Şanar Yurdatapan Kimdir?

Ailesi ve gençlik yılları

Şanar Yurdatapan, 1941'de babasının görev yaptığı Susurluk'ta doğdu. Korgeneral Danyal Yurdatapan ile Suzan Yurdatapan'ın dört çocuğundan biridir. Lise öğrenimini Ankara Atatürk Lisesi'nde tamamladı, ardından İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi'nde okudu; üçüncü sınıfta öğrenimini bırakarak müziğe profesyonel olarak devam etti. Okul yıllarında amatör olarak müzikle uğraştı; 20 Aralık 1958'de ağabeyi Oktay Yurdatapan ve Necdet Bulut ile kurduğu Kuyrukluyıldızlar Vokal Topluluğu ile Galatasaray Lisesi'nde ilk kez sahneye çıktı. Doruk Onatkut Orkestrası'nda elektro bas çaldı. 1962-1971 arasında Ankara'da yaşadı; kuzeni şarkıcı Alpay'ın kurduğu reklam şirketinde çalıştı, Alpay ve Arkadaşları grubunda çaldı ve Alpay'ın şarkılarının müziklerini yaptı. Şanar ve O'nlar adlı kendi orkestrasını kurdu. 1965'te Türkiye İşçi Partisi'ne girdi; 1967'de yedek subay öğretmeni olarak Çankırı'nın Çukurören köyünde askerlik yaptı.

ŞAT Yapım

1971'de Attila Özdemiroğlu ile birlikte Türkiye'nin ilk müzik yapım firması olan ŞAT Yapım'ı kurdu. Firma adını iki sanatçının adlarının ilk harflerinden alıyordu ve Türk pop müziği alanında çalıştı. 1970'lerin sonunda HOP Plak'ı kurdular. ŞAT Yapım'ın ilk 45'liği, Mammy Blue şarkısının Oy Anam adıyla Türkçeleştirilmiş versiyonunu içeren Arda Kardeş plağıydı. Yurdatapan, 1970'lerde listelerin başına çıkan birçok eserin hazırlanmasında Özdemiroğlu ile birlikte besteci, söz yazarı ve aranjör olarak çalıştı: Senden Başka (Füsun Önal), Olmaz Böyle Şey (Yeşim), Dünya Dönüyor (Nilüfer), Unutama Beni (Esmeray), Delisin (Cici Kızlar), Arkadaş (Melike Demirağ) ve Olmaz Olsun (Sezen Aksu) bu eserler arasındadır. Arkadaş (1974) filmi için yaptığı müzikle Altın Portakal'da En İyi Film Müziği Ödülü'nü, 1979'da "Petrol" şarkı sözüyle TRT Eurovision yarışmasında en iyi şarkı sözü ödülünü aldı.

Yurt dışı yılları

Melike Demirağ ile 1976'da evlendi. Ocak 1981'de Lefkoşa'daki Türk-Yunan-Kıbrıs Film Festivali'ne katıldı; 12 Eylül yönetiminin yurda dönme çağrısına uymadıkları gerekçesiyle çift yurttaşlıktan çıkarıldı. 12 yıl boyunca birçok ülkede konserler verdi. İstanbul'da Olmak şarkısı 1980'lerin sonunda Türkiye'de popüler oldu. 1991'de Türkiye'ye döndü ve yurttaşlığı 1992'de iade edildi.

Aktivizm

1995'te Yaşar Kemal'in bir yazısı nedeniyle yargılanmasına tepki olarak başlayan Düşünce Suçu'na Karşı Girişim'in sözcülüğünü üstlendi. 1997 ve 1998'de iki kez tutuklanıp serbest bırakıldı ve aklandı. 2000'de Genelkurmay Askeri Savcılığı'nın açtığı davada halkı askerlikten soğutma suçundan 2 ay hapse mahkûm edildi; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne yaptığı başvuru Türkiye aleyhine sonuçlandı. 2002'de Sansür Endeksi'nin Düşünce Özgürlüğü Ödülü'ne ve İnsan Hakları İzleme Örgütü'nün Küresel İnsan Hakları Savunucusu Ödülü'ne, 2015'te Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Basın Özgürlüğü Ödülü'ne layık görüldü. 2015'te Özdemiroğlu ile ŞAT 2'yi kurdu.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Şanar Yurdatapan maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.