Türkiye'nin çağdaş sanat sahnesinde derin izler bırakan ressam İrfan Önürmen, 1958 yılında Bursa'da dünyaya gözlerini açtı. Sanatçı, kültürel ve toplumsal dönüşümleri sorgulayan eleştirel tarzıyla, alışılmışın dışında malzemeleri kullanarak kendine has bir sanatsal anlatım biçimi inşa etmiştir. Önürmen, eserlerinde tül, kot ve gazete gibi malzemeler kullanır.
Akademik Yıllardan Özgün Arayışlara
Sanatçının eğitim hayatı, doğduğu şehir olan Bursa'da tamamladığı orta öğreniminin ardından İstanbul'a uzanır. Tarihler 1982 yılını gösterdiğinde, Mimar Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Resim Bölümü'nde yüksek öğrenimine adım atar. Burada, Türk resim sanatının en önemli figürlerinden olan Neşet Günal ile Neş'e Erdok'un atölyelerinde uzun yıllar çalışarak kendi özgün sanat dilinin temellerini atma fırsatı elde etmiştir. Akademik eğitimi boyunca sadece tuval resmiyle sınırlı kalmayıp, grafik tasarım ve duvar resmi alanlarında da çeşitli çalışmalar ortaya koyar. Mezuniyetini 1987 yılında alan ressam, vakit kaybetmeden ilk kişisel sergisini Sanfa Sanat Galerisi bünyesinde sanatseverlerle buluşturur.
Malzemelerin Dili ve Toplumsal Eleştiri
Önürmen, kariyerinin ilk basamaklarından itibaren insanı merkeze alan ve eleştirel gerçekçi bir bakış açısı sunan figüratif yaklaşıma yönelmiştir. Sanatçı, çağdaşları olan Mustafa Horasan, Altan Çelem, Temür Köran, Mehmet Uygun, Saim Erken, Alp Tamer Ulukılıç ve Serdar Şencan gibi isimlerle beraber önemli bir figüratif resim kuşağının parçası kabul edilir. 2000 yılına gelindiğinde sanat dünyasındaki ifade olanaklarını daha da genişletmek isteyen ressam, farklı enstalasyon denemelerine yönelir. Bu süreçte gazete kağıtları, dergiler, dantel motifleri, tüller ve gömlek yakaları gibi malzemeler onun özgün sanat dilini oluşturur. Tüller üzerine kolajlar ve gazete heykelleri üretir. Önürmen, 2000 ile 2007 yılları arasında aktif olan Hafriyat Grubu'nun düzenlediği sergilerde de yer almıştır. Çalşmalarında toplumsal meseleleri enstalasyonlarıyla irdelerken, tül kullanarak yaptığı eserlerinde bireyin içsel dünyasına odaklanır. Medyanın bireysel ve toplumsal etkilerini eserleriyle sorgular. Eserlerinde kolaj, resim ve heykeli bir araya getirerek, çağdaş medyanın yarattığı kişisel ve toplumsal deneyimler arasındaki tezatları izleyiciye sunar. Sanatçı, eserlerinde üslupçu yaklaşımlardan uzak bir tavır benimsemesine rağmen yapıtları arasında belirgin bir dil birliği mevcuttur.
Uluslararası Başarılar ve Sanat Mirası
Sanatçı, tuval resmiyle bağını hiçbir zaman koparmamıştır. Sanatçının özgün çalışmaları yurt içinde ve dışında prestijli koleksiyonlarda sergilenirken, kendisi uluslararası arenadaki pek çok sergi ve etkinlikte aktif rol üstlenmiştir. Ressamın eserleri; Armory Show, Art Dubai (2012), PULSE New York (2013) ve Volta NY (2017) gibi uluslararası platformlarda sergilenerek küresel sanat izleyicisine ulaşmıştır. Özel yaşamında heykeltıraş Aynur Önürmen ile evli olan sanatçı, yaşamını ve üretimlerini halen İstanbul'da sürdürmektedir.
Sanatçının eserlerinin yer aldığı başlıca koleksiyonlar şunlardır:
- İstanbul Modern Müzesi
- Selanik Çağdaş Sanatlar Müzesi
- Proje 4L Elgiz Çağdaş Sanatlar Müzesi
- Leon Black Koleksiyonu