Türk bilim dünyasının ve adli bilimlerin en saygın isimlerinden biri olan Prof. Dr. Sevil Atasoy, 25 Şubat 1949 tarihinde İstanbul'da dünyaya gözlerini açtı. Suç mahallerinin gizemini aydınlatarak adaletin tecellisine katkı sunmak amacıyla ömrünü bu alana vakfeden Atasoy, babasının adli tıp birikimini devralarak Türkiye'de adli bilimlerin kurumsallaşmasında öncü bir rol üstlendi. Ülkemizde adli tıp bilincinin geniş kitlelere yayılmasını sağlayan akademisyen, uzun yıllar yürüttüğü akademik çalışmaların yanı sıra televizyon programları ve kitaplarıyla da tanınmaktadır.
Laboratuvardan Adli Tıp Kürsülerine Uzanan Yolculuk
Sevil Atasoy, adli tıp uzmanı Şemsi Gök ile laboratuvarda görev yapan Ferda Gök çiftinin tek çocuğu olarak dünyaya geldi. Çocukluk yılları, babasının mesleki uğraşları sebebiyle adli tıp dünyasıyla iç içe geçti. İlk öğreniminin ardından eğitim hayatına Alman Lisesi'nde devam eden Atasoy, bu süreçte Almanca, İngilizce ve Fransızca dillerini yetkinlikle öğrendi. Müziğe duyduğu yoğun ilgi neticesinde ünlü sanatçı Timur Selçuk ile sahne alacak düzeye gelse de tercihini akademik kariyerden yana kullandı.
Ailesinin laboratuvar çalışmalara katılması yönþndeki tavsiyesiyle kimya eğitimine yönelen Atasoy, İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Kimya Bölümü'nden mezun oldu. Eğitimine hız kesmeden devam ederek Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'nde Biyokimya alanında doktora derecesi aldı. Akademik basamakları başarıyla tırmanarak aynı anabilim dalında önce doçentlik, ardından da profesörlük unvanına layık görüldü. Dönemin farmakoloji öğretim üyesi Alâeddin Akçasu, Türkiye'nin henüz kimyasal maddelerin analizinde emekleme aşamasında olduğunu belirterek ona babasının izinden gitmesini tavsiye etti. Bu tavsiye, genç bilim insanının kariyerinde tarihi bir dönüm noktası oldu.
Adli Bilimlerin Kurumsallaşması ve Masumiyet Projesi
Türkiye'nin modern adli tıp teknikleriyle tanışması sürecinde Sevil Atasoy ismi adeta merkezde yer alır. Ülkemizde usta-çırak usulüyle yürüyen adli tıp çalışmalara bilimsel bir zemine oturtmak amacıyla 1983 yılında babası Şemsi Gök öncülüğünde kurulan İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü'nün kurucuları arasında yer aldı. Babasının emekliliğe ayrılmasıyla birlikte 1988 yılında enstitü müdürlüğü bayrağını devralan Atasoy, bu kritik görevi 17 yıl boyunca kararlılıkla sürdürdü.
Akademik kariyerine sığdırdığı devrim niteliğindeki çalışmalardan biri de Amerika Birleşik Devletleri'nde başlayan Masumiyet Projesi'nin (Innocence Project) Türkiye'de hayata geçirilmesidir. DNA analizlerinin gücünü kullanarak haksız yere mahkûm edilmiş insanların suçsuzluğunu kanıtlamayı hedefleyen bu gönüllü girişim, Atasoy'un liderliğinde Adli Tıp Enstitüsü çatısı altında uygulanmaya başlandı. Proje sayesinde adaletin terazisi yeniden dengelendi ve birçok masum vatandaşın özgürlüğüne kavuşması sağlandı. Akademisyen ayrıca Üksüdar Üniversitesi bünyesinde Türkiye'nin ilk adli bilimler lisans programının açılmasına da öncülük ederek bu alanda yeni nesillerin yetişmesine katkı sağladı.
Küresel Ölçekte Bir Mücadele ve Popüler Kültürdeki İzleri
Sevil Atasoy, ulusal başarılarının ötesinde, küresel düzeyde de uyuşturucuyla mücadelede kritik roller üstlenmiştir. 2005 yılında davet üzerine adım attışı Birleşmiş Milletler (BM) Uluslararası Uyuşturucu Kontrol Kurulu'nda (INCB) önemli çalışmalar yürüttü. Viyana merkezli bu prestijli kurulun 2010 yılında başkanlığına seçilerek kurulun ilk Türk başkanı ve tarihindeki ikinci kadın başkanı olma unvanını elde etti. 2017 ve sonrasında da bu göreve tekrar seçilerek küresel düzeyde uyuşturucu tüketiminin engellenmesi için mesai harcamaya devam etti. Bu görevi 2027 yılına kadar sürecektir.
Bilimsel makalelerinin yanı sıra geniş kitlelerle bağ kurmayı da önemseyen Atasoy, suç öykülerini barındıran birçok popüler kitaba imza attı. Hürriyet gazetesinde kaleme aldığı "Delil Avcısı" köşesinde yüzlerce gerçek suç dosyasını kamuoyuyla paylaştı. Televizyon dünyasında ise büyük ses getiren ve eğitici yönüyle dikkat çeken Kanıt dizisinin konsept ve hikaye danışmanlığını yürüterek kriminolojiyi sevdirdi. Halen Üksüdar Üniversitesi Rektör Yardımcılığı görevi ile Başkanlık ve Adli Bilimler Enstitüsü müdürlüğü görevlerini sürdüren ünlü bilim insanı, adalete rehberlik etmeye devam etmektedir.
Aldığı Başarı Ödülleri
- İsmail Cem Ödülü (2009, Muhabbet Kralı programı)
- Yılın Bilim İnsanı Ödülü (2012, TEGEV - Yapı Kredi tarafından, adli laboratuvarlar ve DNA delillerine katkıları nedeniyle)
- Polisiye Kitabı Emek Ödülü (2015, Dünya Kitap Dergisi)