Robert Koch Kimdir?

Hayatı ve eğitimi

Heinrich Hermann Robert Koch, 11 Aralık 1843'te Almanya'nın Clausthal kentinde doğdu. Göttingen Üniversitesi'nde tıp eğitimi aldı ve 1866'da mezun oldu. Fransa-Prusya Savaşı'nda görev aldı ve Wollstein'da önemli bir tıbbi görevli oldu. Çok sınırlı kaynaklarla çalışmasına rağmen bakteriyolojinin kurucularından biri sayılır.

Antraks çalışmaları

Casimir Davaine'in antraks (şarbon) basilinin inekler arasında doğrudan aktarıldığını göstermesinin ardından Koch hastalığı daha yakından incelemeye başladı. Geliştirdiği yöntemlerle kan örneklerinden basili arıtıp saf kültürler üretmeyi başardı. Şarbon basilinin bir konakçı canlı olmadan uzun süre dışarıda yaşayamadığını, fakat oluşturduğu endosporların uzun süre varlığını sürdürdüğünü buldu. Toprağa karışan bu endosporlar açıklanamayan ani şarbon salgınlarının nedeniydi. Bulgularını 1876'da yayımladı ve 1880'de Berlin'deki İmparatorluk Sağlık Bürosu'nda bir görevle ödüllendirildi. 1881'de cerrahi aletlerin ateşle sterilize edilmesini teşvik etti.

Tüberküloz ve kolera

Berlin'de bu yöntemleri geliştirdi; bunlar bugün hâlâ kullanılmaktadır. Yöntemleri sayesinde tüberküloza neden olan bakteriyi (Mycobacterium tuberculosis) 1882'de keşfetti. 19. yüzyılın ortalarında tüberküloz her yedi ölümden birinden sorumlu, çok ölümcül bir hastalıktı; bu keşif onu Louis Pasteur ile denk bir konuma getirdi. 1883'te bir Fransız araştırma ekibiyle İskenderiye'de kolera üzerine çalıştı. Koleraya neden olan vibrio bakterisini saptadı, ancak bunu deneylerle kanıtlayamadı. Bakteri daha önce, 1854'te İtalyan anatomist Filippo Pacini tarafından izole edilmişti; fakat miasma teorisinin revaçta olması yüzünden bu çalışma önemsenmemişti. Koch bundan habersiz olarak bağımsız bir keşif yaptı. Bakteri 1965'te resmen Vibrio cholerae Pacini 1854 olarak yeniden adlandırıldı.

Koch postülatları ve sonraki yılları

1885'te Berlin Üniversitesi'nde hijyen profesörü oldu, 1891'de yeni kurulan Bulaşıcı Hastalıklar Enstitüsü'nün yöneticisi oldu. Bu görevden 1904'te istifa ederek dünyayı dolaştı ve Güney Afrika, Hindistan ve Cava'daki hastalıkları inceledi. Tüberküloz çalışmaları nedeniyle 1905'te Nobel Tıp veya Fizyoloji Ödülü'nü aldı.

Koch postülatları, bir organizmanın bir hastalığın nedeni olup olmadığını belirleyen ölçütlerdir: organizma hastalığın bilinen tüm vakalarında bulunmalı, hasta konakçıdan ayrılıp saf kültürde üretilebilmeli, sağlıklı bir konakçıya verildiğinde hastalığı oluşturmalı ve o konakçıdan yeniden ayrılıp kültürde üretilebilmelidir. Öğrencileri bu yöntemlerle difteri, tifo, zatürre, belsoğukluğu, menenjit, cüzzam, tetanos ve frengi etkenlerini buldu. Tüberkülozu iyileştireceğini düşündüğü etkisiz "tüberkülin" ise araştırmalarının itibarını düşürdü. Robert Koch, 27 Mayıs 1910'da Baden-Baden'de öldü.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Robert Koch maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.