Türk sanat musikisinin gelişimine ve gelecek kuşaklara aktılmasına adanmış bir ömür süren Süheyla Altmışdört, Klasik Türk müziği ve Türk halk müziği alanlarında iz bırakan bir eğitimci ve koro şefidir. 1926 senesinde Trabzon'da dünyaya gözlerini açan usta sanatçı, ömrü boyunca binlerce gencin musiki kültürüyle yoğrulmasını sağladı. Değerli sanatçı, 2 Kasım 2025 tarihinde İstanbul'da 99 yaşında hayata gözlerini yumdu. Usta şef, yetiştirdiği öğrencilerle Türkiye genelindeki konservatuvarların kurulmasında ve devlet korolarının canlanmasında itici bir güç oluşturdu. Feriköy Mezarlığı'na defnedilen Altmışdört, geriye devasa bir musiki mirası bıraktı.
Musiki Yolculuğu ve Efsanevi Hocalardan Alınan Eğitim
Süheyla Altmışdört, musikiye olan tutkusunu akademik bir zemine taşımak gayesiyle 1948 yılında İstanbul'da adım attı. İstanbul Belediye Konservatuvarı Türk Müziği bölümünü ise 1954 yılında bitirdi. Eğitim hayatı boyunca Türk musikisinin en parlak dehalarının rahlesi tedrisatından geçme şerefine erişti. Usta şefin yetişmesinde pay sahibi olan bu efsanevi isimlerden bazıları şunlardır:
- Fulya Akaydın
- Şefik Gürmeriç
- Münir Nurettin Selçuk
- Mesud Cemil
Bu kıymetli hocalarından sadece teknik eğitimi değil, aynı zamanda köklü bir musiki felsefesini ve kültürel derinliği de miras aldı. Mezuniyetinin ardından aynı okulda eğitimci olarak göreve başladı. Burada hem halk müziği hem de klasik Türk müziği alanlarında koro yöneticiliği yaptı.
Üniversite Korosu ile Yarım Asırlık Zirve Dönemi
Eğitimcilik kariyerinin en parlak sayfası, 1963 senesinde İstanbul Üniversitesi Klasik Türk müziği Korosu'nu yönetmesiyle aralandı. Kısa adı 'Üniversite Korosu' olan bu topluluğu tam 42 sene boyunca aralıksız olarak çalıştırdı. Bu koro adeta onun hayatının odak noktası haline geldi. Koroyla birlikte yurt içinde sayısız konsere imza atarak genç dimağların Türk sanat musikisi ile tanışmasına vesile oldu. Üniversite sıralarında eğitim gören binlerce gencin sağlam bir klasik müzik kültürü ve zevki edinmesini sağladı. Gençlerin kulaklarında estetik bir musiki algısı oluşturmak adına adeta bir kültür köprüsü vazifesi gördü. Sanatını sadece üniversite sınırları içinde tutmadı. İstanbul Radyosu bünyesinde uzun yıllar boyunca periyodik olarak düzenlenen aylık radyo konserlerini başarıyla idare etti. Ayrıca televizyon ekranlarında yayınlanan çok sayıda musiki programının ve konserin şefliğini üstlendi. 2005 yılında ise Üniversite Korosu'ndaki 42 yıllık görevinden onurla ayrılarak şeflik batonunu Elif Ahıs'a devretti.
Sanat Dünyasına Kazandırılan Yıldızlar ve Geniş Miras
Eğitimci kimliği sadece akademik alanlarla sınırlı kalmadı. Onun tedrisatından geçen pek çok isim Türk müzik piyasasının zirvesine yerleşti. Müzik piyasasında büyük bir popülerliğe ulaşan ve usta şefin özel derslerinde veya konservatuvarda yetiştirdiği kıymetli talebeler arasında şu ünlü isimler yer alır:
Piyasayı seçen bu ünlü isimlerin yanı sıra, onun akademik yoldan ilerleyen öğrencileri de ülkenin dört bir yanına yayıldı. Bu kıymetli öğrenciler konservatuvarların açılmasına öncü oldular. Birçoğu devlet koroları çatısı altında solist, şef ve yönetici konumlarında önemli sorumluluklar üstlendi. Böylece usta eğitimcinin ektiği tohumlar, yurdun dört bir yanında filizlenerek yeni eğitim yuvalarına dönüştü.
Eğitim alanındaki enerjisini ve çalışma azmini her daim yüksek tutan usta şef, kuruluş günlerinden bu yana Müjdat Gezen Sanat Merkezi bünyesinde Türk Müziği Bölüm Başkanı olarak aktif biçimde görev yaptı. MSM çatısı altında sayısız öğrenciye rehberlik etti. Farklı dönemlerde pek çok koroyu büyük bir titizlikle çalıştıran Altmışdört'ün eğitim verdiği ve yönettiği topluluklar arasında şunlar öne çıkar:
- Kadıköy Halk Eğitim Merkezi Korosu
- Eyüp Musiki Vakfı Korosu
- Beşiktaş Musiki Derneği Korosu
Aynı zamanda Florence Nightingale Yüksek Hemşirelik Okulu bünyesinde de Türk müziği dersleri verdi. Buradaki hemşire adaylarına Türk musikisinin dinlendirici ve tedavi edici gücünü aşılayarak geniş kitlelere ulaştı. Cumhuriyet tarihinin bu en önemli musiki çınarı, 2 Kasım 2025 günü İstanbul'da doğal nedenlerle 99 yaşında vefat etti.