Cumhuriyet tarihinin en cesur adımlarından birini atan Leyla Atakan, 1968 yerel seçimlerinde İzmit Belediye Başkanı seçilerek Türkiye'de tek dereceli seçim sistemiyle göreve gelen ilk kadın belediye başkanı unvanını kazandı. Kartepe'nin Maşukiye köyünde 22 Ağustos 1925 tarihinde dünyaya gelen Atakan, ömrünü Kocaeli halkına hizmet etmeye adadı. Asker bir babanın kızı olmasının getirdiği disiplinle yetişen bu öncü kadın lider, 10 Şubat 1971'deki trajik kaza gününe dek kentin çehresini değiştirecek pek çok projeye imza attı. Onun yerel yönetimlerde kazandığı bu büyük zafer, Türk kadınının siyasi arenadaki gücünü tüm ülkeye gösterdi.
Cepheden Okullara Uzanan Bir Çocukluk Dönemi
Leyla Atakan'ın hayat yolculuğu, Türk Kurtuluş Savaşı kahramanlarından olan babası Orgeneral Hasan Atakan ve annesi Behice Emel Hanım'ın yuvasında başladı. Babası, 1856 Paris Antlaşması sonrasında Kafkasya'dan Türkiye'ye göç etmek zorunda kalan Çerkes bir ailenin evladıydı. Hasan Bey'in askeri görevleri nedeniyle çocukluğu Anadolu'nun farklı kentlerinde geçti. Eğitim hayatına Çamlıca Kız Lisesi sıralarında adım atan Leyla Hanım, 1943 yılında Trabzon Lisesi'nden başarıyla mezun oldu. Olgunluk sınavlarını ise İstanbul Kız Lisesi'nde tamamlayarak eğitimini taçlandırdı. Babasının 1952 yılında emekliğe ayrılmasıyla birlikte Atakan ailesi köklerine dönerek Maşukiye köyüne yerleşti.
Sivil Toplumdan Aktif Siyasete Adım Adım
Kendi köyünde yaşamaya başlayan Leyla Atakan, kısa sürede Kocaeli genelindeki sivil toplum hareketlerinin en dinamik simalarından biri haline geldi. Halkın temel ihtiyaçlarına duyarsız kalamayan genç kadın, sosyal sorumluluk projelerinde ön saflarda yer aldı.
Gönüllü yürüttüğü bu çalışmalar arasında öne çıkanlar şunlardı:
- Kırsal bölgelerdeki kadınlar için biçki dikiş öğretmenliği yapmak
- Çocukların aşılanması kampanyalarını organize etmek
- Kocaeli Verem Savaş Derneği bünyesinde halk sađlığını koruyucu faaliyetler yürütmek
- Türk Kadınlar Birliği başkanlığı ile kadınların toplumsal hayattaki yerini güçlendirmek
Atakan, 1955 yılında Cumhuriyet Halk Partisi bünyesinde Maşukiye Köyü Ocak Başkanı olarak aktif siyasete girdi. Köyüne bir ilkokul kazandırmak ve elektrik şebekesi getirmek için gecesini gündüzüne kattı. Siyasetteki bu azmi, ona 1963 yılında Kocaeli Belediyesi İl Genel Meclis Üyeliği kapısını açtı. Hemen ardından CHP Kocaeli İl Başkanı seçilerek İzmit tarihinde bir siyasi partinin il başkanlığını yürüten ilk kadın oldu.
Mektuplarla Gelen Tarihi İzmit Zaferi
Siyaset sahnesinde basamakları hızla tırmanan Leyla Atakan, 1968 yerel seçimlerinde CHP'nin İzmit Belediye Başkan adayı oldu. Partisinin 1951 yılından beri belediye başkanlığı kazanamadığı bu ilçede zafer elde etmek hiç de kolay görünmüyordu. Atakan, halka doğrudan dokunan muazzam bir seçim kampanyası başlattı. Tarihi kayıtlara göre, seçmenlerin kalbini kazanmak adına yaklaşık yirmi bin vatandaşa şahsen mektup yazdı. Bazı kaynaklar ise onun tam kırk bin kadına mektup ulaştırarak kadın seçmenlerin gücünü arkasına aldığını belirtir. Bu eşi benzeri görülmemiş mektup kampanyası meyvesini verdi. Sandıklar açıldığında rakiplerini geride bırakan Atakan, İzmit'in yeni belediye başkanı seçildi. Bu başarı sadece İzmit için değil, tüm Türkiye için tarihi bir milattı. O artık Türkiye'nin doğrudan halk oyuyla seçilen ilk kadın belediye başkanıydı.
Yarım Kalan Bir Hizmet Hikayesi ve Mirası
Belediye başkanlığı makamına oturduğu andan itibaren İzmit için gece gündüz demeden çalışan Leyla Atakan, kentin altyapı ve sosyal gelişiminde büyük devrimler başlattı. Görev süresi boyunca halkla iç içe, şeffaf ve demokratik bir yönetim anlayışı sergiledi. Ancak bu parlak dönem, Türk siyasi tarihini yasa boğan feci bir olayla yarıda kaldı. 10 Şubat 1971 tarihinde Gölcük ilçesinde geçirdiği korkunç bir trafik kazası, Atakan'ın hayatına mal oldu. Henüz 45 yaşındayken vefat eden öncü siyasetçi, İzmit halkının ve tüm Türkiye'nin gönlünde derin bir iz bıraktı. Bugün dahi Türkiye'de kadınların yerel yönetimlerdeki temsilinin sembolü olarak anılan Leyla Atakan, azmi ve halka adanmış yaşamıyla gelecek nesillere ilham vermeye devam ediyor.