Raffaello Santi Kimdir?

Genel bakış

Raffaello Sanzio da Urbino, kısaca Rafael olarak bilinen Rönesans dönemi İtalyan ressam ve mimarıdır. 6 Nisan 1483'te Urbino'da doğdu, 6 Nisan 1520'de Roma'da öldü. Çalışmaları, şekillerin belirginliği, eserlerinin zenginliği ve Platoncu insan anlayışını ifade etmedeki görsel başarısı nedeniyle takdir görür. Michelangelo ve Leonardo da Vinci ile birlikte dönemin geleneksel büyük üstatlar üçlüsünü oluşturur. Son derece üretkendi, genellikle büyük bir atölyede çalıştı ve 37 yaşında ölmesine rağmen çok sayıda eser bıraktı.

Eserleri

Çalışmalarının büyük bölümü Vatikan Sarayı'ndaki fresklerle süslü Raffaello Odaları'ndadır ve kariyerinin en büyük eseri sayılır. En bilinen eseri, Vatikan'da Stanza della Segnatura'da bulunan Atina Okulu'dur. Roma dışındaki eserleri daha çok ortak gravürler aracılığıyla tanınsa da son derece etkili olmuştur. Ölümünden sonra daha sakin ve ahenkli üslubu yüce bir model olarak saygı gördü; ancak en büyük rakibi Michelangelo 18. ve 19. yüzyıllara kadar daha çok bilindi. Mesleki gelişimi Vasari'nin tanımladığı üzere üç evreye ayrılır: Umbria'daki ilk yıllar, Floransa'da sanat geleneklerini özümsediği yaklaşık dört yıl (1504-1508) ve iki papa için çalıştığı Roma'daki on iki yıl.

Hayatı

Babası Giovanni Santi de ressamdı. Rafael Rönesans'ın hareketlerini erken yaşta gören yetenekli bir gençti ve on altı yaşında Havva'nın Yaratılışı ve Trinité tablolarıyla işe başladı. 1494'te babası ölünce evinde çalışmalarını sürdürdü. Urbino'daki çalışmalarında Melozzo da Forlì, Piero della Francesca ve en çok Pietro Perugino'nun üslubu görülür; Floransa'ya gitmeden önce Perugia'da Perugino'dan öğrenim görmüştü. 1503'te tamamladığı Meryem'in Taç Giymesi tablosunda bu etki belirgindir. 1504'te çizdiği Kutsal Bakire'nin Evlenmesi, Perugino'dan üslup olarak ayrılmaya başladığı resimdir.

Floransa'ya gelince kendisini Rönesans'ın içinde buldu, Leonardo da Vinci ve Michelangelo'nun etkisinde sanatına yenilikler kattı. 1508'e kadar Floransa'da Sistine Madonna, La Belle Jardinière ve Madonna della Seggiola gibi tabloları yaptı. Roma'da Papa II. Julius için çalıştı; o sırada Michelangelo Sistina Şapeli'nin tavanını süslüyordu. Rafael önce Papa'nın kütüphanesini dekore etti. Teolojik, felsefi ve lirik tablolarında sükûnet, renklerde ahenk ve konularda berraklık hâkimdir. Kumaş üzerine yaptığı süslemelerle duvar örtüleri de hazırladı; 1513-1521 arasında hazırladığı on büyük duvar örtüsü Sistina Şapeli'nde kullanıldı. 1514'te Papa X. Leo'nun emriyle Aziz Petrus Bazilikası'nın baş mimarı olarak görev yaptı.

Ölümü ve mirası

37. doğum gününde, 6 Nisan 1520'de Roma'da öldü. Tarihçiler ölümüyle ilgili olarak bulaşıcı bir hastalık ve kan alma gibi çeşitli olasılıklar öne sürmüştür. Vasiyeti uyarınca antik Roma tapınağından kiliseye çevrilmiş Pantheon'a büyük bir törenle gömüldü; sonradan yapılan anıt mezarda eşi Maria Bibbiena ile birlikte yatar. Mezarda heykeltıraş Lorenzetto'nun yaptığı bir Madonna heykeli bulunur. Mermer lahdin üzerindeki, arkadaşı şair Pietro Bembo'nun Latince yazdığı iki mısralık mersiye doğanın onu geride bırakmaktan korktuğunu söyler. Sanat tarihçisi Bernard Berenson 1952'de Rafael'i Yüksek Rönesans'ın en ünlü ve en sevilen ustası olarak adlandırdı.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Raffaello Santi maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.