Kadı Camii (Kadı Mescidi), Diyarbakır'ın Sur ilçesinde yer alan Akkoyunlu dönemine ait tarihi bir yapıdır. Yapının inşa kitabesi bulunmamakta ancak günümüzde mevcut olmayan vakfiyesinden hareketle 1533–1543 yılları arasında Kadı İsmail tarafından yaptırıldığı anlaşılmaktadır. Cami aynı zamanda Artuklu mimari tarzını yansıtmaktadır.
Tarihi ve Restorasyon Süreci
Kadı Camii, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından 2005 yılında kapsamlı bir restorasyondan geçirilmiştir. Ancak tarihi yapı, 2015-2016 yıllarında Sur ilçesinde yaşanan çatışmalar sırasında büyük oranda hasar görmüştür. Harap olan cami, bu sürecin ardından gerçekleştirilen çalışmalarla yeniden onarılmıştır.
Mimari Özellikleri ve Planı
Kesme bazalt taştan inşa edilen Kadı Camii, dıştan bakıldığında kuzey-güney yönünde uzanan düzgün olmayan dörtgen bir plana sahiptir. Yapıya doğu cephesinde bulunan basık kemerli bir kapıdan girilmekte olup bu kapı, düzgün olmayan dörtgen planlı bir avluya açılmaktadır.
İç Mekan Yapısı ve Abdesthane
Yapının avlusunun güney kesiminde enine dikdörtgen planlı ve iki sahınlı harim bölümü yer almaktadır. Avlunun kuzeyinde büyükçe bir eyvan ile derslik, kuzeybatı köşesinde ise bir kabir bulunmaktadır. Üst örtüsü taş konsollarla taşınan düz damlı bir yapıya sahiptir. Caminin kuzeyinde ise beyaz taştan inşa edilmiş tarihi bir abdesthane yer alır.