Türk tiyatro eleştirisi ve yayıncılık dünyasının en üretken kalemlerinden biri olan Üstün Akmen, 2 Temmuz 1943 tarihinde İstanbul Üsküdar'da hayata gözlerini açtı. 30 Ekim 2015'te yine İstanbul'da yaşama veda eden Akmen; yaşamı boyunca sanat yazarı, eleştirmen, iktisatçı ve yönetici kimlikleriyle çok yönlü bir portre çizdi. Eğitim hayatına Şişli 19 Mayıs İlkokulu ile başlayan yazar, ardından İtalyan Lisesi'nden mezun oldu. Yükseköğrenimini ise İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi bünyesinde tamamlayarak iş dünyasına ilk adımını attı. Gençlik yıllarındaki bu iktisat eğitimi, onun sonraki yıllarda ekonomi ile sanatı sentezlemesine zemin hazırladı.
Müzikten Dış Ticarete Çok Yönlü Bir Kariyer
Akmen'in kariyer yolculuğu sadece yazı masasıyla sınırlı kalmadı. Yazar, henüz 1960'lı yıllarda Atilla Berkan, Şerif Yüzbaşıoğlu ve Ergun Özer gibi dönemin seçkin müzisyenlerinin orkestralarında profesyonel olarak şarkı söyledi. Özellikle İtalyan müziği ağırlıklı repertuvarı, TRT İstanbul Radyosu'ndaki haftalık radyo yayınları ve İstanbul Teknik Üniversitesi'nin canlı televizyon programları sayesinde adını tüm Türkiye'ye duyurdu.
Sanatla iç içe geçen bu dönemin ardından profesyonel iş hayatına yönelen Akmen, 1969 ile 1970 yılları arasında Koç Grubu bünyesindeki Koçtaş Ticaret A.Ş.'de görev aldı. 1971 yılına gelindiğinde, grubun yeni faaliyete geçen Ram Dış Ticaret A.Ş. şirketinde Mali ve İdari İşler Müdürü oldu. Buradaki başarısını 1984 yılında Tekfen Dış Ticaret A.Ş.'ye Genel Müdür Yardımcısı olarak geçerek taçlandırdı. Türkiye genelinde Katma Değer Vergisi (KDV) uygulamasının ihracatçılara anlatılması amacıyla düzenlenen çok sayıda sektörel toplantıya başkanlık yaptı. Akmen ayrıca spor dünyasında da aktif bir rol üstlendi. Fenerbahçe Spor Kulübü'nün 1629 sicil numaralı Yüksek Divan Kurulu üyesi olarak şu görevleri üstlendi:
- 1986-1989 yılları arasında Denetleme Kurulu Başkanlığı yaptı.
- 1989-1993 ile 1998-1999 dönemlerinde Yönetim Kurulu bünyesinde Sayman Üyelik görevini yürüttü.
- 1994-1998 yılları arasında ise Yönetim Kurulu Başkan Danışmanı olarak kulübe hizmet verdi.
Basın, Yayın ve Tiyatro Yönetimindeki İzleri
Medya dünyasına 1995 yılında Cumhuriyet Gazetesi bünyesinde kurulan Medya Tanıtım, Dağıtım, Geliştirme A.Ş.'nin ortağı, Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Başkanı olarak adım attı. Bu sorumluluklarının yanı sıra gazetenin yönetim kurulu üyeliğinde de yer aldı. 1997'de ise Cumhuriyet Gazetesi Genel Müdürlüğü, Cumhuriyet Kitap Kulübü Başkanlığı ve Cumhuriyet Kitapları Genel Yayın Yönetmenliği görevlerini üstlendi. 2001'de buradaki görevlerinden ayrılarak İstanbul Şehir Tiyatroları'nda Medya ve İzleyici Koordinatörü ile Genel Yayınlar Yönetmeni olarak çalışmaya başladı.
Yayıncılık dünyasındaki yolculuğu Can Yayınları Genel Müdürlüğü ile devam eden Akmen, toplumsal sorumluluk almaktan da geri durmadı. Yazar, 28 Ocak 2002 tarihinde kurulan ve daha sonra toplu istifalarla gündeme gelen Sema Pişkinsüt liderliğindeki Toplumcu Demokratik Parti'nin kurucuları arasında yer aldı. Bu siyasi oluşumda Erdal Öz, Mehmet Güleryüz, Zeynep Tanbay, Vedat Sakman ve Vecdi Sayar gibi isimlerle birlikte kurucu üye sıfatıyla çalıştı.
Edebiyat ve Eleştiriyle Geçen Bir Ömür
Yazı hayatına 1961 yılında başlayan ve yaşamının sonuna dek kalemi elinden bırakmayan Ühstün Akmen, edebiyat dünyasına ilk olarak Evrim, Dönem, Yeni Ufuklar, Yeni İnsan, Yeni Dergi ve A gibi saygın dergilerde yayımlanan öykü, mensur şiir ve denemeleriyle adım attı. Ardından Soyut dergisinde yazmaya devam eden yazar, biçimsel özgürlüğü, hayal gücünü ve yenilikçi bir edebiyat anlayışını savundu.
Yazar, 1970'ler ile 1980'lerde kaleme aldığı dış ticaret, vergi ve ekonomi konulu makalelerine kendi ifadesiyle "edebiyat bulaştırarak" bu kuru konuları bile akıcı bir üslupla okuyucuya sundu. Bu yazıları Milliyet, Güneş ve çeşitli iktisat dergilerinde okuyucuyla buluştu. Tiyatro eleştirmenliği alanında ise ülkenin en saygın isimlerinden biri haline geldi. Mart 2012 tarihine kadar "tiyatro...tiyatro" dergisinde aralıksız eleştiriler yazdı. Milano'da basılan sahne sanatları dergisi Il Sipario için İstanbul'daki opera, bale ve tiyatro temsillerini tanıtan yazılar hazırladı.
Uluslararası alanda da tanınan Akmen, Haziran 2009'da Centro Sperimentale Teatrale davetiyle gittiği Napoli'de biri "Tiyatroda Eleştiri", diğeri "Günümüz Dünya Tiyatrosu" olan iki panele katıldı. Ayrıca tiyatro sanatında kültürlerarasılık ve oyunculuk üzerine düzenlenen sempozyumda da hazır bulundu. Vefatına kadar Evrensel gazetesinin "Gözlemevi" köşesinde tiyatro eleştirileri yazmaya devam etti. Yazıları ayrıca TEB Oyun dergisinde, müzik incelemeleri ise Andante dergisinde yayımlandı.