Türk mülki idare tarihinin erken Cumhuriyet dönemindeki en önemli temsilcilerinden biri olan Nizamettin Ataker, 1882 yılında dünyaya gelmiştir. Cumhuriyetin kuruluş yıllarında ve sonrasında ülkenin farklı coğrafi bölgelerinde valilik yapan Ataker, devletin yerel düzeydeki yapılanmasında aktif roller üstlenmiştir. Elazığ'dan Çanakkale'ye, Konya'dan Hatay ve Diyarbakır'a uzanan geniş bir yelpazede hizmet veren deneyimli bürokrat, 1968 yılında vefat etmiştir.
Mülki İdarede İlk Adımlar ve Anadolu Hizmeti
Nizamettin Ataker, cumhuriyetin genç ve dinamik yapısı içerisinde mülki amir olarak görev yapmaya başlamıştır. İlk olarak 1931 senesinde Elazığ Valiliği makamına atanan Ataker, bu bölgede yaklaşık iki yıl boyunca idari faaliyetleri yönetmiştir. 1932 yılına kadar süren Doğu Anadolu'daki bu hizmeti sırasında yerel halk ile devlet arasındaki bağları güçlendirmeye çalışmıştır.
Elazığ'daki görevinin ardından bir süre sonra rotasını batıya çeviren Ataker, 1935 yılında Çanakkale Valisi olarak tayin edilmiştir. Ege'deki bu hizmet süresi iki yıl sürdü. Bu süreçte bölgenin imarı ve Cumhuriyet inkılaplarının yerelde benimsetilmesi doğrultusunda idari adımlar attı.
İkinci Dünya Savaşı Dönemi ve Konya Valiliği
Bürokratik kariyerinin en uzun ve belki de en zorlu dönemi, 1939 yılında başlayan Konya Valiliği olmuştur. İkinci Dünya Savaşı'nın tüm dünyayı ve dolaylı olarak Türkiye'yi de sarsan ağır ekonomik ve sosyal etkileri altında, 1944 yılına kadar tam beş yıl boyunca Konya Valiliği görevinde bulunmuştur. Bu hassas süreçte, İç Anadolu'nun en büyük tarım ve tahıl merkezlerinden biri olan Konya'da iaşe düzenini korumak ve üretimin aksamasını engellemek amacıyla hükümetin belirlediği politikaları büyük bir titizlikle hayata geçirdi.
Hatay'ın Entegrasyon Süreci ve Diyarbakır Hizmeti
Konya'daki görevinin ardından 1944 yılında Hatay Valiliği makamına getirildi. 1939 senesinde anavatana katılan Hatay'ın genç bir Türk ili olarak entegrasyon sürecinin devam ettiği bu hassas yıllarda valilik yaptı. 1947 yılına kadar süren üç yıllık görevi boyunca, şehrin yeni kurulan idari yapısının sağlamlaştırılmasına katkı sağladı.
Hatay'dan sonra son durak Diyarbakır ili oldu. 1948 yılında Diyarbakır Valisi olarak kısa bir süre mülki amirlik yapan Ataker, bu görevinin tamamlanmasıyla birlikte aktif devlet hizmetini noktalamıştır. Yaşamının son yıllarını gözlerden uzak geçiren değerli cumhuriyet bürokratı, 1968 yılında hayata gözlerini yummuştur.
Görev Yaptığı Şehirler ve Dönemler
Nizamettin Ataker'in kariyeri boyunca valilik yaptığı şehirler kronolojik olarak aşağıda listelenmiştir:
- 1931 - 1932 yılları arasında: Elazığ Valiliği
- 1935 - 1937 yılları arasında: Çanakkale Valiliği
- 1939 - 1944 yılları arasında: Konya Valiliği
- 1944 - 1947 yılları arasında: Hatay Valiliği
- 1948 yılında: Diyarbakır Valiliği