı ve bir maaşlık ikramiyeyi geri çevirmiştir. Sancar, bu hareketiyle büyük bir tevazu örneği sergilemiştir. Genelkurmay Başkanlığı süresi hükümet tarafından bir yıl daha uzatılmıştır. Böylece uzatılan süreyle birlikte 7 Mart 1978 tarihine kadar bu şerefli komuta makamında kalmıştır. Emekliliğe ayrılmasının akabinde, Temmuz 1980 tarihinde dönemin Cumhurbaşkanı Vekili İhsan Sabri Çağlayangil tarafından Kontenjan Senatörü olarak Cumhuriyet Senatosu bünyesine dahil edilmiştir. 12 Eylül askeri müdahalesi sonrasında ise bu görevi sona ermiştir. Sancar, geçirdiği ağır bir kalp krizi sonucunda GATA'da tedavi görmeye başlamıştır. Mehmet Semih Sancar, 8 Aralık 1984 sabahı tedavi gördüğü hastanede hayata gözlerini yummuştur. Naaşı, Cebeci Askerî Şehitliği'ne defnedilmiştir.