Türkiye'nin yakın siyasi tarihine ve basın dünyasına yön veren en önemli isimlerden biri olan gazeteci ve yazar Oral Çalışlar, 14 Aralık 1946 tarihinde Mersin'in tarihi ilçesi Tarsus'ta dünyaya geldi. Gençlik yıllarından itibaren aktif siyasetin ve öğrenci hareketlerinin tam merkezinde yer alan Çalışlar, yarım asrı aşan meslek hayatı boyunca kaleme aldığı eserler, yürüttüğü fikir mücadeleleri ve cezaevi yıllarıyla Türk basınının hafızasını oluşturan simge figürlerden biri haline geldi.
Fırtınalı Gençlik Yılları ve 68 Hareketi
İlk ve orta öğrenimini memleketinde tamamlayan genç Oral, Tarsus Amerikan Koleji ile Tarsus Lisesi'nden mezun olduktan sonra mühendislik eğitimi almak üzere Ankara'ya gitti. Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü'nde bir yıl okuduktan sonra rotasını İstanbul'a çevirdi ve 1966 yılında İstanbul Üniversitesi İktisadi Ticari İlimler Akademisi'ne geçiş yaptı. Üniversite yıllarında dönemin efsanevi gençlik lideri Deniz Gezmiş ve arkadaşlarıyla omuz omuza mücadele etti. 1968 yılının haziran ayında gerçekleşen meşhur akademi işgalinde başrolü oynayarak İşgal Komitesi Başkanlığı görevini üstlendi. Aynı yılın sonbaharında Samsun'dan Ankara'ya uzanan \"Tam Bağımsızlık İçin Mustafa Kemal Yürüyüşü\"ne katılan kilit isimler arasındaydı. Daha sonra Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'ne giren Çalışlar, burada Sosyalist Fikir Kulübü başkanlığından Devrimci Gençlik Merkez Yürütme Kurulu üyeliğine kadar pek çok kritik sorumluluk üstlendi ve gençlik hareketlerinin en dinamik kalemlerinden biri olarak \"Türk Solu\" ile \"Aydınlık\" dergilerinde ilk yazılarını yayımladı.
Askeri Darbeler, Sürgünler ve Cezaevi Yılları
Türkiye'nin içinden geçtiği fırtınalı dönemler, Çalışlar'ın hayatında da derin izler bıraktı. 12 Mart 1971 askeri muhtırası'nın ardından tutuklanan yazar, üç yıl boyunca demir parmaklıklar arkasında kaldı ve ancak 1974 yılındaki genel afla özgürlüğüne kavuşabildi. Cezaevinden çıktıktan sonra Türkiye İşçi Köylü Partisi'nin başkanlık kurulunda görev alan deneyimli siyasetçi, bu kez 12 Eylül 1980 askeri darbesi'nin sert rüzgarlarıyla karşılaştı. Uzun süren kaçaklık döneminin ardından yeniden tutuklandı ve ancak Ağustos 1988'de özgürlüğüne yeniden adım atabildi. 1990-1992 yılları arasında Hamburg Senatosu'nun özel daveti üzerine Almanya'da yaşayan yazar, burada geçirdiği iki yılın ardından ülkesine dönerek profesyonel gazetecilik kariyerine yepyeni bir sayfa açtı.
Medya Dünyasındaki İzleri ve Akil İnsanlar Heyeti
Almanya dönüşünde Cumhuriyet gazetesinde \"Sıfır Noktası\" başlıklı köşesiyle okurlarla buluşan Çalışlar, 2008 yılına kadar bu gazetede ses getiren analizlere imza attı. Ardından transfer olduğu Radikal gazetesinde 2013 yılına kadar köşe yazarlığına devam etti. Kısa bir süreliğine Taraf gazetesinin Genel Yayın Yönetmenliği koltuğuna otursa da, kısa süre sonra istifa ederek yeniden çok sevdiği Radikal gazetesine döndü. 2013 yılında Türkiye'de yürütülen çözüm ve barış arayışlarında da aktif rol üstlendi; AK Parti hükümeti tarafından oluşturulan 63 kişilik Akil İnsanlar Heyeti'ne Karadeniz Bölgesi Temsilcisi olarak seçildi. Yazar İpek Çalışlar ile mutlu bir evliliği olan duayen gazetecinin Reşat adında bir oğlu bulunmaktadır.
Eserleri
Oral Çalışlar, gazeteciliğinin yanı sıra yakın tarihin karanlık noktalarına ışık tutan, toplumsal meseleleri cesaretle masaya yatıran yirmiyi aşkın kitap kaleme almıştır. Yazarın geniş kitlelere ulaşan başlıca yapıtları şunlardır:
- 1993 - Öcalan ve Burkay'la Kürt Sorunu
- 1994 - İslam'da Kadın ve Cinsellik
- 1995 - Refah Partisi Nereden Nereye
- 1995 - Hz. Ali - Muaviye Çatışması İslamın Doğuşu ve İlk Ayrılıklar
- 1997 - Kadınların İsveç'i (Gürhan Uçkan ile)
- 1997 - Fethullah Gülen'den Cemalettin Kaplan'a
- 1999 - Portreler
- 2000 - Umut Peşinde Mina Urgan'dan Manol Usta'ya
- 2000 - Sol Geleceği Tartışıyor (Barış Doster ile)
- 2001 - İslamiyet Üzerine Söyleşiler
- 2001 - 12 Mart'tan 12 Eylül'e Mamak
- 2002 - Kadınlara Dair
- 2003 - 68 Anılarım
- 2004 - İran Bir Erkek Diktatörlüğü (İpek Çalışlar ile)
- 2004 - Ecevit, Türkeş ve Erbakan'la Cezaevi Günleri
- 2006 - İslamcılığın Üç Kolu (Tolga Çelik ile)
- 2006 - 12 Eylül ve Andıçlanan Gazetecilik
- 2008 - Denizler İdama Giderken
- 2008 - Liderler Hapishanesi
- 2009 - Aleviler
- 2014 - Çocukluğumun Tarsus'u