İmran Han, 5 Ekim 1952’de Lahor, Pakistan’da dünyaya geldi. Üst orta sınıf bir ailenin tek erkek çocuğu olarak büyüyen Han, hem spor hem de siyaset alanında Pakistan tarihine damgasını vuran isimler arasına girdi. Kriket sahasındaki yılmaz kaptanlığından başbakanlık koltuğuna uzanan olağanüstü bir kariyer çizdi; ardından yüksek profilli hukuki süreçlerle gündeme geldi.
Eğitim Yılları ve Kriket’e İlk Adımlar
Han, ilk eğitimini Pakistan’ın köklü İngiliz koleji Aitchison College’da tamamladı. Orta öğretimin ardından İngiltere’ye geçen genç Han, Worcester Kraliyet Gramer Okulu’nda eğitim gördü. Oxford Üniversitesi’nde felsefe, siyaset bilimi ve iktisat okudu; bu yıllar aynı zamanda kriketle tanışmasının başlangıcı oldu. 1976’da mezun olup Pakistan’a döndüğünde Pakistan Kriket Milli Takımı’nın kapıları kendisine açıldı.
1978’de kaydetttiği 140 km/s hızındaki atış, kriket tarihine geçti. Milli takımda kaptanlık görevini üç ayrı dönemde üstlendi:
- 1982–1983 yılları arasında
- 1985–1987 yılları arasında
- 1989–1992 yılları arasında
Kaptanlığının zirvesi 1992’de geldi. Avustralya’daki Dünya Kupası’nı Pakistan adına kazanmayı başardı; bu, Pakistan kriket tarihinin tek dünya şampiyonluğudur. Spor kariyerini 1996’da noktalayınca, arkasında derin bir miras bıraktı.
Siyasete Giriş ve PTI’nın Kuruluşu
Sahalardan çekilmesinin hemen ardından siyasete ilgi duymaya başlayan Han, 25 Nisan 1996’da Pakistan Adalet Hareketi’ni (PTI – Pakistan Tahrik-i İnsaf) kurdu ve partinin ilk başkanı oldu. 2002–2007 yılları arasında Mianvali seçim bölgesinden milletvekili seçildi. 1999’da Pervez Müşerref’in askeri darbesi karşısında önce yolsuzlukları tasfiye edeceği umuduyla destek verse de zamanla darbe yönetimiyle çeliştii ve kısa bir süre cezaevine girdi. Müşerref’in Genelkurmay başkanlığından istifa etmeden devlet başkanlığını sürdürmesine tepki olarak diğer partilerden 85 milletvekiliyle birlikte istifa etti; ardından ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yeniden tutuklandı.
2013 parlamento seçimlerinde PTI, ulusal mecliste 35 sandalye kazanarak ana muhalefet partisi konumuna yükseldi. 25 Temmuz 2018’deki genel seçimlerde ise parti birinci oldu; 272 üyeli parlamentoda açıklanan 260 sandalyenin 115’ini alan PTI, eyalet seçimlerinde de 4 eyaletten birinde en yüksek sandalye sayısına sahip parti haline geldi.
Başbakanlık Dönemi ve Sonrası
İmran Han, 18 Ağustos 2018’de Pakistan Başbakanı oldu. Ancak görev süresi sıkıntılı geçti; muhalefet baskısı giderek arttı. 9 Nisan 2022’de Pakistan Meclisi, Han’a karşı güvensizlik oylaması oturumu için toplandı. Oylama 142’ye karşı 199 sonuçlandı ve Han, güven oylamasını kaybederek Pakistan tarihinde güvensizlik oylamasıyla görevinden alınan ilk başbakan unvanını taşır hale geldi. Yerine Şahbaz Şerif, 11 Nisan’da 174 oyla başbakan seçildi.
Görevini kaybettikten sonra da gündemi meşgul etmeye devam etti. 3 Kasım 2022’de silahlı saldırıya uğrayan Han, bacağından yaralanarak hastaneye kaldırıldı. 9 Mayıs 2023’te İslamabad’da paramiliter birlikler tarafından tutuklandı. İslamabad Yüksek Mahkemesi, başbakanlığı döneminde aldığı 490 bin dolar değerindeki hediyeleri satmak ve görevini kötüye kullanmak suçlamalarıyla Han’ı mahkûm ederek 3 yıl hapis cezası ve 5 yıllık siyaset yasağı verdi. 29 Ocak 2024’te ise başbakanlığı dönemine ilişkin ayrı bir yolsuzluk davasında 14 yıl daha hapis cezasına çarptırıldı. 19 Kasım 2024’te ise İslamabad Yüksek Mahkemesi, aynı davada Han’ın kefaletle serbest bırakılmasına karar verdi.
Han, üç kez evlendi. İngiliz film yapımcısı Jemima Goldsmith ile 1995–2004 yılları arasındaki evliliğinden Qasim Khan (d. 1999) ve Sulaiman İsa Khan (d. 1996) adlarında iki oğlu dünyaya geldi; boşanmanın ardından çocuklar anneleriyle İngiltere’ye taşındı. İkinci eşi BBC hava durumu sunucusu Reham Khan ile 2014–2015 yılları arasında evli kaldı. Üçüncü eşi Büşra Bibi ile 2018’de evlendi.