Ankara doğulmu gazeteci, yazar ve televizyon yapıncısı Üstün Bilgen-Reinart, Türkiye ile Kanada ekseninde şekillenen üretken kariyeri boyunca toplumsal müadeleleri ve yerli halkların haklarını dünyaya duyurmayı başarmış önemli bir kalemdir. TED Ankara Koleji'ni bitirdikten sonra yükseköğrenim için gittiği Kanada'da Winnipeg Üniversitesi'nde Sosyoloji ve Edebiyat okuyan araştırmacı, hem televizyon yayıncılığı hem de sosyo-politik kitaplarıyla tanınır. Kanada devlet televizyonu CBC bünyesindeki çalışmaları ve çevre direnişlerini ele alan çarpıcı kitapları, onun toplumcu kimliğini pekiştirmiştir.
Kanada Yılları ve Sayisi Dene Yerlileri
Winnipeg'deki eğitimi sonrasında Kanada devlet televizyonu Canadian Broadcasting Corporation (CBC) kadrosuna katılan yazar; burada araştırmacı, sunucu ve prodüktör olarak önemli görevler üstlendi. Devlet bursu desteğiyle 1995 yılında yerli halk temsilcisi Ila Bussidor ile ortak bir çalışma gerçekleştirdi. Bu iş birliğinden, 1956 yılında ata topraklarından zorla göç ettirilen Sayisi Dene Kızılderilileri kabilesinin trajedisini anlatan "Night Spirits" (Gece Ruhları) isimli eser doğdu. Kitap, plansız tehcire bağlı olarak kabile nüfusunun üçte birinin hayatını kaybetmesini ve yerlilerin kültürel kimlik kaybını doğrudan kabile gözünden aktarmaktadır.
Bergama Direnişi ve Çevre Kitapları
Üstün Bilgen-Reinart, Türkiye'deki toplumsal çevre müadelelerine de kayıtsız kalmadı. Yazar, 2003 yılında yayımlanan "Biz Toprağı Bilirik!" adlı çalışmasında Bergama köylülerinin siyanürlü altın aramaya karşı başlattığı uzun soluklu hak arayışını kaleme aldı. Bölgedeki 17 köyün sakinlerinin gösterdiği destansı direniş bu eserde derinlemesine işlenmiştir. Hemen ardından 2007'de, İngilizce olarak kaleme aldığı "A woman's trek through Turkey" (Bir Kadının Türkiye Gezisi) adlı seyahat kitabı yayımlandı.
Akademik Yaşamı ve Başlıca Eserleri
Araştırmacı kimliğinin yanına eğitmenliğini de ekleyen Bilgen-Reinart, günümüzde Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) bünyesinde çalışmaktadır. Yabancı Diller Bölümü'nde İngilizce öğretim üeyesi olarak dersler vermektedir. Ayrıca OpenDemocracy gibi saygın uluslararası platformlar için röportajlar hazırlamakta ve makaleler yazmaktadır.
Yazarın kaleme aldığı ve dünya çapında ses getiren önemli kitapları şunlardır:
- Night Spirits: The Story of the Relocation of the Sayisi Dene (1995): Kanada hükümetinin plansız zorunlu göç politikasını ele alan eser.
- Biz Toprağı Bilirik! (2003): Siyanürlü altın madenciliğine karşı direnen Bergama köylülerinin müadelesi.
- A woman's trek through Turkey (2007): Yazarın gözünden İngilizce kaleme alınmış Türkiye seyahat notları.