Katolik dünyasının 266. ruhani lideri ve Vatikan Devlet Başkanı olan Papa I. Franciscus, gerçek ismiyle Jorge Mario Bergoglio, 21 Nisan 2025 tarihinde Roma'da 89 yaşında hayata gözlerini yumdu. Arjantin'in başkenti Buenos Aires'te 17 Aralık 1936 tarihinde doğan Bergoglio, 13 Mart 2013'te yapılan seçimlerde Hristiyan aleminin ruhani liderliğine getirilmişti. Seçilmesinin ardından yoksulların dostu Assisili Aziz Francis'ten esinlenerek "Francis" adını alan bu sıra dışı din adamı, yaklaşık bin yıl aradan sonra Avrupa dışından ve Latin Amerika topraklarından seçilen ilk papa unvanını elde etti. Yaşamı boyunca benimsediği son derece mütevazı ve sade hayat tarzı, onun tüm dünyada büyük bir saygı kazanmasını sağladı.
Kimyagerlikten Vatikan'ın Zirvesine
Jorge Mario Bergoglio, İtalyan asıllı demiryolu işçisi olan babası José Mario Francisco Bergoglio ile annesi Regina Maria Sivori'nin beş çocuğundan biri olarak dünyaya gelmişti. Temel eğitimini tamamladıktan sonra kimyager olan Bergoglio, içindeki manevi çağrıya kulak vererek 1958 yılında kiliseye katıldı. Şili'de felsefe, psikoloji ve edebiyat eğitimi aldıktan sonra 1969'da papazlık görevine başladı ve aynı üniversitede ilahiyat doçentliği yaptı. Katolik ilahiyat tahsilini 1970'te tamamlayan din adamı, 1980-1986 yılları arasında San Miguel Yüksekokulu rektörlüğünü üstlendi. Hızla yükselerek 1998'de Buenos Aires Başpiskoposu olan Bergoglio, 2001 yılında ise kardinalliğe terfi ettirildi. Papa XVI. Benedictus'un beklenmedik istifası sonrası 115 kardinal arasından yeni papa seçildi.
Sade Yaşamı ve Tarihi Duruşu
Bergoglio, 1210 yılında kurduğu Fransisken Tarikatı ile bilinen ve dünya nimetlerine sırt çeviren Assisili Francis ile benzer bir sadelik içinde yaşadı. Assisili Francis, 1181 yılında Umbria bölgesinin Assisi kentinde zengin bir tüccarın oğlu olarak doğmuş, ancak her şeyinden vazgeçerek yoksul bir hayatı benimsemişti. İsa Peygamber'in stigmata olarak bilinen çarmıh yaralarını taşıyan ilk kişi olan bu aziz, 1226 yılında 45 yaşında hayata veda etmişti. Bergoglio da 2001'de kardinal olduğunda kendisine sunulan köşkü reddederek sobalı tek göz bir odada kalmayı seçti:
- Buenos Aires'te kardinallere sunulan resmi konutta kalmayı kabul etmedi.
- Lüks araçlar yerine toplu taşıma araçlarını kullanmayı adet edindi.
- Sobayla ısınan son derece mütevazı tek odalı dairesinde yaşamını sürdürdü.
Arjantin'de 1976 yılındaki askeri darbenin ardından diktatörlığünü ilan eden Jorge Videla iktidarında Cizvit tarikatı liderliğini yürüten Bergoglio, birçok insanı dikta rejiminin elinden kurtarmayı başardı. Kürtaj, eşcinsel evlilik ve ötanazi karşıtı görüşleriyle tanınan din adamı, 2001 yılında bir bakımevinde kalan 12 AIDS hastasının ayaklarını öpüp yıkayarak hafızalara kazındı. Siyasi alanda da aktif olan lider, 2006 yılında Buenos Aires'te yönettiği 1915 anma töreninde Türkiye'nin Ermeni iddialarını koşulsuz olarak bir soykırım olarak tanımasını talep eden bir çağrı yapmıştı.
Uluslararası Temasları ve Vefatı
Katolik dünyasının lideri sıfatıyla 28 Kasım 2014'te Türkiye'ye resmi bir ziyaret gerçekleştirdi. İlk durağı Anıtkabir olan Papa, burada Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Başbakan Ahmet Davutoğlu ve Diyanet İşleri Başkanı Mehmet Görmez ile görüştü. 29 Kasım'da İstanbul'a geçerek Fener Rum Patrikhanesi'ni ziyaret etti ve Patrik Bartholomeos ile buluştu. Körfez ülkelerine de tarihi bir adım atan Papa Franciscus, 4 Şubat 2019'da Birleşik Arap Emirlikleri'ne giderek Abu Dabi'deki Zayed Sports City Stadı'nda on binlerce kişinin katıldığı büyük bir ayin yönetti.
Sağlık sorunlarıyla mücadele eden Papa I. Franciscus, 14 Şubat 2025'ten itibaren Roma'daki Gemelli Hastanesi'nde polimikrobik enfeksiyon ve çift taraflı zatürre tedavisi gördü. 23 Mart 2025 tarihinde taburcu edilen ruhani lider, vefatından sadece bir gün önce Aziz Petrus Meydanı'nda halkın Paskalya bayramını kutlamıştı. Bu tarihi figür, 21 Nisan 2025 tarihinde 89 yaşında hayata veda ederek aramızdan ayrıldı.