Sabahattin Zaim, Türkiye'nin iktisadi düşünce yapısına ve akademik dünyasına yön veren, ardında silinmez izler bırakmış seçkin bir bilim insanıdır. 15 Mayıs 1926 tarihinde Yugoslavya Krallığı sınırlarında bulunan İştip kasabasında dünyaya gelen Zaim, hayatını Türk eğitim sisteminin gelişimine adamıştır. Ülkenin kaderinde rol oynayan pek çok önemli ismin yetişmesinde de büyük pay sahibi olan ünlü akademisyen, 10 Aralık 2007 tarihinde İstanbul'da yaşama veda etmiştir. Evli ve beş çocuk babası olan akademisyen Sabahattin Zaim, hem teorik çalışmalarıyla hem de ülkemizin iktisadi ve toplumsal kalkınmasına sunduğu katkılarla anılmaktadır.
Balkanlar'dan Türkiye'ye Ulaşan Başarı Öyküsü
Zaim ailesi, 1934 yılında İştip'ten göç ederek Türkiye'ye, İstanbul'a yerleşme kararı aldı. Ailece gerçekleştirilen bu göç, onun yaşamında yeni bir sayfa açtı. Bu yerleşim, onun akademik geleceğini şekillendirdi. İlköğrenim hayatına İstanbul'da başlayan Zaim, başarılı bir eğitim hayatı sürdürdü. Akademisyenin mezun olduğu okullar kronolojik olarak şu şekildedir:
- İstanbul Fethiye 16. İlkokulu (1937 mezuniyeti)
- Vefa Lisesi Klasik Şubesi (1943 mezuniyeti, İngilizce ve Latince ağırlıklı eğitim)
- Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi (1947 yılı lisans mezuniyeti)
- Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi (1950 yılı hukuk mezuniyeti)
Bu çift diplomalı güçlü altyapı, onun akademik kariyerindeki başarısının en önemli temellerini oluşturdu.
Akademik Yükseliş ve Sakarya Üniversitesi'ndeki Kurucu Dekanlık
Çift diplomalı bu sağlam altyapıyla akademik kariyerine başlayan Zaim, 1953 yılında İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi sosyal siyaset kürsüsüne asistan oldu. Bu kürsü, onun akademik kimliğinin ve bilimsel bakış açısının gelişmesinde merkez üssü haline geldi. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'nde görev yaparken, sosyal siyaset kürsüsündeki çalışmalarıyla akademik alanda adından söz ettirmeyi başardı. Aynı üniversite bünyesinde sırasıyla doktor, doçent ve profesör unvanlarını alarak kürsü başkanlığı görevini üstlendi. Zaim'in gerçekleştirdiği nitelikli akademik çalışmalar sadece Türkiye ile sınırlı kalmayıp uluslararası alana da yayılmıştır. Suudi Arabistan'da bulunan Melik Abdülaziz Üniversitesi'nde misafir öğretim üyesi olarak dersler verip uluslararası deneyim kazandıktan sonra Sakarya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi'nin kurucu dekanı olarak fakültenin kuruluşunu yönetti. Fakültenin kuruluşu aşamasında gösterdiği idari liderlik, yeni kurulan kuruma güçlü bir kimlik kazandırdı. Uzun yıllar boyunca büyük bir özveriyle hizmet ettiği İstanbul Üniversitesi'nden 1998 yılında emekli oldu. Zaim, emekliliğinin hemen öncesinde, 1997 ve 1998 yılları arasında Yükseköğretim Kurulu (YÖK) üyesi olarak da Türk yükseköğretimine yön verdi.
Asistanları Cumhurbaşkanı ve Başbakan Yardımcısı Oldu
Sabahattin Zaim, yetiştirdiği kadrolar ve geleceğe bıraktığı fikri mirasla daima yaşayacak bir isimdir. Türkiye'nin 11. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile eski Başbakan Yardımcısı Numan Kurtulmuş, İstanbul Üniversitesi bünyesinde Zaim'in asistanlığını yapmışlardır. Gül ve Kurtulmuş, asistanlık yılları boyunca hocalarından oldukça kıymetli ve yol gösterici deneyimler elde ettiler. Her iki devlet adamı da onun rahlesinde yetişmiştir. Zaim'in kaleme aldığı 20 kitap farklı dillere çevrilirken, akademik literatüre kazandırdığı 174 makalesi ise geniş kitlelere ulaştı. Bu çalışmalar, iktisat biliminin gelişiminde önemli birer kaynak olarak kabul gördü. Lenf kanseri tedavisi gören duayen hoca, 10 Aralık 2007 gecesi saat 04.15'te 81 yaşındayken hayata gözlerini yumdu. Onun ani ölümü, Türk bilim dünyasında ve siyaset camiasında derin bir üzüntü yarattı. Naaşı Fatih Camii'nden kaldırılmıştır. Cenaze merasimine dönemin Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile Başbakan Recep Tayyip Erdoğan bizzat katılarak hocalarına son görevlerini yerine getirdi. Fatih Camii'nde düzenlenen geniş katılımlı tören, siyaset ve akademi dünyasının önde gelen isimlerini bir araya getirdi. Ayrıca Halkın Sesi Partisi Genel Başkanı Prof. Dr. Numan Kurtulmuş, eski Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş ve eski Sanayi Ticaret Bakanı Ali Coşkun da oradaydı. Türkenin ardından Zaim'in naaşı, Edirnekapı Mezarlığı'ndaki aile kabristanına dualarla defnedildi.