İçeriğe Atla
Bahriye Üçok fotoğrafı
Anasayfa Varlık

Bahriye Üçok Kimdir?

Bahriye Üçok, 1919 Trabzon doğumlu tarihçi ve siyasetçidir. İlahiyatın ilk kadın akademisyeni olarak laiklik ve kadın hakları mücadelesiyle tanınır.

Diğer adlar: Bahriye Üçok, Doç. Dr. Bahriye Üçok

Bu Konuda Neler Var?

💡 Başlıklara tıklayarak sayfa içinde hızlı gezinebilirsiniz.

Bahriye Üçok Hakkında

Türkiye'nin yetiştirdiği en önemli tarihçi ve siyaset bilimcilerden biri olarak tanınan Bahriye Üçok, 1919 yılında Trabzon'da dünyaya gözlerini açmıştır. Yaşamı boyunca laiklik, kadın hakları ve irtica tehlikesi üzerinde duran aydın isim, 6 Ekim 1990'da düzenlenen bombalı suikast sonucu 71 yaşında aramızdan ayrılmıştır. İslamiyet'i Kur'an-ı Kerim ışığında çağdaş ve hoşgörülü bir bakış açısıyla yorumlayan Üçok, yobaz düşünce yapısıyla amansız bir mücadeleye girişmiştir.

Akademik Başarılar ve İlahiyatta Bir İlk

Eğitim hayatına ilk adımlarını Ordu'da atan Üçok, ortaöğrenimini İstanbul'daki Kandilli Kız Lisesi bünyesinde tamamladı. Yükseköğrenim için başkente yönelen başarılı araştırmacı, Ankara Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nin Ortaçağ ve Türk-İslam Tarihi Bölümü'nü bitirdi. Sanata olan ilgisi nedeniyle Devlet Konservatuarı Opera Bölümü'ne de kaydoldu ve her iki fakülteden de başarıyla mezun oldu. Genç öğretmen, Samsun ve Ankara illerinde 11 yıl boyunca lise düzeyinde eğitim verdi. Akademik camiada büyük ses getirecek ilk adımını ise 1953 senesinde attı.

Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nin ilk kadın öğretim üyesi unvanını elde ederek tarihe geçen Üçok'un akademik kariyeri, 1957 yılında doktor unvanına kavuşmasıyla hız kazandı. 1964 senesine gelindiğinde ise hazırladığı özel tez çalışmasıyla doçentlik payesini aldı. Çok iyi derecede Fransızca, Farsça ve Arapça bilen başarılı araştırmacı, bu dil yetkinliği sayesinde İslam dini üzerine derin araştırmalar yürüttü. Ancak Kur'an-ı Kerim'e bağlı kalarak geliştirdiği çağdaş yorumlar, radikal çevrelerden tehditler almasına yol açtı. Tehditlerin artması üzerine araştırmalarına bir süre ara verdi. Bu süreçte kaleme aldığı kitaplar şunlardır:

  • İslam'dan Dönenler
  • Yalancı Peygamberler
  • İslam Devletlerinde Kadın Hükümdarlar

Senatörlükten Milletvekilliğine Aktif Siyasi Yaşam

Akademik hayatındaki duraklamanın ardından Üçok için parlamentonun kapıları aralandı. Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay tarafından 1971 yılında kontenjan senatörlüğüne seçildi ve böylece aktif siyaset sahnesine adım attı. Beş yıl boyunca Cumhuriyet Senatosu divan üyeliği görevini yürüttükten sonra 1977 senesinde CHP saflarına katıldı. Siyasi yolculuğunda yılmayan Üçok, 1983 yılında Halkçı Parti'nin kurucu üyeleri arasında yer aldı. 1984 genel seçimlerinde bu partinin bünyesinde Ordu milletvekili seçilerek Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne girdi. Siyasi yönünü 1986'da SHP'ye çeviren tecrübeli politikacı, inandığı değerleri savunmayı kararlılıkla sürdürdü.

Karanlık Saldırı ve Geride Kalan Miras

Takvimler Kasım 1988'i gösterdiğinde televizyon ekranlarında yaptığı açıklamalar, Üçok'un hayatında yeni bir tehlikeli süreç başlattı. Katıldığı programda İslam'da örtünmenin ve oruç tutmanın zorunlu olmadığını dile getirmesinin ardından, İslami Hareket adlı yasadışı örgütten tehditler almaya başladı. 1990 senesinde partisi SHP'nin meclis üyeliğine seçilen aydın siyasetçi, o dönemde partisi adına kapsamlı bir laiklik raporu hazırlıyordu. Ne yazı ki, 6 Ekim 1990 tarihinde evine gönderilen kitap paketini açmak isterken içine gizlenen bombanın patlaması sonucu yaşamını yitirdi. Hain suikastı radikal dinci bir grup ile PKK ortaklaşa üstlenmiş ve gerçekleştirmiştir.

Saldırıda parmağı olan Türkiye Devrimci Halk Partisi İzmir sorumlusu Gülay Calap, 16 Ocak 1994'te İzmir'de yakalandı. Calap, aldığı 12 yıllık hapis cezasını tamamladıktan sonra DTP saflarında siyasete devam etti. 2007 Nevruz'unda Çanakkale'ye gelen Calap, kasım ayında DTP Genel Başkan Yardımcısı oldu. Nevruz etkinliğinde terör örgütünü övmesi sebebiyle adliyeye sevk edilmesine rağmen hiçbir duruşmaya iştirak etmedi. Aydınlanma yolunda canını feda eden yazarın adı ise ölümünün ardından İzmir'deki önemli bir meydanın yanı sıra Artvin ve Ankara'daki caddelere verilerek ölümsüzleştirildi.

Sıkça Sorulan Sorular

Bahriye Üçok kimdir?

Bahriye Üçok, 1919 Trabzon doğumlu tarihçi ve siyasetçidir. İlahiyatın ilk kadın akademisyeni olarak laiklik ve kadın hakları mücadelesiyle tanınır.

Bahriye Üçok nerede doğdu?

Bahriye Üçok Trabzon doğumludur.

Bahriye Üçok ne zaman vefat etti?

Bahriye Üçok 6 Ekim 1990 tarihinde hayatını kaybetti.

Bahriye Üçok hangi alanda tanınır?

Bahriye Üçok, politikacı olarak tanınır.