Didim'in Coğrafi Konumu ve Genel Yapısı
Didim ya da eski adıyla Yenihisar, Türkiye'nin Ege Bölgesi'nde yer alan Aydın iline bağlı turistik bir ilçedir. Coğrafi olarak bir yarımada şeklinde olan ilçenin doğusunda Muğla il sınırı, Güllük Körfezi ve Akbük Koyu yer alırken; batı ve güney sınırlarını Ege Denizi, kuzey sınırlarını ise Bafa Gölü ve Büyük Menderes çizmektedir. Yüzölçümü 424 km² olan Didim'in deniz seviyesinden yüksekliği ortalama 44 metredir. 2024 yılı nüfus sayımı sonuçlarına göre 100.474 kişinin yaşadığı ilçede toplam 16 mahalle bulunmaktadır.
Tarih Öncesinden Cumhuriyet Dönemine Didim'in Tarihçesi
Didim ve çevresindeki ilk yerleşim izleri Neolitik Devre (MÖ 8000) kadar uzanmaktadır. MÖ 16. yüzyılda Miken, Giritliler ve Aka kolonilerinin varlık gösterdiği bölge sırasıyla Perslerin, Romalıların ve Bizanslıların egemenliğine girmiştir. 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi'nin ardından Anadolu'nun kapılarının Türklere açılmasıyla Karia olarak adlandırılan bu bölge Türklerin eline geçmiş, 1. Haçlı Seferi'nden sonra ise yeniden Bizans'ın kontrolüne bırakılmıştır. 1261 yılından itibaren Karia'da Menteşe Beyliği'nin kurulmasıyla birlikte Didim ve çevresi bu beyliğin sınırları içerisine dahil olmuştur.
Osmanlı Dönemi ve Nüfus Mübadelesi Süreci
Osmanlı İmparatorluğu devrinde bölge "Yeronda - Yoran" adı ile varlığını sürdürmüştür. 23 Mart 1924 tarihinde Lozan Antlaşması hükümleri doğrultusunda Selanik'in Pravuşta bölgesi ve köylerinden (Kuçkar, Devekıran) gelen mübadiller Didim'in ilk sahipleri olmuşlardır. Yoran'dan göç eden Rumlar ise gittikleri yeni coğrafyada "Yeni Yoran" anlamına gelen "Nea Yeronda" adında bir köy kurmuşlardır. Önceleri halk arasında "Hisar" olarak da anılan Yoran, 1955 yılındaki depremin ardından devlet tarafından yaptırılan afet evlerine taşınarak "Yenihisar" adını almıştır. 9 Mayıs 1990 tarihine kadar Söke ilçesinin bir parçası olan yerleşim, bu tarihte çıkarılan kanunla ilçe yapılmış ve 1999 yılında isim benzerliklerini önlemek amacıyla ismi "Didim" olarak değiştirilmiştir.
Didim Ekonomisi, Turizm ve Kültürel Değerler
İlçe ekonomisi öncelikli olarak turizme, ikincil olarak ise tarıma dayanmaktadır. Özellikle yaz aylarında ilçeyi ziyaret eden turist yoğunluğu bölge ekonomisini olumlu yönde etkilemektedir. Altınkum Plajı ve antik Apollon Tapınağı bölgeye gelen turistler açısından oldukça popülerdir. Türkiye'nin ilk ve tek vegan festivali olan "Didim VegFest" 2018 yılından bu yana Apollon Tapınağı'nın yanındaki tarihi yolda kutlanmakta, yerli ve yabancı ziyaretçileri ağırlayarak ekonomiye katkı sağlamaktadır. İlçede tarımsal alanda zeytin ve incir üretimi ön planda olup zeytinyağı fabrikaları bulunmaktadır. Balıkçılık da önemli bir diğer geçim kaynağıdır.