Çanakkale'nin Biga ilçesinde 29 Ağustos 1920 günü doğan Mahmure Selma Emler, Türkiye'nin mimari restorasyon alanındaki en başarılı ve öncü kadın mimarlarındandır. On yaşında geçirdiği çocuk felcinin ardından büyük bir azimle eğitimine devam eden Emler, Türkiye'nin ve özellikle İstanbul'un en önemli simge yapılarının restorasyonunda kritik sorumluluklar üstlenmiştir. Tarihi yapıların restorasyonunda gösterdiği hassasiyetle tanınan başarılı mimar, özellikle Topkapı Sarayı ve Rumeli Hisarı'ndaki çalışmalarıyla bilinmektedir. Kendisi ömrünü tarihi mirasın korunmasına adamıştır.
Akademiden Tarihin Restorasyonuna Uzanan Yol
Eğitim hayatına İstanbul'da başlayan Emler, İstanbul Kız Lisesi'ni bitirdikten sonra Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Bölümü'ne girdi. Buradan 1944 yılında mezun olan genç mimar, mesleki kariyerine Milli Eğitim Bakanığı bünyesindeki Yapı İşleri Müdürlüğünde adım attı. Kız ve erkek sanat okulları ile yapı usta okullarının uygulama projelerini hazırlayarak tecrübe kazanan mimarın asıl uzmanlaşacağı alan ise zamanla tarihi eserlerin restorasyonu olmuştur. Bu doğrultuda 1951 yılında Topkapı Sarayı Müzesi kadrosuna katılmasıyla birlikte yaşamında yepyeni bir sayfa açıldı. Müzede görev yaptığı on dört yıllık süre boyunca saray kompleksinin farklı bölümlerindeki restorasyon uygulamalarını bizzat yürüttü. Bu süreçte İstanbul Üniversitesi bünyesinde Türk, İslam ve Bizans sanatı üzerine başladığı doktora çalışmasını yoğun iş temposu sebebiyle tamamlayamadı. Aynı dönemde, İstanbul'un fethinin 500. yılı hazırlıkları çerçevesinde gerçekleştirilen kapsamlı Rumeli Hisarı restorasyon projesinde de yer alarak, bu tarihi onarımın ana prensiplerini belirleyen komisyonda görev üstlendi. Bu hisarın 1955-1958 yılları arasındaki büyük onarım çalışmalarını yöneten mimarlardan biri olarak tarihe geçti. Kendisinin restorasyonunu gerçekleştirdiği belli başlı yapılar şunlardır:
- İstanbul surlarının bazı bölümleri
- Çeşitli padişah türbeleri
- Adile Sultan Kasrı
- Tarihi Aya İrini
Paris'ten Madrid'e Uluslararası Deneyimler
Restorasyon projelerindeki başarısı ona yeni kapılar açtı. Rumelihisarı projesinde çalışırken Albert Gabriel'in desteğiyle konservasyon eğitimi almak için burs kazanan Emler, 1957 yılında Paris'e gitti. Paris'te iki yıl boyunca Ecole Nationale Superieure des Beaux-Arts'ta eğitim görerek restorasyon alanındaki teorik ve pratik bilgisini derinleştirdi. Buradaki eğitiminin yanı sıra Cours Superieurs Des Monuments Historiques programındaki bütün dersleri takip ederek uzmanlığını pekiştirdi. Fransa'daki eğitimi sürerken 1959'da Madrid'deki uluslararası sempozyumda Türkiye'yi temsil ederek ülkede son yirmi yılda yapılan restorasyonları inceleme fırsatı buldu. Türkiye'ye döndükten sonra saraydaki görevine devam eden başarılı mimar, uluslararası kongrelerde bildiriler sunmaya devam etti. Bu kapsamda 1963 yılında Venedik'te düzenlenen kongreye katılarak Topkapı Sarayı restorasyonlarını anlattığı bir sergi açtı. Aynı yıl yayımladığı Topkapı Sarayı Restorasyon Çalışmaları isimli eseriyle yaptığı çalışmaları kalıcı bir kaynağa dönüştürdü. Kendisi mimarlık dünyasında derin izler bıraktı.