Mustafa Hazım Dağlı, 1906 yılında Çankırı'da dünyaya gelmiş, ömrünü Türk devlet geleneğine ve demokrasisine adamş son derece seçkin bir siyasetçi ve hukukçudur. İlk ve orta öğreniminin ardından yükseköğrenim için İstanbul'a yönelen Dağlı, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olmuştur. Eğitimini tamamladıktan sonra serbest avukatlık yaparak meslek hayatına adım atan Çankırılı bu değerli hukukçu, zaman içinde ülkenin en kritik tarihi dönemeçlerinde kilit roller üstlenmiştir. 1961 yılında kurulan ve yeni bir anayasal düzenin inşasını hedefleyen Kurucu Meclis bünyesinde Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi Temsilcisi sıfatıyla yer almıştır. Kendisi, aynı zamanda ülkenin temelini oluşturan 1961 Anayasası'nı hazırlayan komisyonda bulunarak, hukuki altyapısının şekillenmesine doğrudan katkı sağlamıştır. Milli Savunma Bakanı olarak da tanınan ve Cumhuriyet Senatosu Başkanvekilliği görevini başarıyla yürüten Mustafa Hazım Dağlı, 7 Mayıs 1990 tarihinde vefat etmiştir.
Hukuktan Parlamentoya Uzanan Başarı Dolu Bir Yaşam
Mustafa Hazım Dağlı, gençlik yıllarından itibaren hukuk alanındaki yeteneği ve kararlılığı ile dikkatleri üzerine çekmiştir. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezuniyetiyle birlikte profesyonel kariyerine resmi olarak adım atmıştır. O dönemde serbest avukatlık yapmaya başlamıştır. Adaletin tecellisi için mahkemelerde gösterdiği üstün gayret, onun adını kısa sürede geniş kitlelere duyurmuştur. Hukuk bürosundaki çalışmaları ona geniş bir vizyon kazandırdı. Bu vizyon siyasi hayatında onun en büyük rehberiydi. Ülkenin demokrasi mücadelesine katkıda bulunmak isteyen Dağlı, 6 Ocak 1961 tarihi itibarıyla Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi'nin Kurucu Meclis Temsilcisi olarak seçilmiştir. 15 Ekim 1961 tarihine kadar süren bu hassas görevinde, parlamenter sistemin yeniden kurulması sürecinde tarihi sorumluluklar üstlenmiştir.
1961 Anayasası'nın Hazırlanışı ve Senato Yılları
Cumhuriyet tarihinin en önemli anayasal metinlerinden biri olan 1961 Anayasası'nın hazırlık komisyonunda yer alan Mustafa Hazım Dağlı, engin hukuk bilgisiyle yeni anayasal düzenin demokratik esaslar üzerine kurulmasına katkı sunmuştur. Hak ve özgürlüklerin anayasal güvenceye kavuşması için çalıştı. Komisyondaki bu üretken dönemin ardından halkın teveccühü ile Cumhuriyet Senatosu Çankırı Üyeliği'ne seçilmiştir. 15 Ekim 1961 tarihinde başlayan bu senatörlük dönemi, tam yedi yıl boyunca kesintisiz olarak 2 Haziran 1968 tarihine kadar sürmüştür. Senato çatısı altında gerçekleştirdiği nitelikli konuşmalar, hazırladığı raporlar ve sunduğu yapıcı çözüm önerileri, onu senatonun en saygın ve etkili isimlerinden biri haline getirmeye yetmiştir. Dağlı, bu başarılarının doğal bir neticesi olarak Cumhuriyet Senatosu Başkanvekilliği makamına layık görülmüş ve bu ulvi vazifeyi de büyük bir liyakat, devlet ciddiyeti ve millet sevgisiyle ifa ederek adını tarihe yazdırmıştır.
Milli Savunma Bakanlığı, Milletvekilliği ve Vefatı
Mustafa Hazım Dağlı'nın kariyerinin zirve noktası, ülkenin savunma politikalarına yön verdiği kabine üyeliğidir. Kendisi bu dönemde Milli Savunma Bakanlığı görevini üstlenmiştir. Bakanlığı döneminde milli menfaatleri koruyan kararlı ve dengeli politikalarıyla ön plana çıkan Dağlı, ordunun modernizasyonu ve savunma sanayisinin güçlendirilmesi yönünde de son derece önemli adımlar atarak askeri yapının verimliliğini artırmıştır. Siyasi arenadaki hizmetlerine daha sonra da devam etmiştir. Dağlı, Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında 3. (XIV) Dönem Çankırı Milletvekili sıfatıyla yasama çalışmalarını sürdürmüştür. Çankırı'nın sorunlarını Ankara'ya taşıyan bu değerli parlamenter, bölgesel kalkınma projelerinin hayata geçirilmesinde de başrol oynamıştır.
Kariyerinin Önemli Kilometre Taşları
Mustafa Hazım Dağlı'nın parlak siyasi kariyeri boyunca üstlendiği başlıca görevler şunlardır:
- Kurucu Meclis Temsilciliği: Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi bünyesinde 6 Ocak 1961 ile 15 Ekim 1961 tarihleri arasında görev yapmıştır.
- Anayasa Komisyonu Üyeliği: 1961 Anayasası'nı hazırlayan komisyonun kritik kararlarına imza atmıştır.
- Senatörlük ve Başkanvekillik: 15 Ekim 1961 - 2 Haziran 1968 tarihleri arasında Cumhuriyet Senatosu Çankırı Üyesi olarak çalışmış ve Senato Başkanvekilliği makamını yürütmüştür.
- Milli Savunma Bakanlığı: Kabine bünyesinde en önemli bakanlıklardan birinin yönetim sorumluluğunu üstlenmiştir.
- Milletvekilliği: 3. (XIV) Dönem Çankırı Milletvekili olarak Meclis'te halkı temsil etmiştir.
Özel hayatında evli ve bir çocuk babası olan Mustafa Hazım Dağlı, arkasında büyük bir siyasi miras ve tertemiz bir isim bırakmıştır. 7 Mayıs 1990 tarihinde ebediyete irtihal eden Dağlı'nın vefatı, Türk siyasi camiasında derin bir üzüntüyle karşılanmıştır. Hizmetleri milletimiz tarafından asla unutulmayacaktır.