Yoksul bir çocukluk ve eğitim
Domenico Gaetano Maria Donizetti, 29 Kasım 1797'de İtalya'nın Bergamo kentinde, altı çocuklu bir ailenin beşinci çocuğu olarak çok yoksul bir ortamda doğdu. Babası Andrea bir tefeci dükkânında görevliydi, annesi Domenica Nava ise terziydi. Ailesinin müzikle ilgisi yoktu; Donizetti'nin yeteneği opera bestecisi Simon Mayr'ın desteğiyle ortaya çıktı. Mayr 1806'da parasız eğitim veren bir müzik okulu kurmuştu ve Donizetti bu okula katılan ilk öğrencilerdendi; 1814'e kadar burada eğitim gördü. Mayr ona iki yıl boyunca Bolonya'daki Padre Mattei'den konturpuvan dersi alması için maddi destek de sağladı. Donizetti 1817'de Bergamo'ya döndüğünde Mayr, Venedik'te iş yapan bir kurumdan kontrat almasına yardımcı oldu. "Zoraida di Granata" operası Napoli operasıyla verimli bir anlaşma yapmasını sağlayacak kadar başarılı bulundu.
Napoli yılları ve ilk büyük başarı
Parlak bir çıkış yapan çağdaşlarının aksine Donizetti şöhrete yavaş yavaş ulaştı. 1822'de Napoli'de besteci olarak çalışmaya başladı ve "L'ajo nell'imbarazzo" ile "Elisabetta al Castello di Kenilworth" gibi eserler besteledi. İlk büyük başarısı 1830'da Milano'daki Teatro Carcano'da sahnelenen "Anna Bolena" ile geldi; eser kısa sürede Paris, Londra, Madrid, Dresden ve Havana'da oynandı. Bu opera, sonraki eserlerinde sık kullanacağı İngiltere, İskoçya ve delilik temalarını içeren ilk operasıydı. En bilinen operası "Lucia di Lammermoor" (1835) da aynı temaları işler. Napoli Konservatuvarı'nda öğretmenlik de yaptı, ama bu şehirde hep yabancı kaldı.
Kayıplar ve Paris dönemi
1828'de Romalı bir avukatın kızı Virginia Vasselli ile evlendi. Çiftin üç çocuğunun hiçbiri çocukluk çağını atlatamadı. Eşinin 1837'de kolera salgınında ölmesi Donizetti'yi ciddi bir bunalıma soktu. Operaları San Carlo tarafından reddedilince ve konservatuvardaki müdürlük görevi kendisine verilmeyince 1838'de Napoli'yi terk etti. "Aşk İksiri" (1832), "Parisina" (1833), "Lucrezia Borgia" (1833), "Maria Stuarda" (1834) ve "Roberto Devereux" (1837) bu şehirde verdiği başlıca eserler arasındadır. Napoli ile sözleşmesini iptal etmesi, onun diğer büyük operalarla serbestçe çalışmasına imkân verdi. Zor durumda olduğunu gören arkadaşı Rossini onu Paris'e çağırdı. Paris Operası için ilk çalışması, "Poliuto" operasının yeniden yorumlanmış hâli olan "Les Martyrs" oldu. Paris'te onu taçlandıran iki eseri de komedi türündeydi: "La fille du régiment" ve Théâtre Italien için bestelediği "Don Pasquale".
Çalışma tarzı ve ölümü
Donizetti olağanüstü verimliydi; yılda beş kadar eser besteliyor, bunlar tek perdelik komedilerden ciddi dramlara uzanıyordu. Fizik ve akıl sağlığının bozulmaya başlaması onu daha yoğun çalışmaya zorladı. 8 Nisan 1848'de doğduğu şehir Bergamo'da öldü.
Benzer kişiler
- Giuseppe Donizetti (Besteci · Bergamo)
- Giuseppe Verdi (Besteci)
- Gioacchino Rossini (Besteci)
- Pietro Mascagni (Besteci)
- Ludwig van Beethoven (Besteci)
- Atilla Şereftuğ (Besteci)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Gaetano Donizetti maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
