Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde, 1890 yılında Trabzon'un Akçaabat ilçesinde dünyaya gözlerini açan Mehmet Rıfat Şahinbaş, ömrünü kamu hizmetine adamış seçkin bir Türk bürokrattır. İlk ve orta öğrenimini tamamladıktan sonra Mülkiye Mektebi'nden mezun olan Şahinbaş, Anadolu'nun farklı bölgelerinde kaymakamlık ve valilik yaparak devletine hizmet etmiştir. Vatanın işgal altında olduğu yıllarda görevinden feragat ederek Milli Mücadele saflarında yer alan ve bu uğurda İstiklal Madalyası ile onurlandırılan cumhuriyet dönemi yöneticilerindendir.
Eğitimi ve Bürokrasiye Girişi
Mehmet Rıfat Şahinbaş, eğitim hayatının ilk aşaması olan rüşdiye eğitimini doğup büyüdüğü Trabzon kentinde başarıyla tamamlamıştır. Trabzon'da tamamladığı rüşdiye eğitimi ile Bursa'daki lise yıllarının ardından mülki idari bilimlere yönelerek 1912 yılında Mülkiye Mektebi'ni başarıyla bitiren Şahinbaş, mezun olduğu sene memleketi Trabzon'da maiyet memuru olarak meslek hayatına ilk adımını atmıştır. Devlet hizmetindeki bu ilk tecrübesinin ardından, 1916'da Sivrihisar Kaymakamlığına getirilmiştir. Ertesi yıl ise Ayaş ilçesine kaymakam olarak atanmıştır.
Milli Mücadele Yılları ve İstiklal Madalyası
Ayaş'taki görevinden sonra vatan savunmasına katkı sunmak isteyen Şahinbaş, memuriyetinden istifa etmiştir. Sivrihisar'a geçerek işgale karşı başlatılan halk hareketine ve Milli Mücadele'ye aktif katılım sağlamıştır. Gösterdiği kararlılık ve hizmetler neticesinde İstiklal Madalyası almaya hak kazanmıştır. Kurtuluş Savaşı'nın zaferle sonuçlanmasının ardından yeniden mülki amirlik görevlerine dönen deneyimli idareci, sırasıyla Haymana ve Keskin ilçelerinde kaymakamlık görevlerini ifa etmiştir.
Valilik Dönemi ve Vefatı
Kariyerinde hızla yükselen Mehmet Rıfat Şahinbaş, ilçelerdeki başarılarının ardından vilayet yönetimlerinde görev alarak valilik makamına terfi etmiştir. Cumhuriyetin ilan edilmesinden sonraki yeniden yapılanma döneminde ülkenin dört bir yanındaki farklı vilayetlerde vali sıfatıyla görev üstlenen Şahinbaş, buralarda idari yapının güçlenmesi adına mühim çalışmalar yürütmüştür. Şahinbaş'ın vali olarak görev üstlendiği şehirler şunlardır:
- Bitlis
- Bilecik
- Isparta
- Bingöl
- Gümüşhane
- Sinop
Gittiği her ilde devletin otoritesini ve şefkatini temsil eden Şahinbaş, valilik yaptığı tüm bölgelerin idari yapısının gelişmesinde önemli roller üstlenmiştir. Hem Osmanlı'nın son dönemine hem de Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarına tanıklık eden bu tecrübeli devlet adamı, emeklilik yıllarının ardından 1974 senesinde hayatını kaybetmiştir.