Gençliği
Embiya Çavuş, 15 Kasım 1926'da Bulgaristan'ın Mahmuzlu köyünde doğdu ve 2 Haziran 2022'de İzmir'de öldü. Bulgaristan Türkü ressam ve porselen sanatçısıdır. 1933'te ilköğrenimine başladı, 1937'de Kemallar şehrinde bir yıl rüştiye okudu ve 1938-1941 arasında Şumnu'da medrese eğitimini tamamladı. Okul hayatı sürerken resme merak sardı ve amatör çalışmalar yaptı. 1944'te Ermeni asıllı okul müdürünün hışmına uğrayarak Bulgaristan eğitim sisteminden mahrum bırakıldı. 1945'te komünist rejimin başa gelmesiyle eğitim sistemine geri alındı; liseye başladığında Türk okulları kapatılmıştı. Bunun üzerine beş arkadaşıyla birlikte, sonradan Türkiye tarafından tescil edilecek olan Bulgaristan Türklerinin Varlığını Benliğini Koruma Teşkilatı'nı kurdu.
Tutukluluk yılları
1946'da 45 günlüğüne çalışma kampına gönderildi. 1947'de askerî istihbaratta yaralı olarak bulunup Varna'ya gönderildi; Varna'da işkencelerle geçen bir yılın ardından 1948'de teşkilat kurmak, casusluk yapmak ve Tito ile Georgi Dimitrov'a suikast girişiminde bulunmak suçlamalarıyla ölüm cezasına çarptırıldı. 1949-1956 arasında "ağırlaştırılmış müebbet hapis" cezasıyla Belene'de kaldı. Bulgar devletinin Türklere uyguladığı politikaları protesto ettiği için 16 yıl esir kampında yaşamak zorunda kaldığı belirtilir. Batı dünyasının baskıları sonucu komünizmin birçok ağır hapishanesi kapatılırken önce Plevne'ye, sonra Sofya'ya nakledildi. 1963'te şartlı salıvermeden yararlanarak serbest kaldı.
Porselen sanatçılığı
1965'te Yenipazar'daki porselen fabrikasında porselen uzmanı olarak işe başladı. Porselenden tablolar ve vazolar yapmaya başladı ve sanatında doruğa tırmandı. Eserleri Almanya, İngiltere, Finlandiya ve SSCB'de sergilendi. 1974'te Polonya'ya, 1976 ve 1977'de SSCB'ye davet edilerek porselen konusunda danışmanlık yaptı.
Türkiye'de yaşamı
1979'da yarı mübadele sonucunda anavatanı Türkiye'ye geldi. Bulgaristan Türklerinin Türkiye'ye alınması sırasında Cumhurbaşkanı Turgut Özal'a danışmanlık yaptı. Dışişleri Bakanlığı'ndaki kısa bir çalışma döneminden sonra İzmir'e yerleşti. 1985'te İzmir Balkan Göçmenleri Kültür Dayanışma Derneği'nin (BAL-GÖÇ) kurucu üyesi olarak dernek faaliyetlerine resmettiği eserleriyle başladı ve 1999'a kadar başkan yardımcılığı yaptı. 1999'da Celal Öcal ile birlikte Türk Dünyası İnsan Hakları Derneği'ni kurdu ve fahri başkanlık yaptı. ABD Balkan Ülkeleri İnsan Hakları Konseyi, Amerikan İnsan Hakları Derneği, New York Bulgaristan Türkleri Derneği ve Amerikan-Türk İslam Kültür Derneği üyeliklerinde bulundu. Yirmi bir yıl içinde ABD ve Kanada'daki elçilikler ve Birleşmiş Milletler Teşkilatı dahil 106 resim sergisinin açılışında bulundu. Yaşadıklarımız Bir Daha Yaşanmasın (Let What We Live Not To Be Repeated) kitabının yazarı ve ressamıdır. Nisan 2006'da Çukurova Üniversitesi'nde Bulgaristan Türklerinin yaşadıklarını anlatan İnsanlığa Çağrı adlı resim sergisini açtı.
Benzer kişiler
- Diego Velazquez (Ressam)
- Fausto Zonaro (Ressam)
- Ahmet Güneştekin (Ressam)
- Claude Monet (Ressam)
- Edouard Manet (Ressam)
- Frederic Bazille (Ressam)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Embiya Çavuş maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.