Köprüköy'ün Tarihi Coğrafyası: Çullu
Erzurum ilinin Köprüköy ilçesine bağlı tarihi bir kırsal mahalle olan Çullu, deniz seviyesinden 1915 metre yükseklikte konumlanmaktadır. Erzurum il merkezine 106 kilometre, Köprüköy ilçe merkezine ise 50 kilometre uzaklıkta yer alan mahalle, köklü geçmişi ve kendine has coğrafi yapısıyla bölgenin dikkat çeken yerleşimlerinden biridir.
Orta Çağ'dan Günümüze Uzanan Zengin Tarihçe
Tarihsel olarak Yukarı Basiani bölgesinde yer alan mahalle, Osmanlı Dönemi'ne ait 1835 tarihli nüfus defteri ile 1928 tarihli köy listesinde Çulli (چوللی) adıyla kaydedilmiştir. Orta Çağ döneminde Gürcistan Krallığı'nın sınırları içerisinde yer alan bu bölge, 13. yüzyılın başlarında Gürcüler ile Türkler arasında büyük bir askeri mücadeleye sahne olan meşhur Basiani Savaşı'nın gerçekleştiği yerdir. Bölge, 1545 yılında Osmanlılar tarafından Gürcülerden teslim alınmıştır.
İdari Dönüşüm ve Demografik Gelişim
1835 yılındaki Osmanlı nüfus defterine göre Hasan Kala kazasına bağlı bir köy olan Çullu'da, askere alma ve vergi toplama amacıyla yalnızca erkek nüfus sayılmış ve 126 erkek tespit edilmiştir. Kadın nüfusun da eklenmesiyle bu dönemdeki toplam nüfusun yaklaşık 252 kişi olduğu tahmin edilmektedir. 1928'de Pasinler kazasının Karayazı nahiyesine bağlanan köy, Cumhuriyet döneminde 1935 yılında 674 kişilik bir nüfusa ulaşmıştır. 1965 yılında nüfusu 1.124 kişiye yükselen mahallede o dönem yalnızca 144 okuma yazma bilen kişi bulunmaktaydı. 1990 yılında Çobandede bucağının Köprüköy ilçesine dönüştürülmesiyle buraya bağlanan yerleşim, 2012 yılında kabul edilen 6360 sayılı yasa ile köy statüsünden çıkarılarak Köprüköy Belediyesi'nin bir mahallesi haline gelmiştir. Mahallenin 2022 yılı verilerine göre güncel nüfusu 877 kişidir.
Ulaşım ve Erişim Olanakları
Köprüköy'ün güney kısmında yer alan Çullu Mahallesi'ne ulaşım farklı köy yolları üzerinden sağlanmaktadır. Mahalle, Erzurum-Muş (Köprüköy-Hınıs) devlet yolu olan D.955 karayoluna; Mescitli, Kayabaşı ve Yağan mahalleleri güzergahı üzerinden 45,5 kilometrelik bir köy yoluyla bağlanmaktadır. Alternatif olarak, doğu yönünden Payveren Mahallesi üzerinden geçen 12,9 kilometrelik bir diğer yol bağlantısı ile de karayoluna erişim mümkündür.