26 Temmuz 1945 tarihinde İzmir'de dünyaya gelen Baskın Oran, Türkiye'nin akademik ve siyasi tarihinde derin izler bırakmış bir bilim insanıdır. Uzun yıllar Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde görev yapan profesör, uluslararası ilişkiler alanında gerçekleştirdiği özgün çalışmalarla tanınmaktadır. Siyasi mücadelelerle dolu yaşamı boyunca hem üniversite kürsülerinde hem de yazılı basında aktif bir rol üstlenmiştir.
Akademide Engellerle Dolu Bir Yükseliş Grafiği
Mülkiye olarak da bilinen Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden 1968 yılında mezun olan akademisyen, sadece bir yıl sonra aynı kurumda asistanlık görevine başladı. Ancak bu parlak başlangıç, dönemin çalkantılı siyasi ortamında kesintilere uğrayacaktı. Nitekim 1971 yılında ilk kez üniversiteden uzaklaştırılan Oran, hukuk mücadelesi vererek 1972 yılında Danıştay kararıyla görevine dönmeyi başardı. Akademik yolculuğuna devam ederek 1974 senesinde doktora derecesini elde etti.
Buna karşın engeller burada son bulmadı; yardımcı doçent unvanını taşıdığı 1982 senesinde bir kez daha üniversiteyle ilişiği kesildi. Yılmayan araştırmacı, yine yargı yoluna başvurarak 1990 yılında mahkeme kararı neticesinde kürsüsüne kavuştu. Hızla akademik basamakları tırmanarak 1991'de doçent, 1997'de ise profesörlük unvanını kazandı. 2006-2007 akademik yılı başında emekliye ayrılsa da sonrasında da ders vermeyi sürdürdü. Ayrıca emekliliğinin hemen ardından İngiltere'de bulunan Oxford Üniversitesi bünyesinde üç ay süreyle konuk öğretim üyesi olarak görev yaptı.
Çalışma Alanları, Kamu Görevleri ve Köşe Yazarlığı
Prof. Dr. Baskın Oran'ın entelektüel üretkenliği belirli odak alanlarında yoğunlaşmıştır. Akademisyenin temel araştırma ve uzmanlık konuları şunlardır:
- Uluslararası ilişkiler kuramları ve uygulamaları
- Milliyetçilik teorileri ve pratikleri
- Azınlık hakları ve din-devlet ilişkileri
- Türkiye'nin dış politikası
Akademik çalışmalarının yanı sıra toplumsal meselelere de duyarlılık gösteren yazar, haftalık Türkçe ve Ermenice yayımlanan Agos gazetesinde kalem oynattı. Bununla birlikte günlük olarak okuyucuyla buluşan BirGün gazetesi ile Radikal İki ekinde de köşe yazıları kaleme aldı. Resmi düzeyde ise Başbakanlık İnsan Hakları Danışma Kurulu üyesi olarak sorumluluk üstlendi ve bu kurum bünyesindeki Azınlık Hakları ve Kültürel Haklar Alt Komisyonu Başkanlığı görevini yürüttü.
Siyasi Arayışlar, Tehditler ve Aile Yaşamı
Baskın Oran, teorik birikimini pratik siyasete taşımak amacıyla 2007 yılında önemli bir adım attı. Ortak Bağımsız Aday Platformu'nun desteğiyle İstanbul 2. Bölge'den bağımsız milletvekili adayı oldu, fakat parlamento koltuğu için gerekli oy oranına ulaşamadı. Siyasi çıkışları ve barışçıl girişimleri onu hedef haline getirdi; nitekim 30 Mayıs 2008'de Türk İntikam Tugayı imzalı, hayatına yönelik ciddi bir tehdit mesajı aldı.
Aynı yılın sonlarında, Ahmet İnsel, Ali Bayramoğlu ve Cengiz Aktar ile ortaklaşa "Ermenilerden Özür Diliyoruz" kampanyasını başlattı. Bu kampanya bağlamında uluslararası basına verdiği demeçlerde eğitim sisteminden kaynaklanan bilgisizlik ve cehaleti eleştirmiş, 1923 yılından bu yana beyin yıkandığını savunmuştur.
Özel yaşamında eski Millî Eğitim Bakanlarından Reşit Galip'in torunu Feyhan Hanım ile evli olan Oran, üç çocuk babasıdır. Uzun yıllardır Fransa'nın Lyon kentinde yaşayan ve siyasetle uğraşan kızı Sırma Oran, 2008 yerel seçimlerinde Yeşiller ile Sosyalist Parti ortak listesinden Villeurbanne beldesinde dördüncü sıradan aday gösterilmiş, fakat Ermeni diasporasının baskıları nedeniyle istifa etmek durumunda kalmıştır.