Karadeniz müziğinin en köklü sazlarından kemençeyi parmaklarıyla efsaneleştiren Picoğlu Osman, gerçek adıyla Osman Gökçe, 1901 yılında Giresun'un Görele ilçesinde dünyaya gözlerini açtı. Çepni-Türk kültürünün bu benzersiz temsilcisi, kısa ömrüne sığdırdığı besteleri ve eşsiz icra tekniğiyle geleneksel Karadeniz melodilerini tüm ülkeye duyurmayı başardı. Anne adı Esma, baba adı İsmail olan usta sanatçı, müzikal yolculuğunun temelini çocukluk yıllarında doğduğu topraklarda attı. Küçüklük yıllarında adım attığı bu yolda, sergilediği yetenekle dönemin en önemli müzisyenlerinin dikkatini çekmeyi başardı.
Kemençeyle Tanışması ve Picoğlu Lakabı
İlkokul eğitimini doğduğu Daylı köyü sınırlarında yer alan Avara Kıranı ve Gülle Kıranı mevkilerindeki okullarda tamamlayan Osman Gökçe, müzik eğitimine ilk olarak ağabeyinden ders alarak başlamış, sonrasında ise usta isimlerin yanında kendisini geliştirmiştir. Yöresinin tanınan isimlerinden Tuzcuoğlu Osman'dan da eğitim gören genç yetenek, asıl büyük gelişimini bölgenin efsanevi ustası Halil Kodalak'ın yanında geçirdiği uzun çıraklık döneminde elde etti. Bu usta-çırak ilişkisi, onun hem çalma tekniğini hem de Karadeniz müziğine bakış açısını derinden şekillendirdi.
Sanatçının adıyla özdeşleşen Picoğlu lakabının arkasında ise oldukça ilginç bir ustalık mücadelesi yatar. Usta Kodalak, bu havayı öğretmek istemez. Ancak kıvrak zekası ve güçlü kulağıyla bu ezgiyi kendi başına çalmayı başaran Osman Gökçe, ustasını şaşkınlığa uğratır. Kodalak, şaşkınlık ve hayranlıkla karışık bir öfkeyle silahını ateşler. Bu sırada ağzından dökülen ve içinde "piç oğlu" ifadesi geçen sözler, genç sanatçının ömür boyu gururla taşıyacağı lakabına dönüşür.
Atatürk'ün Övgüsü ve Plak Çalışmaları
Mustafa Kemal Atatürk, 15 Eylül 1924 tarihinde Trabzon kentini ziyaret etti. Trabzon'a gerçekleştirilen bu tarihi ziyarette ulu önderin huzuruna çıkarak kemençe çalan genç yeteneğin sergilediği üstün performansı çok beğenen Atatürk, etrafındakilere onun korunmasını söyleyerek kendisinin büyük bir sanat dehası olduğunu ifade etmiştir. Bu tarihi övgü dillerde dolaştı.
Sanat yaşamının olgunluk döneminde ulusal mecralarda da boy gösteren sanatçı, kısa bir dönem TRT Ankara Radyosu bünyesinde görev aldı. Radyo çalışmaları esnasında, 1937 yılında bazı Karadeniz türkülerini taş plağa okuyarak kayıt altına aldırdı. Bu kayıtlar tarihe miras kaldı.
Picoğlu Osman'ın taş plak çalışmaları ve plak şirketleri şunlardır:
- TRT Ankara Radyosu arşivleri için gerçekleştirilen özel radyo kayıtları (1937)
- Ünlü müzik firması Columbia Plakları için kaydedilen 4 adet taş plak
- Bir diğer köklü şirket olan Odeon Plak etiketiyle piyasaya sürülen 4 adet plak
Genç Yaşta Veda ve Bıraktığı Miras
Karadeniz melodilerini taşıdığı özgün seviyeyle adını altın harflerle yazdıran büyük virtüöz, henüz kırklı yaşlarının ortasındayken hayata gözlerini yumdu. 31 Mayıs 1946 tarihinde Cumhuriyet Vapuru ile yolculuk yaptığı sırada, Amasra ile Zonguldak açıklarında zatürre ya da verem hastalığı sebebiyle yaşamını yitirdi. Genç yaşta gelen bu ani ölüm, Türk halk müziği ve kemençe dünyasında büyük bir boşluk yarattı. Geride bıraktığı özgün besteleri ve plakları, onun Karadeniz kültürünün en önemli yapı taşılarından biri olarak anılmasını sağlamaktadır.