Çocukluğu ve eğitimi
Mustafa Şekip Birgöl, 1903 yılında İstanbul Üsküdar'da doğdu. Babası ve dedesi de deniz subayıydı. İlkokulu İstanbul Hasanpaşa'da, ortaokulu Bursa Işıklar Askeri Okulu'nda, liseyi ise Edirne Askeri İdadisi'nde okudu. Ardından Harp Okulu'na girdi ve asteğmen rütbesiyle orduya katıldı.
Millî Mücadele ve askerî görevleri
1921'de 18 yaşındayken İstanbul'dan Afyon'a geçti ve 15. Fırka 45. Alay'da piyade mülazımı olarak Millî Mücadele'ye katıldı. Afyon Cephesi'nde görev aldı, ardından Büyük Taarruz'a katıldı ve savaşın sonuna kadar cephede kaldı. İzmir'in kurtuluşundan sonra 9 Ekim 1922'de Samsun'daki birliğine döndü.
1928'e kadar Samsun'daki kıtasında görev yaptı. Sonraki yıllarda Sarıkamış, Bayburt ve Muğla'da bulundu ve Kurtuluş Savaşı'ndan sonra çıkan bazı ayaklanmaların bastırılmasında fiilen yer aldı. Çanakkale Eğitim Alayı, Ezine Dağ Tugayı ve Gelibolu 4. Tümen'de de görev yaptı. 13 Eylül 1952'de albay rütbesiyle emekli oldu.
Aile hayatı
1988'de ölen ilk eşi Pakize Birgöl'den Tamay, İnci ve İpek adında üç kızı oldu. Kızlarından Tamay Gökçetin ve İnci Tokel, Birgöl'den birkaç yıl önce hayatını kaybetmişti. Biri kız, ikisi erkek üç torunu ve bir torun çocuğu vardı. Son dönemini hayatta kalan kızı İpek ve damadıyla birlikte geçirdi. Savaşla ilgili konuşmayı sevmediği için Kurtuluş Savaşı'na dair hatıralarını yazmadı.
İstiklal Madalyası ve ün
Birgöl, TBMM'nin kabul ettiği İstiklal Madalyası Kanunu uyarınca, Millî Ordu'da görev aldığı için muhariplere verilen kırmızı şeritli İstiklal Madalyası ile onurlandırıldı. Yaşayan gaziler arasında olduğunu, 1. Ordu Komutanı olduğu dönemde Orgeneral İlker Başbuğ ortaya çıkardı. Kayıtlardan adını bulan Başbuğ, İstanbul'daki evinde onu ziyaret etti ve yanında üç buçuk saat kaldı.
Yakup Satar'ın ölümünden sonra hayatta kalan son İstiklal Savaşı gazisi olarak anıldı.
Ölümü ve cenaze töreni
11 Kasım 2008'de sabaha karşı yaklaşık saat 03.00'te, tedavi gördüğü GATA Haydarpaşa Askeri Hastanesi'nde 105 yaşında öldü. Ölümüyle birlikte yaşayan İstiklal Savaşı gazisi kalmadı. Naaşı 12 Kasım'da Ankara'ya getirildi; devlet törenine Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, TBMM Başkanı Köksal Toptan, Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ ve çok sayıda devlet yetkilisi katıldı. Ertesi gün İstanbul Selimiye Kışlası'nda bir tören daha düzenlendi.
Benzer kişiler
- Hüseyin Zekai Paşa (Asker · Üsküdar)
- Erdal Sarızeybek (Asker)
- Mehmed Orhan Osmanoğlu (Üsküdar Doğumlu)
- Ceza (Üsküdar Doğumlu)
- Asuman Korad (Üsküdar Doğumlu)
- Aysun Kayacı (Üsküdar Doğumlu)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Mustafa Şekip Birgöl maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
