Zeynel Abidin Atak, askeri hekimlikten parlamentoya uzanan onurlu ömrünü 23 Mayıs 1939 tarihinde tamamlayan kıymetli bir Türk siyasetçisidir. Kasra'da 1879 yılında dünyaya gelen Atak, Askerî Tıbbiye okulundan mezun olduktan sonra milli mücadele ve öncesinde büyük hizmetler vermiştir. Vatan savunmasında üstlendiği tabiplik ve idarecilik görevleriyle tanınan isim, TBMM çatısı altında Lazistan bölgesini temsil etmiştir. Kariyerinde kazandığı Kırmızı-yeşil şeritli İstiklal Madalyası, onun bağımsızlık yolundaki fedakarlıklarının en somut nişanesidir. Evli ve bir çocuk babası olan Atak, hem cephede hem de meclis kürsüsünde vatana adanmış bir ömür sürmüştür.
Askeri Tabip Olarak Farklı Cephelerdeki Hizmetleri
Gençlik yıllarında Askerî Tıbbiye sıralarını başarıyla tamamlayan Zeynel Abidin Bey, hekimlik mesleğine hızlı bir başlangıç yaptı. Mezuniyetinin ardından ilk görev yeri olarak Edirne 2. Süvari Tugayı Alay Tabipliğine tayin edildi. Bu ilk vazife, onun cephelerde geçecek uzun yıllarının habercisiydi. Osmanlı İmparatorluğu'nun en buhranlı dönemlerinde Arnavutluk Harekâtı'nda ve Balkan Savaşı'nda tabip olarak görev aldı. İtalya ve Arnavutluk sınırları dahilinde gerçekleştirilen bazı özel görevlerde aktif roller üstlendi. Sınır boylarındaki bu yıpratıcı mücadelenin hemen ardından, İran muharebelerine de hekim kimliğiyle katılarak askerlerin sağlığı için mücadele verdi.
Daha sonra Rize Alayı Baştabipliği görevine getirildi. Tabip binbaşı rütbesine ulaşan Atak, sağlık yönetimi konusundaki tecrübesini her geçen gün artırdı. Milli Mücadele yıllarında Batı ve Güney Cepheleri Sağlık Müfettişliği unvanıyla cephe gerisindeki sağlık hizmetlerini koordine etti. Ordunun sıhhi ihtiyaçlarının karşılanması için üstün gayret gösterdi. Ordunun sağlık yapılanmasındaki başarıları, onu Kuvvayı Havaiye Sağlık Şubesi Müdürlüğü makamına kadar taşıdı. Burada havacılık tıbbının gelişimine katkı sağladı.
Meclis Kürsüsünden Cephe Yönetimine Siyasi Kariyeri
TBMM Birinci Dönem'de Lazistan Milletvekili seçilerek siyasi hayata adım attı. Ancak vatanın içinde bulunduğu olağanüstü koşullar nedeniyle meclis Genel Kurul Kararı ile kendisini özel bir göreve atadı. Genel Kurul tarafından izinli sayılarak Bolu Ayaklanmasını bastırmak üzere bölgeye gönderildi. Asayişi sağlamak adına Düzce Kaymakamlığı görevini üstlendi. Mücadele yıllarında hem idari otoriteyi sağladı hem de Batı Cephesi'ndeki sağlık müfettişliği görevlerini eş zamanlı sürdürdü.
Üstlendiği Önemli Vazifeler
- Edirne 2. Süvari Tugayı Alay Tabîpliği
- Arnavutluk Harekâtı ve Balkan Savaşı sırasında tabiplik görevleri
- İtalya ve Arnavutluk bölgelerinde gerçekleştirdiği özel görevler ve İran muharebelerine katılımı
- Rize 11. Piyade Alayı Baştabipliği ve Tabip Binbaşılık unvanı
- Kuvvayı Havaiye Sağlık Şubesi Müdürlüğü ve cephelerin sağlık müfettişliği
- TBMM I. Dönem Lazistan Milletvekilliği ve Düzce Kaymakamlığı
Zeynel Abidin Atak, hem bir hekim hem de idareci olarak cephe gerisinde düzeni kuran önemli figürlerden biridir. Milli Mücadele yıllarında hem meclis çatısı altında yasama faaliyetlerine katılması hem de cephe gerisinde üstün hizmetler vermesi vesilesiyle kırmızı-yeşil şeritli İstiklal Madalyası ile ödüllendirilmiştir. Ülkenin bağımsızlık savaşı sonrasındaki yapılanma döneminde de gerek hekimlik gerekse idarecilik birikimiyle devletine sadakatle hizmet etmeyi sürdüren Atak, Türk siyasi tarihinde iz bırakmış bir şahsiyettir. Bir çocuk babası olan değerli siyasetçi, geride onurlu bir soyadı ve fedakarlıklarla dolu bir geçmiş bırakarak 1939 yılında aramızdan ayrılmıştır.
